عوامل ثبات و امنیت خانواده‌ها (پرسش و پاسخ)

کد خبر: ۲۷۳۷۸۱

تاریخ: ۰۵ مهر ۱۴۰۲ - ۱۹:۲۰

پرسش:

چه علل و عواملی موجبات ثبات و امنیت و آرامش خانواده‌ها را فراهم می‌آورد و کانون خانواده را همواره گرم نگه می‌دارد؟

پاسخ:

هسته اولیه‌ هر جامعه‌ای، اجتماع خانواده است که ثبات، امنیت و آرامش آن به بقاء و دوام آن جامعه می‌انجامد. عوامل و اسبابی که موجبات مصون ماندن خانواده‌ها را از خطر، تزلزل و فروپاشی فراهم می‌آورد، گوناگون، متنوع و گسترده هستند، که بخشی از آنها درون خانوادگی و مربوط به خود زوجین است، و بعضی دیگر به محیط اجتماع و برخی دیگر به دولت‌ها و حکومت‌ها برمی‌گردد. در این‌جا ما به نحو اجمال به بخش مربوط به عوامل داخلی خانواده‌ها می‌پردازیم.

1- پاکی و تقوا

بنای زندگی زوجین باید بر پاکی، صداقت و تقوا نهاده شود، که شامل گفتار و رفتار آنها در همه ابعاد زندگی خانوادگی می‌باشد. پرهیز از عواملی همچون، دروغ، مکر و فریب، ریا و هرگونه فساد و فسق و فجوری، ثبات، امنیت و آرامش خانواده را به همراه می‌آورد.

2- حفظ عفاف و پاکدامنی

زوجین باید حریم عفاف و پاکدامنی خود را پس از ازدواج همچنان حفظ کنند، و اعضای بدن خود را از آلودگی و فساد به سلامت نگه دارند. در روایات نگاه به نامحرم تیری از تیرهای شیطان به حساب آمده که مایه هلاکت نگاه‌کننده است. همچنین روایت شده که برای هر عضوی از اعضای بدن زنایی است و از زنای چشم همان نظر به نامحرم است. (وسائل‌الشیعه، ج 14، ص 138)

3- رعایت حقوق طرفین

رعایت حقوق متقابل زوجین، باعث صفا، صمیمیت و گرم شدن کانون خانواده می‌گردد و هر یک از اعضای خانواده خود را صاحب خانه و عضوی موثر از آن می‌داند، که برای حفظ و ثبات و بقای آن می‌کوشد.

4- مشارکت در غم و شادی یکدیگر

تعاون، همکاری، همدردی و همراهی زوجین اقتضا می‌کند که آنها خود را در علائق آرزوها، غم‌ها و شادی‌های یکدیگر شریک دانسته و با اعلام آن زمینه را برای انس و الفت بیشتر و تعمیق روابط خانوادگی فراهم سازند.

5- پاسخ مثبت به خواسته‌های مشروع یکدیگر

زوجین در سایه ازدواج نسبت به هم خواسته‌ها و تمنیاتی همچون: نظافت، آرایش ظاهری و بالاخره ارضای لذات مشروع دارند که در صورت برآورده شدن آنها دلبستگی و پیوند عاطفی آنها عمیق‌تر و ثبات و امنیت و آرامش خانواده محقق می‌گردد.

6- وجود فرزند

یکی از عوامل موثر و کارآمد برای امنیت و ثبات خانواده‌ها وجود فرزند است. چه بسا خانواده‌هایی که به خاطر نداشتن فرزند، کانون گرمشان به سردی گراییده و کارشان به طلاق و جدایی کشیده شده است. وجود فرزند، نشانه ثمردهی زندگی زناشویی است و هر زن و شوهری از آغاز زندگی، چنین آرزویی را در دل داشته و پیدایش فرزند را عامل تکمیل ازدواج و کمال خانواده می‌دانند. لذا در تحکیم ثبات و امنیت خانواده و تداوم بقا و دوام آن، فرزند نقش اساسی دارد و جلوه‌ای از اتحاد و وحدت پدر و مادر است.

7- محدود کردن توقعات و انتظارات

به طور طبیعی پس از ازدواج و تشکیل هسته اولیه جامعه یعنی اجتماع خانواده، زوجین از یکدیگر توقعات و انتظاراتی دارند که هر کدام باید به آن جامه عمل بپوشند و رضایت همه را حاصل کنند. اما نکته کلیدی در تحقق فرایند رضایتمندی زوجین این است که آنها از ابتدا باید بنا را بر این بگذارند که توقعات و انتظارات را از یکدیگر کم کنند و خود را از همسر طلبکار ندانند و فرض را بر این بگیرند که خود باید به کارهای خود برسند. اما اگر توقع آن‌گونه باشد که زوجین هر کدام دیگری را برده یا کنیز خود بداند، به طور طبیعی، هر چقدر هم که به یکدیگر رسیدگی کنند، باز هم احساس کم‌خدمتی کرده و زمینه برای گلایه و اعتراض و برخوردهای ناسالم باقی خواهد ماند!

8- تحمل یکدیگر

به طور طبیعی زوجین هرکدام دارای نقص و کمبودهای اخلاقی و رفتاری هستند که در زندگی مشترک بروز و ظهور پیدا کرده و بعضا ممکن است منجر به اصطکاک و اختلاف و تنش شود. اگر بنا بر این باشد که زوجین یکدیگر را تحمل نکنند و صبورانه با یکدیگر تعامل نداشته باشند، یقینا چنین زندگی نمی‌تواند ادامه پیدا کند، زیرا هرکدام می‌خواهد حرف خود را به کرسی بنشاند و حقانیت خود را اثبات کند. پیامبر اکرم(ص) می‌فرماید: کسی که بر بدخلقی زنی صبر کند، خداوند ثواب شاکرین را به او عطا خواهد کرد.(وسایل‌الشیعه، ج 14، ص 116)