مجموعه خاطرات مرحوم محمد محمدی ری‌شهری- جلد اول- 67

مصاحبه‌ای پیرامون کودتای نافرجام نوژه

کد خبر: ۲۵۶۶۵۸

تاریخ: ۰۶ دی ۱۴۰۱ - ۱۹:۵۸

سخني‌ از آيت‌الله‌ احمدي‌ ميانجي‌

در پايان‌ نقد بخشي‌ از خاطرات‌ آقاي‌ منتظري‌، اين‌ فصل‌ را با سخني‌ از فقيه‌ اخلاقي‌ و عالم‌ رباني‌ حضرت‌ آيت‌الله‌ احمدي‌ ميانجي‌ (رضوان‌الله‌ تعالي‌ عليه‌) به‌ پايان‌ مي‌بريم‌.

ايشان‌ در ارتباط‌ با علت‌ پذيرفتن‌ پيشنهاد مركز اسناد انقلاب‌ اسلامي‌ مبني‌ بر مصاحبه‌ با آن‌ مركز، درباره‌ خاطرات‌ خود مي‌گويد: «من‌ چندان‌ خاطره‌‌ مهمي‌ ندارم‌ كه‌ به‌ درد شما و نسل‌هاي‌ آينده‌ بخورد، اما بعداً با خود فكر كردم‌ به‌ نظرم‌ رسيد كه‌ لازم‌ است‌ چند نكته‌‌ مهمي‌ را در رابطه‌ با حزب‌ خلق‌ جمهوري‌ خلق‌ مسلمان‌ و اطرافيان‌ آيت‌الله‌ شريعتمداري‌ بگويم‌ و از قول‌ من‌ در تاريخ‌ ثبت‌ بشود، تا افراد مغرض‌ نيايند مسائل‌ را وارونه‌ مطرح‌ سازند و چهره‌‌ آيت‌الله‌ شريعتمداري‌ را مظلوم‌ وانمود كنند و در نهايت‌ نتيجه‌ بگيرند كه‌

ـ نعوذ بالله‌ ـ امام‌ خميني‌ هم‌ ظالم‌ بوده‌ و در حق‌ وي‌ جفا كرده‌ است‌.»

پيوست‌‌ها:

ارتباطات‌ خارجي‌ عوامل‌ كودتای نوژه

در گزارش‌ مصاحبه‌‌ مطبوعاتي‌ اينجانب‌ آمده‌:

رئيس‌ دادگاه‌هاي‌ ويژه‌ ارتش‌ فاش‌ كرد: چندين‌ گروه‌ سياسي‌ با عاملان‌ كودتا ارتباط‌ داشته‌اند.

حجت‌الاسلام‌ ري‌شهري‌ رئيس‌ دادگاه‌هاي‌ انقلاب‌ اسلامي‌ ويژه‌‌ ارتش‌، در يك‌ مصاحبه‌‌ مطبوعاتي‌ مطالب‌ تازه‌اي‌ درخصوص‌ اعترافات‌ عاملان‌ كودتا و نقش‌ و رابطه‌ گروه‌هاي‌ مختلف‌ سياسي‌ با طراحان‌ اين‌ توطئه‌‌ نافرجام‌ و هم‌چنين‌ ارتباط‌ برخي‌ از روحانيون‌ طراز اول‌ با اين‌ عده‌ ايراد نمود و سپس‌ به‌ پرسش‌هاي‌ خبرنگاران‌ پاسخ‌ گفت‌.

