مرجعیت اهل بیت(ع) (پرسش و پاسخ)

کد خبر: ۲۷۹۰۵

تاریخ: ۰۵ آبان ۱۳۹۳ - ۱۸:۰۲

پرسش:
براساس چه شواهد و مستنداتی بعد از ارتحال پیامبر گرامی(ص)، می‌توان مرجعیت (امامت) اهل‌بیت(ع) را اثبات نمود؟
پاسخ:
با قطع نظر از ادله عقلی که امامت و مرجعیت اهل‌بیت(ع) را به اثبات می‌رساند، روایات و احادیثی نیز در این زمینه وجود دارد که به استناد آنها می‌توان مرجعیت دینی اهل‌ بیت(ع) و حتی امامت آن بزرگواران را به اثبات رساند. در اینجا به برخی از اهم این روایات اشاره می‌کنیم؛
1- حدیث ثقلین
ترمذی از جابربن عبدالله انصاری نقل می‌کند که روز عرفه رسول خدا(ص) را دیدم در حالی که بر شتر خود «قصواء» سوار بود و خطبه می‌خواند، شنیدم که فرمود: ای مرد! من در میان شما دو چیز گرانبها می‌گذارم که اگر به آن دو چنگ بزنید هرگز گمراه نخواهید شد: کتاب خدا و عترم. (صحیح تزمذی، ج 5 ص 621)
مضمون این حدیث را 34 نفر از صحابه نقل کرده‌اند و نیز 266 نفر از علمای اهل سنت در کتب خود به آن اشاره نموده‌اند.
2- حدیث «انا مدینهًْ‌العلم و علی با بها، فمن اراد العلم فیلتها من بابها»
من شهر علمم و علی دروازه آن است،  هر کس که اراده کرده است شهر علم را دریابد باید از درب آن وارد شود. (مستدرک حاکم، ج3، ص136) و نیز رسول خدا(ص) فرمود: «انا دارالحکمه و علی بابها» من خانه حکمت هستم و علی درب آن است. مضمون این حدیث را 10 نفر از صحابه، 15 نفر از تابعین و دهها نفر از علمای اهل سنت نقل کرده‌اند.
3- حدیث سفینه
پیامبر اکرم(ص) فرمود: «مثل اهل بیتی کسفینه نوح، من تخلف عنها زخ فی‌النار» مثل اهل بیت من مثل کشتی نوح است، هر کس از آن تخلف کند در آتش قرار خواهد گرفت. (نمایه ابن اثیر، ماده زخ)
این حدیث را 8 نفر از صحابه، 7 نفر از تابعین و 150 نفر از علمای اهل سنت نقل کرده‌اند.
4- حدیث امان
حاکم نیشابوری از ابن‌عباس نقل می‌کند که پیامبر(ص) فرمود: «ستارگان، امان بر اهل زمینند از غرق شدن، و اهل بیت من امان این امت از اختلافند، اگر قبیله‌ای از عرب با اهل یتیم مخالفت نمایند، بین خودشان اختلاف شده و از گروه شیطان محسوب خواهد شد». (مستدرک حاکم، ج3، ص149) این حدیث را گروه زیادی از علمای اهل سنت نقل کرده‌اند.
5- حدیث «علی مع الحق»
رسول خدا(ص) فرمود: «رحم‌الله علیا، اللهم ادرالحق معه حیثما دار» خدا رحمت کند علی را، بار خدایا! هر جا علی است حق را با او قرار بده» (صحیح‌ ترمذی، ج 5، ص 592) حاکم نیشابوری از ام‌سلمه نقل می‌کند که رسول خدا فرمود: «علی مع القرآن، و القرآن مع علی، لن یفترقا حتی یردا علی الحوض» علی با قرآن و قرآن با علی است. این دو از یکدیگر جدا نمی‌شوند تا در کنار حوض کوثر بر من وارد شوند» (مستدرک حاکم، ج3، ص 34)
این حدیث را 23 نفر از صحابه و دهها نفر از علمای اهل سنت نقل کرده‌اند، آیات و روایاتی که در شأن اهل بیت(ع) ذکر شد، نه تنها فضیلتی برای آنان محسوب می‌شود، بلکه از آنجا که دین فضائل انحصاری آنان است، دلالت بر افضلیت و برتری آنان بر دیگران دارد و طبق نص عده‌ای از علمای اهل سنت، همچون ابن تیمیه امامت حق افضل امت است.