مناسبات جمهوریّت و اسلامیّت در انتخاب ولیّ فقیه- ۳

شایســته رهبـری

کد خبر: ۲۶۶۸۹۷

تاریخ: ۲۳ خرداد ۱۴۰۲ - ۲۱:۰۰

سید یاسر جبرائیلی
ادامه مقدّمه
... فصل سوّم کتاب حاضر با عنوان «عصر 14 خرداد»، به تبیین و تشریح چرایی و چگونگی انتخاب حضرت آیت‌الله خامنه‌ای به رهبری در چهاردهم خرداد 1368 پرداخته است. حضرت امام(قدّس‌سرّه) در مهرماه سال 1367 یعنی حدود 9 ماه پیش از ارتحال و حدود 6 ماه پیش از برکناری آیت‌الله منتظری، وقتی در جلسه‌ای با حضور سران قوا، نخست‌وزیر و حاج احمد آقا خمینی اعلام کردند که آقای منتظری صلاحیّت رهبری را ندارد، از ایشان سؤال شد که پس برای رهبری آینده‌ نظام چه باید کرد؟ ایشان حضرت آیت‌الله خامنه‌ای را شایسته‌ رهبری معرّفی کردند. این توصیه‌ حضرت امام، ریشه در شناخت دقیقی داشت که در طول سالیان متمادی از حضرت آیت‌الله خامنه‌ای به دست آورده بودند. حضرت آیت‌الله خامنه‌ای شاگرد امام بودند و حضرت امام سال‌های طولانی بود که ایشان را می‌شناختند. امام(قدّس‌سرّه) ایشان را یک «نعمت خدا» می‌دانستند که همه‌جا حاضر واقعه بوده‌اند و در بین دوستان و متعهّدان به اسلام و مبانی اسلامی، ازجمله افراد نادری هستند که چون خورشید روشنی می‌دهند. در نظر و بیان امام(قدّس‌سرّه)، حضرت آیت‌الله خامنه‌ای مجتهدی مسلّم، از علمای اسلام، شخصیّتی آشنا به مسائل فقهی و متعهّد به آن، متعهّد و مبارز در خطّ مستقیم اسلام و عالم به دین و سیاست، سربازی فداکار در جبهه و معلّمی آموزنده در محراب، موصوف به حسن سابقه و شایسته در علم و عمل، فردی شریف از سلاله‌ پیامبران، متفکّر و دانشمند، از بازوهای توانمند جمهوری اسلامی بودند که آوای دعوتشان به صلاح و سداد در گوش مسلمین جهان طنین‌انداز بوده و به حکم قرآن کریم، «اشداء ‌علی‌الکفّار»1 و «رحماء ‌بینهم»2 بودند.
در فصل سوّم مروری اجمالی بر زندگی، کارنامه و ‌اندیشه‌ حضرت آیت‌الله خامنه‌ای(مدّظلّه‌العالی) در دوره‌ پیش از انتخاب به رهبری صورت گرفته که می‌توان تجلّی گوشه‌ای از تعابیر حضرت امام درباره‌ ایشان را در این قسمت دید. سپس، اجلاسیّه‌ 14 خرداد 1368 با استفاده از متن مذاکرات خبرگان و خاطرات اعضا روایت شده است تا تصویر روشن، مستند و دقیقی از آنچه در این اجلاسیّه رخ داد، ترسیم شود. بخش «قیام امّت برای بیعت» از فصل سوّم، روایتی خواندنی از بیعت مردم، جریان‌ها، نهادها و... با حضرت آیت‌الله خامنه‌ای است. اجلاس 15 مرداد 1368 خبرگان نیز که پس از بازنگری قانون اساسی با هدف بررسی انطباق شرایط و صفات جدید رهبری در قانون بر حضرت آیت‌الله خامنه‌ای برگزار شد، برای اوّلین‌بار در این کتاب روایت شده است. حسن ختام کتاب، بیانیّه‌ حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در سالگرد ارتحال حضرت امام(قدّس‌سرّه) است که آن را باید بیانیّه‌ رهبری ایشان و عهد مشترکشان با امّت دانست؛ مانیفستی که قلب آن، این جمله‌ معروف معظّمٌ‌لّه است که: «راه امام، راه ما، هدف او هدف ما، و رهنمود او مشعل فروزنده‌ ما است.»