حجت‌الاسلام‌ ري‌شهري‌ در آغاز اين‌ مصاحبه‌ كه‌ در محل‌ دادگاه‌هاي‌ انقلاب‌ ارتش‌ برگزار شد در زمينه‌‌ ارتباط‌ گروه‌هاي‌ سياسي‌ با عاملان‌ كودتا گفت‌: هر روز كه‌ از محاكمه‌ و بازجويي‌ دستگيرشدگان‌ اين‌ توطئه‌‌ نافرجام‌ مي‌گذرد مسائل‌ تازه‌اي‌ مطرح‌ مي‌شود و ابعاد گسترده‌تري‌ از اين‌ واقعه‌‌ نافرجام‌ آشكار مي‌گردد. اعترافات‌ برخي‌ از عاملان‌ كودتا و اطميناني‌ كه‌ آنان‌ در پيروزي‌ و توفيق‌ اين‌ برنامه‌ داشته‌اند آن‌چنان‌ ابعادي‌ دارد كه‌ به‌روشني‌ ياري‌ و عنايت‌ خداوند بزرگ‌ در آن‌ مشهود مي‌گردد و اين‌ در حدي‌ است‌ كه‌ حتي‌ يكي‌ از اين‌ عاملين‌ مي‌گفت‌: واقعاً و بدون‌ هيچ‌گونه‌ شبهه‌اي‌ خداوند ياور اين‌ مردم‌ بوده‌ چرا كه‌ حتي‌ يك‌ درصد نيز شانس‌ عدم‌ موفقيت‌ نداشتيم‌ و كوچك‌ترين‌ احتمالي‌ براي‌ شكست‌ براساس‌ برنامه‌اي‌ كه‌ تدارك‌ ديده‌ بوديم‌، وجود نداشت‌، با شنيدن‌ اين‌ اعترافات‌ و كمي‌ تأمل‌ در آن‌چه‌ اين‌ عده‌ بيان‌ مي‌كنند و نقشه‌‌ شومي‌ كه‌ طرح‌ كرده‌ بودند، درمي‌يابيم‌ كه‌ حقيقتاً خداوند همواره‌ با مردم‌ و با اين‌ انقلاب‌ بوده‌ و كمك‌ او سبب‌ خنثي‌ شدن‌ اين‌ نقشه‌‌ شيطاني‌ شده‌ است‌.

رئيس‌ دادگاه‌هاي‌ انقلاب‌ ارتش‌ سپس‌ در ادامه‌‌ صحبت‌هايش‌ به‌ رابطه‌‌ گروه‌هاي‌ سياسي‌ با عاملان‌ كودتا اشاره‌ كرد و گفت‌: اولين‌ فردي‌ كه‌ راجع‌ به‌ نقش‌ و رابطه‌‌ گروه‌هاي‌ سياسي‌ در اين‌ جريان‌ مطالبي‌ ايراد كرد، تيمسار محققي‌ بود. وي‌ در دادگاه‌ اعتراف‌ نمود كه‌ براي‌ اجراي‌ اين‌ طرح‌ صحبت‌هايي‌ با برخي‌ از احزاب‌ و گروه‌هاي‌ سياسي‌ شده‌ بوده‌ و پيش‌بيني‌هايي‌ نيز در اين‌ زمينه‌ به‌ عمل‌ آمده‌ بوده‌ است‌. در بازجويي‌هاي‌ بعدي‌ با چند تن‌ ديگر از عاملان‌ يكي‌ از آنها به‌ نام‌ «ركني‌» كه‌ رابط‌ هماهنگ‌كننده‌ شاخه‌‌ نظامي‌ طرح‌ كودتا بوده‌ و يكي‌ از اعضاي‌ حساس‌ گروه‌ محسوب‌ مي‌شده‌، اعتراف‌ و اظهار نمود كه‌ سازمان‌ها و گروه‌هايي‌ مانند، پان‌ايرانيست‌ها، جبهه‌‌ ملي‌، سازمان‌ چريك‌هاي‌ فدايي‌ خلق‌ و سازمان‌ مجاهدين‌ خلق‌ ايران‌ در جريان‌ اين‌ طرح‌ قرار داشته‌اند و مطالعات‌ و بررسي‌هايي‌ نيز در زمينه‌ همكاري‌ با موفقيت‌ هر يك‌ از اين‌ گروه‌ها صورت‌ گرفته‌ بوده‌ است‌. اين‌ متهم‌ در جريانات‌ بعدي‌ تحقيق‌ اضافه‌ كرد كه‌ در جلسه‌اي‌ كه‌ با حضور احسان‌، محققي‌ و مهديون‌ تشكيل‌ شده‌ بوده‌ است‌، در زمينه‌‌ قدرت‌ رزمي‌ هر يك‌ از گروه‌ها از جمله‌ سازمان‌ مجاهدين‌ خلق‌ و سازمان‌ چريك‌هاي‌ فدايي‌، بحث‌ و گفت‌وگو شده‌ بوده‌ است‌، به‌ طوري‌ كه‌ ضمن‌ بررسي‌هاي‌ انجام‌ شده‌ توسط‌ چند تن‌ از افراد شركت‌كننده‌ در اين‌ طرح‌، قدرت‌ رزمي‌ سازمان‌ مجاهدين‌ در تهران‌ 800 نفر و سازمان‌ چريك‌هاي‌ فدايي‌ خلق‌، 300 نفر اعلام‌ گرديد. پس‌ از اين‌ بررسي‌ها تصميم‌ گرفته‌ شده‌ است‌ كه‌ با اين‌ دو سازمان‌ صحبت‌ شود و از آنها قول‌ گرفته‌ شود كه‌ عليه‌ يا له‌ عاملان‌ اين‌ طرح‌ وارد عمل‌ نشوند و در عوض‌، پس‌ از پيروزي‌ و اجراي‌ كامل‌ طرح‌، امتيازات‌ خوبي‌ به‌ آنها داده‌ شود.

