کیهان بررسی می‌کند

پشت پرده سفر نانسی پلوسی به ارمنستان در بحبوحه جنگ با جمهوری آذربایجان

کد خبر: ۲۴۹۷۷۱

تاریخ: ۲۷ شهريور ۱۴۰۱ - ۲۱:۴۷

سرویس خارجی-
در بحبوحه درگیری خونین بین ارمنستان و جمهوری آذربایجان، رئیس‌مجلس نمایندگان آمریکا شامگاه شنبه وارد ایروان شد تا پرسش‌های جدی در مورد چرایی این سفر مطرح شود.
«نانسی پلوسی»، رئیس‌مجلس نمایندگان آمریکا، در اظهاراتی عجیب مدعی شده که سفر او به ارمنستان «نماد قدرتمندی از تعهد قاطع ایالات متحده به ارمنستان دموکراتیک و مرفه و منطقه باثبات و امن قفقاز است»؛ در حالی که نگاهی به گذشته نه چندان دور نشان می‌دهد که واشنگتن تاکنون پشتیبانی قابل توجهی از ایروان نداشته است. باید توجه داشت که پلوسی بالاترین مقام آمریکایی است که از زمان استقلال ارمنستان در سال ۱۹۹۱ از اتحاد جماهیر شوروی، به این کشور کوچک قفقاز جنوبی سفر می‌کند و اگر «تعهد قاطعی» بود باید ردی در تاریخ می‌داشت.
به نظر می‌رسد که دیدار نانسی پلوسی از ایروان برای لابی ارمنی-آمریکاییِ نسبتاً نیرومند در آمریکا که خواستار تمرکز سیاسی بیشتر واشنگتن بر قره‌باغ شده و گفته می‌شود در برگزاری این سفر نقش داشته است، اهمیت زیادی دارد. «آنتونی بارسامیان»، رئیس‌مجمع ارامنه آمریکا، در این‌باره گفته: «ارمنستان آن توجهی را که اوکراین به‌دست آورد، دریافت نکرده است.» همچنین «آلن سیمونیان» رئیس‌پارلمان ارمنستان، پیش از ورود پلوسی و هیئت همراه به خبرنگاران مدعی بود که این سفر سه روزه «نقش بسزایی در تضمین امنیت ما خواهد داشت.»
دور از ذهن نیست که در سایه بی‌توجهی روسیه به ارمنستان، آمریکا فرصت را مغتنم بشمرد و در کسوت حامیِ ارمنستان در برابر حملات گاه‌ و بی‌گاهِ آذربایجان ظاهر شود. روسیه پیش از جنگ اوکراین خود را چندان درگیر این مناقشه نکرد و حالا در حین جنگ با اوکراین امکانِ ورود جدی در این مسئله را ندارد و به نظر می‌رسد این عدم حضور فرصت را برای آمریکا فراهم می‌کند تا با نزدیک شدن به ارمنستان یک پایگاه در مقابل روسیه برای خود فراهم آورد، آن‌هم در منطقه قفقاز که همواره حوزه نفوذ روسیه بوده است. در پس پرده‌ای که بر رویش «تعهد قاطع ایالات متحده به ارمنستان دموکراتیک و مرفه» نوشته شده، چیز دیگری در جریان است.
نانسی پلوسی رئیس‌مجلس نمایندگان آمریکا روز یکشنبه در جریان سفرش به ارمنستان، حملات نیروهای جمهوری آذربایجان به این کشور را محکوم کرد. پلوسی در دیدار با همتای ارمنی خود گفت حملات «غیر قانونی» نیروهای باکو که موجب درگیری‌های اخیر شده و بیش از ۲۰۰ کشته برجای گذاشت را قویاً محکوم می‌کند. رئیس‌مجلس نمایندگان آمریکا که چندی پیش نیز با سفرش به تایوان ولوله‎‌ای برپا کرده بود، افزود که با توجه به «حملات مرگبار و غیر قانونی» جمهوری آذربایجان، سفرش به ارمنستان اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده است. البته وزارت خارجه جمهوری آذربایجان، اظهارات رئیس‌مجلس نمایندگان آمریکا را ناعادلانه توصیف کرد و گفت اظهارات پلوسی ضربه‌ای جدی به تلاش‌ها برای برقراری صلح و ثبات در مرزهای جمهوری آذربایجان و ارمنستان وارد می‌کند.
گفتنی است، روابط بین ایروان و باکو از همان ابتدا به دلیل مسئله قره باغ کوهستانی پرتنش بوده است. پس از اولین جنگی که اوایل دهه نود میلادی رخ داد و در آن بیش از ۳۰۰۰۰ نفر کشته شدند، ایروان و باکو دوباره در پاییز ۲۰۲۰ درگیر شدند، در نبردهایی که جان بیش از ۶۵۰۰ نفر را گرفت. ارمنستان در این جنگ آخر شکست خورد و مجبور شد مناطق مهمی را واگذار کند. حالا به نظر می‌رسد، دوباره یک جنگ دیگر آغاز شده است.
به رغم ادعای آمریکا در‌باره اهمیت سفر پلوسی به منطقه قفقاز، مسئله‌ای که باید به آن توجه شود این است که مداخله قدرت‌های فرا منطقه‌ای به ویژه آمریکا در امور قفقاز شاید همانند تجربه مشابه واشنگتن در غرب آسیا نه فقط منجر به ثبات و آرامش نشود بلکه زمینه‌ساز و عامل تشدید تنش‌ها گردد.