روزگاری که کرونا بیداد می‌کرد و ما تحریم بودیم(نگاه)

کد خبر: ۲۵۲۰۴۳

تاریخ: ۰۲ آبان ۱۴۰۱ - ۲۰:۲۸

دفتر پژوهش‌های مؤسسه کیهان
اعلام سال 1399 به‌عنوان سال جهش تولید از سوی رهبر معظم انقلاب مصادف شد با دورانی که ویروس کرونا به‌گونه افسارگسیخته شیوع پیدا کرده بود و قربانی می‌گرفت. به همین دلیل بسیاری از کسب‌وکارها تعطیل شد و تعداد زیادی از کارخانه‌ها و کارگاهای تولیدی با رکود مواجه شدند. تحقق شعاری که مقام معظم رهبری برای سال 1399 اعلام کرده بودند‌، بر روی کاغذ خیلی دشوار به نظر می‌رسید اما به یاری خداوند تبارک و تعالی نیروهای جهادی و انقلابی حتی در آن شرایط نیز جهش تولید را به وجود آوردند.
کشور ما نیز مثل سایر ممالک دنیا‌، در گیر و دار پاندمی کرونا نیاز به ماسک و مواد ضدعفونی‌کننده و دستگاه‌های کمک‌تنفسی به نام ونتیلاتور و انواع و اقسام داروهایی که برای بهبود و تسکین بیماری، معرفی شده بود مانند رمدسیویر و فاویپیراویر و... داشت.
در ابتدا همه موارد فوق در کشور کمیاب و حتی بعضا ناموجود بودند. ماسک و مواد ضدعفونی‌کننده در داروخانه‌ها ناگهان نایاب شد و داروهای معرفی‌شده هم یافت نمی‌شدند‌، اگرچه همه آنها به‌صورت غیراستاندارد و با قیمت‌های گزاف در بازار سیاه قابل ابتیاع بودند.
در اینجا بود که همت و ایمان و خلوص و ایثار نیروهای جهادی به کمک آمد. کارگاه‌ها و اماکن و مراکز و حتی خانه‌ها و مدارس و... به مراکز تولید ماسک و مواد ضدعفونی‌کننده بدل شد و بسیاری از جهادگران اردوهای سازندگی و کمک به محرومین وارد میدان شدند. ناگهان مقادیر معتنابهی ماسک و محلول‌های ضدعفونی‌کننده تولید و راهی بازار و حتی به سوی محل‌ها و مناطق محروم سرازیر شد تا به‌طور رایگان در اختیار خانواده‌های نیازمند و کم‌درآمد قرار بگیرد.
از طرف دیگر ستاد اجرایی فرمان امام (رحمهًْ‌الله‌علیه) به‌طور همه‌جانبه وارد میدان شد و با تبدیل اغلب کارگاه‌ها و کارخانه‌های خود در سراسر کشور به مراکز تولید ماسک و مواد ضدعفونی‌کننده و ونتیلاتور و داروهای مورد نیاز برای بهبود کرونا‌، حجم عظیمی از موارد فوق را وارد بازار و جامعه گرداند‌، به‌طوری که کشور از نظر بسیاری از موارد فوق بی‌نیاز و حتی مازاد بر نیاز شد.
طولی نکشید که تولید روزانه 3-4 میلیون ماسک در کارگاه‌های تهران‌، حتی شرایط صدور آن را به دیگر کشورها فراهم آورد. به طوری که در همان شرایط دیگر کشورهای اروپایی و آمریکایی بر سر ماسک‌های خریداری‌شده از چین در فرودگاه‌ها دعوا داشتند و ماسک‌ها را از یکدیگر به سرقت می‌بردند. اما جمهوری اسلامی با جهش تولید در این ابزار مهم برای کنترل کرونا‌، حتی به صدور ماسک به کشورهای اروپایی دست زد.
کار به جایی رسید که بنا بر گزارش وزارت صمت در شهریور ماه 1399، ظرفیت تولید ماسک در کشور به رقم 22 میلیون عدد در ماه رسید.
گزارش خبرنگار یورو نیوز درباره تولید ماسک در سال 1399
یورو نیوز در 14 ژوئن 2020 (24 تیرماه 1399) چنین گزارش داد:
«... یک مجتمع تولیدی روز سه‌شنبه ۲۶ فروردین در استان البرز راه‌اندازی شد تا بتواند در تولید انواع ماسک به کمک دیگر واحدهای تولیدی بیاید. ایران می‌گوید در تلاش است تا برای تامین ماسک مورد نیاز خود به خودکفایی برسد...»