صحت‌ و سقم‌ اين‌ مطالب‌

حجت‌الاسلام‌ ري‌شهري‌ در پاسخ‌ به اين‌ سؤال‌ كه این‌ اظهارات‌ تا چه‌ حد صحت‌ دارد و چه‌ تضميني‌ براي‌ صحت‌ اين‌ مطالب‌ وجود دارد، گفت‌: اين‌ عده‌ در شرايطي‌ قرار دارند كه‌ اغلب‌ حرف‌ها و صحبت‌هايشان‌ صحيح‌ است‌ و اعترافاتي‌ كه‌ مي‌كنند در جهت‌ مثبت‌ است‌، چرا كه‌ نظرشان‌ بر اين‌ است‌ تا با دادن‌ اطلاعات‌ صحيح‌، تخفيفي‌ در مجازات‌ به‌ دست‌ آورند.

البته‌ مطالبي‌ كه‌ درخصوص‌ رابطه‌‌ سازمان‌ها و گروه‌ها بيان‌ گرديد، تماماً نقل‌ قول‌ و اعترافي‌ است‌ كه‌ توسط‌ «ركني‌» صورت‌ گرفته‌ و به‌ جز اين‌ شخص‌، ديگران‌ نيز هر يك‌ به‌نوعي‌ در مراحل‌ تحقيق‌ و بازجويي‌ به‌ اين‌ مسائل‌ اشاره‌ كرده‌اند.

هيچ‌گونه‌ تضميني‌ بر اين‌كه‌ مطالب‌ عنوان‌ شده‌ توسط‌ اين‌ افراد صحت‌ داشته‌ باشد، وجود ندارد. ما صرفاً به‌ اين‌ دليل‌ كه‌ ملت‌ مسلمان‌ را در جريان‌ وقايع‌ و آن‌چه‌ كه‌ در دادگاه‌هاي‌ ويژه‌‌ ارتش‌ مي‌گذرد قرار داده‌ باشيم‌، اين‌ مطالب‌ را بازگو مي‌كنيم‌.

ارتباط‌ برخي‌ از روحانيون‌ با عاملان‌ كودتا

رئيس‌ دادگاه‌هاي‌ انقلاب‌ ارتش‌ آن‌گاه‌ به‌ مسئله‌‌ ارتباط‌ تعدادي‌ از روحانيون‌ با عوامل‌ كودتا اشاره‌ كرد و گفت‌: متأسفانه‌ بايد اعلام‌ كنم‌ كه‌ چند تن‌ از روحانيون‌ رده‌‌ بالا نيز با افراد و اعضاي‌ اين‌ گروه‌ رابطه‌ داشته‌اند و همين‌طور بوده‌ است‌. چند تن‌ از آقازاده‌هاي‌ اين‌ آقايان‌، به‌ طور جزئي‌ براساس‌ مطالبي‌ در اين‌ زمينه‌ كه‌ از سوي‌ چند تن‌ از عاملان‌ بازگو شده‌، قرايني‌ بر صحت‌ امر در دست‌ است‌ كه‌ ان‌شاءالله‌ پس‌ از تحقيقات‌ و بررسي‌هاي‌ دقيقي‌ كه‌ در جريان‌ است‌، به‌ زودي‌ نتيجه‌‌ نهايي‌ و اسامي‌ اين‌ چند تن‌، اعلام‌ خواهد شد.