در کتاب حاضر، از اسناد دست‌اوّلی نظیر مذاکرات مجلس خبرگان رهبری در سال‌های 1364 و 1368 استفاده شده که پیش از این، منتشر نشده است. همچنین حجم قابل‌توجّهی از خاطرات منتشرنشده از حضرت آیت‌الله خامنه‌ای(مدّظلّه‌العالی) در این کتاب آمده که زوایای مهمّی از رویدادهای تاریخ پس از پیروزی انقلاب اسلامی را برای ما روشن می‌کند. گفت‌وگوهایی نیز با اعضای مجلس خبرگان رهبری درباره‌ اجلاسیّه‌ 14 خرداد 1368 توسّط مؤسّسه‌ فرهنگی پژوهشی انقلاب اسلامی و مرکز اسناد انقلاب اسلامی انجام شده بود که در این کتاب فرصت انتشار آنها فراهم شد.
در پایان بر خود لازم می‌دانم از تمامی عزیزانی که در تهیّه‌ این کتاب، نویسنده را یاری کردند تشکّر کنم. ابتدا از دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی خامنه‌ای(مدّظلّه‌العالی) که حقیر را شایسته‌ پرداختن به چنین موضوعی دانسته و از هیچ حمایتی در فرآیند انجام تحقیقات دریغ نکردند، قدردانی می‌کنم. همچنین باید از جناب آقای مهندس مرتضی نبوی که راهنمایی نگارش این اثر را به عهده داشتند، تشکّر کنم. تقدیر ویژه‌ای از جناب آقای مسعود رضایی باید کرد که تحقیقات قبلی خود پیرامون موضوع را در اختیار این‌جانب گذاشتند. صاحب‌نظران متعدّدی که با دقّت نظر کتاب را خوانده و ساعت‌های متمادی را برای مباحثه درباره‌ محتوا وقت گذاشتند تا به غنا و دقّت اثر کمک کنند، و نیز آقایان حسن روزی‌طلب از مرکز اسناد انقلاب اسلامی و محمّد شیخ‌لر از مؤسّسه‌ ایمان جهادی (صهبا) که برخی اسناد و مطالب موردنیاز را در اختیار این‌جانب قرار دادند، سهم وافری در اثر حاضر دارند. حاج ناصر قره‌باغی، آزادمرد بزرگواری است که نویسنده خود را مدیون حمایت‌ها و راهنمایی‌های او می‌داند و تقدیر، کمترین ادای دِین من به ایشان است.
از دبیرخانه‌ مجلس خبرگان رهبری نیز که اسناد مرتبط با اجلاسیّه‌های خبرگان را در اختیار گذاشتند، کمال تشکّر را دارم.
«روایت رهبری» که اینک در قالب یک مجلد در اختیار شما خوانندگان گرامی قرار گرفته، محصول زحمات شبانه‌روزی مدیران و کارکنان انتشارات انقلاب اسلامی است. از این عزیزان پرتلاش و مخلص نیز ممنونم.
کتاب حاضر را که موضوعش، انتخاب نایب حضرت ولیّ عصر(عجّل‌الله‌ تعالی‌فرجه‌الشّریف) در نظام اسلامی است، به پیشگاه مقدّس ایشان تقدیم می‌کنم.
سیّدیاسر جبرائیلی
خرداد 1398
پانوشت‌ها:
1- سوره‌ فتح، بخشی از آیه‌ 29، ترجمه: «بر كافران سخت‌گير.»
2- همان، ترجمه: «با همديگر مهربانند.»