چالشـی به اسـم ساخت خوابگاه‌های دانشجویان متأهل!

کد خبر: ۲۵۳۶۳۱

تاریخ: ۲۴ آبان ۱۴۰۱ - ۱۹:۵۲

مسئله کمبود خوابگاه‌های متأهلی چند سالی است که پس از اعتراضات دانشجویان به ویژه دانشجویان مقاطع تحصیلات تکمیلی به دغدغه مسئولین دانشگاهی و وزارت علوم تبدیل شده و گسترش و توسعه این خوابگاه‌ها را در دستور کار خود قرار دادند.

اما جرقه اولین اقدامات توسعه خوابگاه‌های متأهلی از کجا آغاز شد؟ پس از اعتراضات جمعی دانشجویان تحصیلات تکمیلی در سال‌های اخیر که دغدغه اصلی آنها مسئله مسکن و سرپناهی برای ادامه تحصیل بود باعث شد که این نگرانی و دغدغه به مسئولان دانشگاهی منتقل شود.

در سال‌های اخیر نیز علاوه ‌بر اعتراضات دانشجویی، مسئله جوانی جمعیت نیز که در اولویت قوای سه گانه قرار گرفت و قوانین و بودجه‌هایی برای آن اختصاص داده شد، رسیدگی به دغدغه‌های دانشجویان متأهل نیز در قانون جوانی جمعیت مورد توجه قرار گرفت و ساخت خوابگاه‌های متأهلی دارای ردیف بودجه مشخص شد و این بودجه تعریف شده تکلیفی را به سازمان‌ها و نهاد‌های دانشگاهی ارائه کرد که بر اساس آن باید در بازه زمانی مشخص نسبت به افزایش خوابگاه‌های متأهلی اقدام کنند.

با وجود اینکه بسیاری از دانشگاه‌های بزرگ و مادر کشور جمع زیادی از دانشجویان تحصیلات تکمیلی در آنها مشغول به تحصیل هستند، اما متاسفانه بسیاری از این دانشگاه‌ها فاقد خوابگاه متأهلی هستند و همین امر باعث شده که دانشجو این دانشگاه‌ها را برای مقصد تحصیلی خود انتخاب نکنند و یا ترجیح می‌دهد که به تحصیل خود ادامه ندهند. به عنوان مثال دانشگاه‌هایی مانند دانشگاه علم و صنعت، دانشگاه علامه خوابگاه متأهلی ندارند و یا دانشگاه شهید بهشتی که دارای کمترین تعداد خوابگاه متأهلی است.این کمبود‌ها باعث شده که سازمان امور دانشجویان وزارت علوم با توجه به رویکرد افزایش خوابگاه‌های متأهلی و با همکاری و کمک دانشگاه‌ها اقداماتی را برای افزایش خوابگاه‌های متأهلی داشته باشد که این اقدامات در سال جاری پررنگ‌تر شده و نتایج خوبی را با توجه به اظهارات مسئولان وزارت علوم در پی داشته است.

بر اساس اعلام وزیر علوم با توجه به ابلاغ قانونی جوانی جمعیت، وزارت علوم اقداماتی را برای اجرای این قانون با رویکرد توسعه خوابگاه‌های متأهلی آغاز کرده است. وی درخصوص اقدامات وزارت علوم برای ساخت خوابگاه‌های متأهلی گفت: دانشگاه‌ها موظفند ۱۰ درصد از درآمد اختصاصی و همچنین ۱۰ درصد از تملک دارایی‌هایشان را به این موضوع اختصاص دهند.

نامبرده ادامه داد: رئیس‌صندوق رفاه دانشجویان در سفر به دانشگاه‌های استان‌های مختلف پیگیر اجرایی شدن این بند از قانون است و تا پایان سال جاری شاهد تاسیس تعداد قابل توجهی از خوابگاه‌های متأهلی خواهیم بود. در بسیاری از استان‌ها مراحل احداث این خوابگاه‌ها آغاز شده و حتی برخی از دانشگاه‌ها مانند دانشگاه شهر کرد ساخت ۹۲ خوابگاه خود را تکمیل و به پایان رسانده‌اند.