یورونیوز ادامه داده بود:
«... این کارخانه می‌تواند سه نوع ماسک تولید کند؛ ماسک‌های فیلتردار با الیاف نانو، ماسک‌های ان‌۹۵ و ماسک‌های جراحی سه‌لایه... گفته‌شده این مجتمع تولیدی، با فعالیت شبانه‌روزی در مدت ۲۵ روز کاری راه‌اندازی شد. از آنجا که فعالیت این مجتمع تولیدی شبانه‌روزی است نیاز بود در هر شیفت ۱۲۰ تا ۱۴۰ نیرو فعالیت داشته باشند که این نیروی کار نیز تامین شده است... اکنون ۱۴۰ کارگر به‌صورت شبانه‌روزی در هر شیفت در منطقه اشتهارد کرج مشغول تولید ماسک هستند...»1
گزارش ایندیپندنت درباره جهش تولید اقلام پزشکی و بهداشتی
وب‌سایت ایندیپندنت در مورد تولید انبوه ماسک در ستاد اجرایی فرمان امام نوشت:
«... ستاد اجرایی فرمان امام در همان روزهایی که مقامات دولت روحانی تحریم‌ها را مانع مقابله با کووید-۱۹ اعلام می‌کردند و از صندوق بین‌المللی پول درخواست وام پنج میلیارد دلاری داشتند، «سامانه فروش ماسک ارزان‌قیمت» را راه‌اندازی کرد. سامانه‌ای که ماسک سه‌لایه «زیر قیمت مصوب وزارت بهداشت» را به فروش می‌رساند.... نهم مهرماه با خبری تحت عنوان «رکوردشکنی ستاد اجرایی فرمان امام در تولید ماسک» نوشتند:
«ضمن افزایش کیفیت ماسک از N95 به N99 ظرفیت تولید این مجموعه به پنج میلیون ماسک در روز رسید....شرکت تولید‌کننده این ماسک‌ها، «پارس سلامت نانو» اعلام شده است. یکی از صدها شرکت وابسته به ستاد اجرایی فرمان امام که در وب‌سایت خود زمان آغاز به کار را اوایل امسال اعلام کرده است...»2
ایندیپندنت ضمن اشاره به صحبت‌های معاون هماهنگی ستاد اجرایی فرمان امام اضافه کرده بود:
«... تقریبا تمامی بخش‌های مربوط به مهار و مقابله با کرونا در اختیار این ستاد است. از تولید صدها هزار لیتر محلول ضدعفونی و ژل ضدعفونی در چهار کارخانه وابسته به این ستاد (تولید دارو، البرز دارو، سبحن دارو و ایران دارو) تا «تولید دستگاه اکسیژن‌رسان» (ونتیلاتور) در یکی از شرکت‌های «دانش‌بنیان» ستاد اجرایی و تولید لباس‌های ایزوله در «بنیاد برکت» این ستاد. افتتاح خط تولید «کیت تشخیص فوری کرونا» نیز از دیگر مواردی است که روی وب‌سایت ستاد اجرایی فرمان امام قرار گرفته است...»3
ساخت واکسن کرونا؛ «توانستن» درمیان تحریم‌های فلج‌کننده
در آن روزهایی که کرونا بیداد می‌کرد و کشورهای غربی و سران آنها (از ترامپ گرفته تا جانسون و مرکل و مکرون و...) و شرکت‌های مختلف چندملیتی به دروغ یا راست‌، مدام دم از ساخت واکسن کرونا می‌زدند و در یک ماراتون نمایشی‌، هر لحظه سعی داشتند با یک رقابت سرمایه‌سالارانه‌، میزان ایمنی واکسن عمل نکرده خود را بیشتر از رقیب نشان دهند، دانشمندان و نخبگان ایرانی علی‌رغم همه تحریم‌های به اصطلاح فلج‌کننده‌، مشغول کار و تحقیق بر روی ساخت واکسن علیه این بیماری مرگبار بودند.
این در شرایطی بود که اغلب رسانه‌های جهانی در اختیار صاحبان همان شرکت‌های چندملیتی تولید دارو و واکسن بوده و مدام ادعاهای شدید و غلیظ شان را توی بوق می‌کردند و البته برای آن ادعاهای اثبات نشده، سهام‌های ده‌ها هزار میلیارد دلاری جابه‌جا نموده و بازار شرکت‌های چند ملیتی را داغ می‌کردند. نوعی بازارگرمی که همواره برپایه رنج و بیماری‌های مردم دنیا و تولید داروهای نصفه و نیمه‌ای صورت گرفته که بعضا بیماری‌های مورد هدف خود را برای تولید داروهای بیشتر و به دست آوردن سرمایه فزون‌تر نه تنها از بین نمی‌برد که آنها را برای خرید هرچه بیشتر محصولات‌شان و فروش بیشتر و به دست آوردن سرمایه‌های هنگفت‌تر در شکل و شمایلی دیگر حفظ نموده‌اند!