حجت‌الاسلام‌ ري‌شهري‌ سپس‌ در ادامه‌‌ صحبت‌هايش‌ گفت‌: مسئله‌‌ ديگري‌ كه‌ وجود دارد و شايد سؤال‌ خيلي‌ از مردم‌ بوده‌ است‌، مسئله‌‌ تأخير در انجام‌ محاكمات‌ يا كندي‌ كار دادگاه‌هاي‌ ويژه‌‌ انقلاب‌ ارتش‌ است‌، در پاسخ‌ به‌ اين‌ موضوع‌ بايد بگويم‌ كه‌ دليل‌ تأخير در اين‌ امر، نبودن‌ عضو حقوقدان‌ براي‌ دادگاه‌ است‌؛ چرا كه‌ به‌ جز من‌، حجت‌الاسلام‌ محمدي‌ گيلاني‌ نيز به‌ كار دادرسي‌ ادامه‌ مي‌دهند و چون‌ محاكمات‌ در يك‌ دادگاه‌ انجام‌ مي‌گيرد، به‌ همين‌ دليل‌ انجام‌ آنها با كندي‌ توأم‌ است‌ و برنامه‌اي‌ داريم‌ كه‌ ان‌شاءالله‌ از هفته‌هاي‌ بعد، شعب‌ دادگاه‌هاي‌ ويژه‌‌ رسيدگي‌ به‌ اتهامات‌ اين‌ افراد را اضافه‌ كنيم‌. مسئله‌‌ ديگري‌ كه‌ عامل‌ مهمي‌ در تأخير اين‌ محاكمات‌ مي‌باشد، اطلاعاتي‌ است‌ كه‌ اين‌ عده‌ داده‌اند و نظر دادگاه‌ اين‌ است‌ كه‌ تمامي‌ اين‌ اطلاعات‌ را كسب‌ كند، چرا كه‌ با اعترافات‌ اين‌ عده‌، كسان‌ ديگري‌ كه‌ با آنها رابطه‌ داشته‌اند نيز شناسايي‌ مي‌شوند و تاكنون‌ براساس‌ اعترافات‌ و اظهارات‌ دستگيرشدگان‌، تعداد ديگري‌ از عاملان‌ كودتا دستگير شده‌اند.

تاكنون‌ در رابطه‌ با اجراي‌ اين‌ طرح‌، 267 نفر دستگير شده‌اند كه‌ 175 نفر آنها در تهران‌ هستند و بقيه‌ در اهواز و اصفهان‌ زنداني‌اند. از اين‌ تعداد 5 نفر نيز حدود ده‌ روز قبل‌ دستگير شدند كه‌ دستگيري‌ اين‌ عده‌ براساس‌ همان‌ اعترافات‌ و اطلاعاتي‌ بود كه‌ دستگيرشدگان‌ قبلي‌ عنوان‌ كردند.

علت‌ قطع‌ حقوق بازنشستگان‌ ارتش‌

در خارج‌ از كشور

رئيس‌ دادگاه‌هاي‌ ويژه‌‌ ارتش‌ در پاسخ‌ اين‌ سؤال‌ كه‌ چرا حقوق بازنشستگان‌ ارتش‌ كه‌ مقيم‌ كشورهاي‌ خارج‌ هستند، قطع‌ شده‌ است‌، گفت‌: بيش‌ از 400 نفر از پرسنل‌ ارتش‌ هستند كه‌ در خارج‌ از كشور به سر مي‌برند و در اين‌ ميان‌ حتي‌ هستند كساني‌ كه‌ 20 سال‌ است‌ در خارج‌ زندگي‌ مي‌كنند و نه‌ تنها نقشي‌ براي‌ اين‌ مردم‌ و مملكت‌ ندارند، بلكه‌ پولي‌ را كه‌ دريافت‌ مي‌دارند اغلب‌ صرف‌ عياشي‌ و كارهايي‌ از اين‌ قبيل‌ مي‌كنند. حقوق اين‌ عده‌ به‌ طور متوسط‌ ماهيانه‌ 800 دلار بوده‌ كه‌ البته‌ به‌ واحدهاي‌ ديگر پولي‌ نيز براي‌ آنها ارز فرستاده‌ مي‌شده‌ است‌.

بدين‌وسيله‌ با قطع‌ اين‌ حقوق‌ها از خروج‌ مقداري‌ زيادي‌ ارز جلوگيري‌ مي‌شود و البته‌ كساني‌كه‌ حقوقشان‌ قطع‌ شده‌ مي‌توانند به‌ ايران‌ بيايند و پس‌ از اين‌كه‌ به‌ پرونده‌شان‌ رسيدگي‌ شد، طبيعي‌ است‌ كه‌ چنانچه‌ مسئله‌ برايشان‌ در بين‌ نباشد، مجدداً حقوقشان‌ پرداخت‌ خواهد شد، مسئله‌‌ ديگري‌ كه‌ در اين‌ رابطه‌ وجود دارد، تنزل‌ حقوق بازنشستگي‌ امراي‌ سابق‌ ارتش‌ است‌.