وی درخصوص اختصاص بودجه دانشگاه‌ها در سال جاری گفت: امیدواریم سازمان برنامه و بودجه تخصیص لازم به خصوص ۱۰ درصد از تملک دارایی‌ها را بدهد تا ما با سرعت بیشتر ساخت خوابگاه‌های دانشجویی را پیگیری کنیم. ظرفیت ساخت خوابگاه برای هر دانشگاه متفاوت است دانشگاه‌های کوچک تقریبا باید حدود ۱۰ درصد از درآمدشان را هزینه ساخت خوابگاه کنند و دانشگاه‌های بزرگ‌تر نیز با توجه به وسعت و تعداد دانشجوهایشان این عدد تغییر می‌کند.

زلفی‌گل در پایان گفت: همچنین یک سری امتیازات را هم برای دانشجویان باردار اعم از مرخصی زایمان در نظر گرفته‌ایم که دانشگاه‌ها باید به آن عمل کنند و پیگیر اجرایی شدن آن باشند.

در ادامه این اقدامات وزارت علوم تفاهم‌نامه‌ای را هم با وزارت راه و شهر‌‌سازی منعقد کرد که بر اساس این تفاهم‌نامه ۲۰۰ هزار واحد خوابگاه متأهلی با همکاری این دو وزارتخانه در دانشگاه‌ها احداث خواهد شد.

در این تفاهم‌نامه آمده است: با انعقاد تفاهم‌نامه همکاری میان وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری و راه و شهر‌‌سازی، احداث ۲۰۰ هزار واحد خوابگاه متأهلی در دستور کار قرار گرفت که ۵۰ هزار واحد در سال اول اجرای این تفاهم‌نامه احداث و تحویل دانشگاه‌ها می‌شود.

بر مبنای این تفاهم‌نامه که به امضای زلفی گل وزیر علوم و رستم قاسمی، وزیر راه و شهر‌‌سازی رسیده است؛ در طول ۴ سال، ۲۰۰ هزار واحد مسکن خوابگاه متأهلی در کشور احداث می‌شود.

براساس این گزارش، مساحت واحد‌های در نظرگرفته شده برای خوابگاه متأهلین ۶۵ متر مربع است و متناسب با شرایط هر استان در ۲ الی ۵ طبقه احداث می‌شود.

مشارکت مالی دانشگاه‌ها در این طرح ۲۰ درصد است که ۱۰ درصد آن از محل اعتبارات تملک دارایی و ۱۰ درصد از محل درآمد اختصاصی خواهد بود.

وزارت علوم در این طرح زمین را تامین می‌کند و وزارت راه و شهر‌‌سازی برای هر واحد ۴۵۰ میلیون تومان وام در اختیار پروژه قرار می‌دهد.

در این تفاهم‌نامه، ساخت مسکن برای اعضای هیئت علمی و تازه استخدام شده تا متراژ ۱۲۰ متر پیش‌بینی شده است.

اما با گذشت بیش از ۸ ماه از سال جاری رئیس ‌سازمان امور دانشجویان وزارت علوم گزارشی از آخرین وضعیت ساخت خوابگاه‌های متأهلی در دانشگاه‌ها ارائه کرد. وی درباره عملکرد دستگاه‌های اجرایی در اجرای قانون جوانی جمعیت و تمهیدات دیده شده برای دانشجویان متأهل گفت: با توجه به افزوده شدن مقطع تحصیلات تکمیلی به دانشگاه‌ها از دهه ۸۰ به بعد، ورود دانشجویان به دانشگاه‌ها افزایش یافت، اما با آغاز این روند متأسفانه اقداماتی درخصوص افزایش و بهبود شرایط خوابگاه‌های متأهلی در دانشگاه‌های کشور رخ نداد.