در آن روزهایی که واکسن‌های هنوز تولید نشده تا چندصد برابر ظرفیت، توسط سرمایه‌داران دنیا خریداری شده و علی‌رغم وعده‌های بی‌پایه سازمان بهداشت جهانی، رسیدن آن به دست دنیای محرومین به آرزویی می‌مانست‌، آن هم با این احتمال که واکسن دستکاری شده یا ضعیف‌تر و یا آلوده برای کشورهای دیگر ارسال شود (چنان که در مورد انتقال ویروس ایدز از سوی فرانسه سابقه داشت)، در چنان روزگاری بود که سخن از پیشرفت‌های علمی در زمینه مبارزه با ویروس و بیماری کرونا در ایران به میان آمد. هنوز زمان زیادی از شیوع آن نگذشته بود و در حالی که همان کشورهای به اصطلاح ثروتمند و متمدن، محموله‌های ماسک و کیت‌های تشخیص بیماری را از یکدیگر و از فرودگاه‌ها می‌دزدیدند، در ایران کیت‌های تشخیص بیماری کرونا ساخته شد و به تولید انبوه رسید و حتی به همان کشورهای ثروتمند مانند آلمان نیز صادر شد.
علی‌رغم همه سر و صداهای شرکت‌های چندملیتی یاد شده برای ساخت واکسن کرونا با سرمایه عظیم 2-3 میلیاردی و امکانات فراوان‌، اما در ایران شرکت‌های دانش بنیان از سوی وزارت دفاع و ستاد اجرایی فرمان امام و وزارت بهداشت و... و همچنین انستیتو پاستور و مؤسسه سرم‌‌سازی رازی، علی‌رغم تحریم‌های به قول آمریکایی‌ها فلج‌کننده و فشار به اصطلاح حداکثری و نبود امکانات و سرمایه‌، دست به کاری کارستان زده و 12 تیم تحقیقاتی از میان ده‌ها گروه پژوهشی به نتایج شگفت‌آوری رسیدند که عملکرد آنها توسط سازمان بهداشت جهانی تایید شد و نام آنها در لیست سازندگان بالقوه این سازمان برای واکسن کرونا قرار گرفت.
از میان آنها، کار تحقیقاتی چند گروه به مرحله نهایی آزمایش یعنی تست انسانی وارد شد و عن‌قریب بود که بازار صدها هزار میلیارد دلاری همان شرکت‌های چندملیتی سرمایه‌داران جهانی را به خطر اندازد. واکسن‌هایی که می‌توانستند انحصارات جهنمی شرکت‌های صهیونیستی را در هم شکسته و دکان آنها را به تعطیلی بکشانند.
در همان روزها «علی ‌هاشم» خبرنگار الجزیره انگلیسی و ستون‌نویس پایگاه خبری «المانیتور» آمریکا در پیامی توئیتری به آغاز آزمایش بالینی انسانی واکسن کرونای ساخت ایران اشاره کرد. وی در این پیام توئیتری نوشت:
«... احترام به دانشمندان ایرانی که با وجود تحریم‌ها و فشارها قادر به آغاز آزمایش‌های انسانی
واکسن کووید-۱۹ خود هستند. تنها چند کشور در سراسر جهان به چنین مرحله‌ای رسیدند. مهم نیست که آنها موفق شوند یا شکست بخورند، این شهامت ادامه دادن است که مهم است...»4
شبکه تلویزیونی چین، «شین هووا» هم در بخش خبری خود اعلام کرد:
«... ایران با ساخت «واکسن کرونا» اهداف به ظاهر غیرممکن را محقق کرده و در پیشرفت‌های تحقیقاتی درخصوص کرونا، در کنار چین، آمریکا، روسیه و اروپا قرار گرفته است؛ این امری است که انسان را به شگفتی و تحسین وا می‌دارد. آنچه موجب قدرت و پیشرفت ایران شده، روحیه ظلم‌ناپذیری ایرانی‌هاست...»5
و علی‌رغم همه سختی‌ها و مرارت‌ها و دشواری‌ها و تحریم‌ها، واکسن‌ها نه تنها یک نوع بلکه انواع آن با ساختارهای مختلف تولید شدند و نام‌های گوناگونی گرفتند: از کوو برکت و پاستوکووک و کووپارس تا نورا و فخرا و اسپایکوژن و...
ژورنال‌های معتبر علمی و موسسات بین‌المللی بهداشتی علی‌رغم همه مانع‌تراشی‌ها و سنگ‌اندازی‌ها، ناگزیر از پذیرفتن این واکسن‌ها شدند و طرفه آنکه علی‌رغم همه تبلیغات سرسام‌آور غربی‌ها، همین واکسن‌های ایرانی‌، کارنامه‌ای موثرتر از انواع آمریکایی مانند فایزر و مدرنا و حتی واکسن انگلیسی آسترازنکا ارائه کردند.
_____________________________
1- یورو نیوز- 14 ژوئن 2020 2- ستاد اجرایی فرمان امام و ممنوعیت واکسن کرونای «انگلیسی و آمریکایی»- نویسنده ارشد ایندیپندنت فارسی- ایندیپندنت فارسی- 22 دی 1399 3- همان 4- توئیتر علی ‌هاشم – 30 دسامبر 2020 5- وب‌سایت شبکه شین هووا – چهارشنبه 22 بهمن 1399