براساس‌ اطلاعيه‌اي‌ كه‌ امروز (ديروز) تهيه‌ و اعلام‌ گرديد، حقوق كليه‌‌ افسراني‌ كه‌ تا تاريخ‌ پانزدهم‌ فروردين‌ ماه‌ 58، بازنشسته‌ شده‌اند و درجه‌شان‌ اميري‌ بوده‌ است‌، و بعد از پيروزي‌ انقلاب‌ نيز در نيروهاي‌ مسلح‌ ارتش‌ جمهوري‌ اسلامي‌ رسماً به‌ كاردعوت‌ نشده‌اند و مشاغل‌ سازماني‌ نظامي‌ به‌ آنان‌ ارجاع‌ نگرديده‌، به‌ ميزان‌ حقوق بازنشستگي‌ درجه‌‌ سرهنگي‌ با حداكثر قدمت‌ خدمت‌ مقرر مي‌گردد و تنزل‌ مي‌يابد.

علت‌ اتخاذ چنين‌ تصميمي‌ نيز اين‌ بوده‌ كه‌ حداقل‌ هزار نفر امير در رژيم‌ گذشته‌ وجود داشته‌اند كه‌ طبق‌ صورت‌ حقوقي‌ كه‌ در اختيار ما گذاشته‌ شده‌ اين‌ عده‌ از درجه‌‌ سرتيپي‌ به‌ بالا، ماهيانه‌ حقوق‌هاي‌ از 12900 تومان‌ تا 14100 تومان‌ دريافت‌ مي‌كرده‌اند و نه‌ تنها خدمات‌ مثبتي‌ نداشته‌اند، بلكه‌ خيلي‌ از آنها فراري‌ بوده‌ و اكنون‌ در حال‌ توطئه‌ عليه‌ اين‌ انقلاب‌ و اين‌ مردم‌ هستند.

طبق‌ يك‌ محاسبه‌‌ ساده‌، ماهيانه‌ 10 ميليون‌ تومان‌ جمع‌ حقوق پرداختي‌ به‌ اين‌ عده‌ بوده‌ كه‌ با تنزل‌ ميزان‌ حقوق دريافتي‌ به‌ اين‌ عده‌، تا سطح‌ درجه‌‌ سرهنگي‌، به‌ ميزان‌ قابل‌ ملاحظه‌اي‌ در اين‌ امر صرفه‌جويي‌ مي‌شود.

حجت‌الاسلام‌ ري‌شهري‌ در پايان‌ اين‌ مصاحبه‌ به‌ تعداد اعدام‌شدگان‌ اشاره‌ كرد و گفت‌: تاكنون‌ حدود 33 نفر از دستگيرشدگان‌ و عاملان‌ توطئه‌‌ نافرجام‌ كودتا اعدام‌ شده‌اند و 6 نفر نيز به‌ حبس‌هاي‌ مختلف‌ محكوم‌ گرديده‌اند.

رئيس‌ دادگاه‌هاي‌ ويژه‌‌ ارتش‌، سپس‌ به‌ ارتباط‌ افراد غيرنظامي‌ و در مشاغل‌ مختلفي‌ از قبيل‌ راننده‌‌ تاكسي‌، مكانيك‌، كارمند راديو تلويزيون‌ و نظاير آن‌، با افراد ارتشي‌ و نظامي‌ اشاره‌ كرد و گفت‌: تشكيل‌دهندگان‌ اين‌ شبكه‌ با عاملان‌ اين‌ توطئه‌ دوشاخه‌ داشته‌اند، يكي‌ نظامي‌ كه‌ مسئوليت‌ برنامه‌هاي‌ رزمي‌ و سركوبي‌ را داشته‌ و شاخه‌‌ ديگر سياسي‌ بوده‌ كه‌ افراد عضو اين‌ شاخه‌ كارهاي‌ مربوط‌ به‌ طرح‌ و تبليغ‌ و اجرا را عهده‌دار بوده‌اند و رابطه‌ افراد غيرنظامي‌ با ديگران‌ نيز به‌ همين‌ صورت‌ بوده‌ است‌.»

پیوست‌های دیگری نیز در کتاب خاطرات مرحوم ری‌شهری وجود دارد که تنها قسمت فوق به عنوان نمونه بازنشر گردید. مخاطبین گرامی برای مطالعه سایر پیوست‌ها می‌توانند به نسخه چاپ شده کتاب مراجعه نمایند.