شبکه پدافندی نقصی نداشت، عامل وقوع حادثه خطای انسانی در تشخیص بود

جزئیات رأی پرونده هواپیمای اوکراینی از زبان رئیس‌سازمان قضایی نیروهای مسلح تهران

رئیس‌سازمان قضایی نیروهای مسلح تهران گفت: خطاهای متعددی در فرآیند سقوط هواپیما اوکراینی وجود داشته است.

کد خبر: ۲۶۳۳۱۲

تاریخ: ۲۹ فروردين ۱۴۰۲ - ۲۲:۴۹

به گزارش خبرگزاری میزان، علی افتخاری در برنامه گفت‌وگوی ویژه خبری درباره پرونده هواپیمای اوکراینی اظهارداشت: این پرونده ابعاد پیچیده و متعدد فنی داشت، لازم بود تحقیقات این پرونده به صورت ویژه در دستورکار سازمان قضایی نیروهای مسلح قرار بگیرد.
افتخاری افزود: خطاهای متعددی در این فرآیند سقوط هواپیما وجود داشته است اما در تحقیقات به این نتیجه رسیدیم که شبکه پدافندی آسمان کشور نقصی نداشته است یعنی از نظر سیستماتیک نقصی نبوده است. عامل وقوع عامل انسانی بوده که خطای در تشخیص بوده است.
وی ادامه داد: اولین خطایی که متهم ردیف اول داشته جابه‌جایی سامانه به دلیل شناسایی نشدن است به طوری که در یک جا درجه سامانه را جهت درستی تنظیم نکرده بود و دومین خطای متهم این بود که به محض مشاهده هدف باید از مرکز فرماندهی دیگری استعلام می‌کرد و در دفاعیات خود قطع ارتباط را دلیل استعلام نگرفتن قلمداد کرده است، ولی قطع ارتباط تایید نشده است و متهم به محض مشاهده هدف، چون این هدف در ارتفاع پایین قرار داشته و شبیه کروز دیده شده است به تشخیص خود عمل کرده و شلیک می‌کند که این تشخیص نادرست بوده و این خطا یک خطای فردی و انسانی است.
رئیس‌سازمان قضایی نیروهای مسلح تهران بیان داشت: ما به همه شکات دادنامه را ابلاغ خواهیم کرد. ما افراد متعددی از مقامات و فرماندهان را بر اساس مستندات و شکایات احضار کردیم. قصور آنها توسط مقامات قضایی رسیدگی شده است؛ افراد دخیل همین ده نفر بودند.
افتخاری گفت: اگر افرادی منع تعقیب خوردند تقصیری برایشان نبوده است. یک سال و نیم بررسی شده است. درباره رسیدگی به جرم بقیه افراد(غیرنظامی) باید گفت که در مراجع عمومی باید رسیدگی شود و اینها نظامی نیستند.
وی درباره این که چرا دو موشک به سمت هواپیما شلیک شد اظهارداشت: بعد از اینکه موشک اول شلیک می‌شود کاربر می‌بیند که هدف در حالت پیش رونده است و به زعم خودش یک موشک کافی نبوده و برای سقوط دومین موشک را شلیک می‌کند‌. ما در داده‌های خودمان به این نتیجه نرسیدیم که موشک دوم اصابت کرده است چون خود این سامانه به محض شلیک اگر اصابت موفقیت‌آمیز باشد این را در سامانه موشکی اعلام می‌کند. جعبه سیاه ما هم تاییدی برای شلیک موشک دوم را ندارد.
رئیس‌سازمان قضایی نیروهای مسلح تهران ادامه داد: کلییر شدن شرایط خاص دارد؛ فضای کشور اگر بخواهد قرمز باشد مراجع مرتبط با این موضوع باید اظهار نظر کنند آن شب به این نتیجه نرسیدند که وضعیت قرمز وجود داشته و باید این کار را انجام دهند. شبکه یکپارچه پدافند هوایی کشور مسئول این کار بوده است؛ ضرورتی نداشته این کار اتفاق بیفتد. اگر این فرد دقت می‌کرد و مسامحه نمی‌کرد این اتفاق نمی‌افتاد. افتخاری درباره این که رادار توانایی تشخیص هواپیمای مسافربری از موشک را نداشته است، گفت: این رادار فقط و فقط برای کشف و شناسایی بوده است. ما شبیه ‌سازی کردیم؛ در شبیه‌‌سازی ما که تمام جزئیات در آن بود دقیقا خودمان و قاضی پرونده دید که امکان اینکه تشخیص داده شود وجود نداشته است و تمیز اینکه این هواپیما بوده یا موشک برای کاربر در شب وجود نداشته است.
وی درخصوص میزان مجازات مقصران حادثه سقوط هواپیمای اوکراینی بیان داشت: بر اساس قانون مجازات اسلامی و قانون مجازات جرایم نیرو‌های مسلح، اتهاماتی که برای متهمان این حادثه تفهیم شده به این صورت است که اتهام متهم ردیف اول مباشرت در قتل شبه عمد بوده و در مباشرت قتل شبه عمد حداکثر مجازاتی که می‌توانیم در نظر بگیریم سه سال حبس است، ولی حداکثر مجازات را در نظر گرفتیم همچنین اتهام دیگری به عنوان لغو دستور در شرایط آماده‌باش رزمی برای متهم ردیف اول در نظر گرفته شده است.
رئیس‌سازمان قضایی نیروهای مسلح تهران درخصوص قتل شبه عمد توضیح داد: اگر فردی قصد ارتکاب عملی را داشته باشد، ولی قصد نتیجه یا جنایتی را نداشته باشد این فرد به عنوان متهم قتل غیر عمد یا شبه عمد تلقی می‌شود مانند این است که اگر طبیبی در حین جراحی بیمارش فوت کند نمی‌توانیم بگوییم اگر مرتکب قتل شدید پس قتل عمد است بنابراین متهم ردیف اولی که پشت سامانه موشکی نشسته قصد تیراندازی داشته، ولی قصد کشتن نداشته است.
افتخاری درخصوص تناسب داشتن مجازات بیان داشت: اگر فردی به عنوان راننده اتوبوس در اثر سهل‌انگاری مرتکب قتل غیر عمد کلیه سرنشینان شود حداکثر مجازاتی که برای این فرد در نظر گرفته می‌شود سه سال حبس است، ولی اگر شخصی کسی را با چاقو بکشد می‌توانیم شخص را به قصاص محکوم کنیم، زیرا این فرد مرتکب قتل عمد شده است، ولی راننده اتوبوسی که ۴۰ نفر را کشته مرتکب قتل شبه عمد شده است. وی افزود: هدف کاربر پشت سامانه ایجاد امنیت بود و زمانی که هدف را مشاهده می‌کند موشک کروز می‌بیند با هدف تامین امنیت این اقدام را انجام می‌دهد و برای اینکه تشخیص ‌اشتباه انجام داده است و مرتکب خطا شده باید مجازات شود و نباید با کسانی که به خیابان آمدند و هدف آنها برهم زدن امنیت بود مقایسه شود.