معاون وزیر علوم ادامه داد: در سال ۱۴۰۰، حدود یک هزار و ۲۶۹ خوابگاه متأهلی در دانشگاه‌های سراسر کشور وجود داشت در حالی که میزان تقاضا حدود ۸۷ هزار نفر است.

رئیس ‌سازمان امور دانشجویان اظهار کرد: از سال گذشته در وزارت علوم با توجه به رویکرد دولت سیزدهم این موضوع مورد توجه قرار گرفته است، به همین منظور تعداد خوابگاه‌های متأهلی در حال حاضر به یک هزار و ۵۰۰ خوابگاه رسیده است.

نامبرده تصریح کرد: در سال جاری بیش از ۵۰ دانشگاه به موضوع خوابگاه‌های متأهلی ورود پیدا کرده‌اند که بر اساس آن، در دانشگاه‌ها حدود ۹۰۰ واحد تغییر کاربری داده‌اند و ۲۵۰۰ واحد نیز به ایجاد خوابگاه‌های متأهلی اقدام کرده‌اند.

وی افزود: با توجه به اقدامات انجام شده و پیش‌رو، انتظار این است که در سال آینده حدود ۵۰۰۰ واحد، خوابگاه متأهلی وجود داشته باشد، اما با توجه به افزایش دانشجویان و تقاضای پیش رو این عدد بسیار پایین است.

معاون وزیر علوم با بیان اینکه درخصوص افزایش خوابگاه‌های متأهلی دو مانع وجود دارد، گفت: در قانون جوانی جمعیت ذکر شده است که اگر ساخت و ‌‌سازی انجام می‌شود دولت باید بخشی از منابع مالی آن را تأمین کند و از طرفی لازم است بانک‌ها تمهیداتی را برای ساخت این نوع خوابگاه‌ها اعتبار لازم را به دانشگاه‌ها ارائه دهند.

وی ادامه داد: همچنین در قانون مربوطه دو بند اضافه شده است که به موجب آن به دانشگاه‌ها اجازه داده شده است تا ۱۰ درصد از درآمد‌های اختصاصی دانشگاه و ۱۰ درصد از طرح‌های عمرانی خود را به مسئله خوابگاه‌های متأهلی اختصاص دهند.

رئیس‌سازمان امور دانشجویان با بیان اینکه مشکلی که وجود دارد این است که متأسفانه دانشگاه‌ها درآمد اختصاصی قابل توجهی که از طریق آن بتوانند به خوابگاه‌های متأهلی اختصاص دهند ندارند، اظهار کرد: به همین منظور حدود یک ماه پیش وزیر علوم تحقیقات و فناوری و وزیر راه و شهر‌‌سازی تفاهم‌نامه‌ای را به امضا رساندند که به موجب آن قرار شد در طول

۴ سال آینده در مجموعه دانشگاه‌های کشور حدود ۲۰۰ هزار خوابگاه متأهلی ساخته شود.

وی خاطر نشان کرد: با توجه به اقدامات صورت گرفته امیدوارم در سال‌های آینده تعداد خوابگاه‌های متأهلی به‌اندازه‌ای برسد که پاسخگوی تقاضای دانشجویان متأهل باشد.

به نقل از خبرگزاری دانشجو؛ گزارش‌های منتشر شده از روند ساخت و توسعه خوابگاه‌های متأهلی نشان می‌دهد که وزارت علوم و سازمان‌های مربوطه اقدامات خوبی در جهت رفع نیاز‌های دانشجویان متأهلی و اسکان بدون دغدغه این دانشجویان در خوابگاه‌های متأهلی صورت گرفته و اگر روند ساخت این خوابگاه‌ها به همین روال ادامه پیدا کند می‌توان امیدوار بود که در سال‌های آتی بخشی از کمبود‌های خوابگاهی دانشجویان به ویژه دانشجویان متأهل مرتفع شود.