یادگار ماندگاری به نام «رویــان»

کد خبر: ۲۴۵۸۱۴

تاریخ: ۲۸ تير ۱۴۰۱ - ۲۰:۰۹

31 سال پیش در هشتم خردادماه سال ۱۳۷۰ مرکز جراحی محدود رویان با هدف ارائه خدمات درمانی به زوج‌های نابارور و پژوهش و آموزش در زمینه علوم باروری و ناباروری توسط زنده‌یاد دکتر سعید کاظمی آشتیانی و گروهی از پژوهشگران و همکارانش در جهاد دانشگاهی علوم پزشکی ایران تأسیس شد. مرکزی که با گذشت سه دهه از تأسیس آن به یکی از قطب‌های مهم پزشکی تولید مثل و تحقیقات سلول‌های بنیادی در منطقه و جهان تبدیل ‌شده است.

پژوهشگاه رویان جهاد دانشگاهی از جمله معدود مراکز تحقیقاتی ایران است که به دلیل پژوهش‌های بنیادی در مرزهای دانش و دستاوردهایی چون دستیابی به توان تولید سلول‌های بنیادی جنینی انسان پس از ۸، ۹ کشور پیشرفته و تولید نخستین حیوانات شبیه‌‌سازی‌ شده در منطقه همواره مورد توجه بوده و به‌ موازات این موفقیت‌های علمی در بعد کاربردی و ارائه خدمت به بیماران هم تحولی جدی در زمینه درمان ناباروری در کشور ایجاد کرده و هزاران خانواده ایرانی مستقیماً از نتایج تحقیقات و خدمات آن بهره‌مند شده‌اند.

۲۵ تیرماه تاریخی به‌یادماندنی برای این پژوهشگاه جهاد دانشگاهی به شمار می‌رود و حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب در سال ۱۳۸۶؛ چنین روزی و چند ماه پس از تولد رویانا، نخستین حیوان شبیه‌‌سازی‌شده خاورمیانه از پژوهشگاه رویان جهاددانشگاهی بازدید کردند.

بازدید مبسوطی که رهبر انقلاب هدف از آن را اقدامی نمادین به‌منظور تجلیل از حرکت علمی عظیم و گسترده جاری در کشور و قدردانی از همه محققان و دانشمندان‌، به‌ویژه محققان پژوهشکده رویان جهاد دانشگاهی بیان فرمودند.

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در ابتدای این بازدید که بیش از دو ساعت و نیم طول کشید، با حضور در محل یادمان شهدای جهاد دانشگاهی، یاد و خاطره این شهدا و همچنین مرحوم دکتر سعید کاظمی آشتیانی، رئیس ‌سابق پژوهشکده رویان را گرامی داشتند و خانواده آن مرحوم را مورد تفقد قرار دادند.

ایشان در این دیدار فرمودند: «موسسه رویان یک نمونه کامل و چشمگیر از آن چیزی بود و هست که انسان آرزویش را دارد. علت این که من به مرحوم سعید کاظمی این‌قدر علاقه داشتم و الان هم در دلم و ذهنم برای آن جوان عزیز، ارزش و جایگاه قائلم، همین است. حرکت او، نحوه کار او، مدیریت او و پیگیری او مجموعه کاملی بود از آن چیزی که آدم دوست می‌دارد و آرزو دارد. رویان هم با کمک او و بقیه همکارانی که در رویان از اول مشغول بوده‌اند، این‌جوری بارآمد؛ این‌جوری رشد کرد؛ این‌جوری رویید؛ و من این را از اوایل کار احساس کردم. من از ابتدا نشانه‌های یک حرکت درست را در این کار احساس کردم؛ لذا گفتم من در حد مقدور خودم در خدمت این کار و پشتیبانی این کار قرار می‌گیرم. هرچه زمان گذشت، آن ظن اولی تقویت شد، تکذیب نشد. اگر بخواهم این الگوی مطلوب را در یک جمله معرفی کنم، عبارت است از ترکیب علم، ایمان و تلاش.»

رهبر انقلاب اسلامی در این بازدید تاریخی جهاددانشگاهی را مولود مبارک انقلاب اسلامی و جزو معدود رویش‌های اصلی انقلاب دانستند تأکید فرمودند: «...و اما جهاد دانشگاهی را انتخاب کردم، چون جهاد دانشگاهی مولود مبارک انقلاب است. همین‌طور که در قرآن کریم در مقایسه‌ دو مسجد می‌فرماید: «لمسجد اسّس علی التّقوی من اوّل یوم أحقّ عن تقوم فیه، فیه رجال یحبّون ان یتطهّروا»، جهاد دانشگاهی همینجور است؛ جزو معدود رویش‌های اصلی خود انقلاب است. این معنایش این نیست که جهاد از اول در هر برهه‌ از زمان، هرجور بوده، هرجور فکر کرده، هرجور کار کرده، درست است؛ نه، ما آدم‌ها گاهی درست فکر می‌کنیم، گاهی غلط فکر می‌کنیم، گاهی درست عمل می‌کنیم، گاهی غلط عمل می‌کنیم. ملاک قضاوت، این تناوب‌ها و پیچ و خم‌ها نیست؛ ملاک قضاوت، هدفگیری و جهت گیری و استمرار در حفظ این هدف است؛ ولو حالا گاهی انسان خطایی هم بکند، لغزشی هم بکند. من هویت جهاد را در نظر دارم که برکات زیادی هم بحمدالله داشته.»

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای با اشاره به اینکه جهاد دانشگاهی مرکب از دو کلمه است تاکید نمودند: جهاد و دانشگاه؛ هم باید در آن جهاد باشد، هم باید متناسب با دانشگاه باشد. جهادی عمل کردن، مفهوم خاصی دارد. هرجور کاری، جهادی نیست.

ایشان تاکید فرمودند: «جهاد با جهد و تلاش از لحاظ ریشه یکی‌اند؛ یعنی در آن معنای جهد و کوشش وجود دارد؛ اما جهاد فقط این نیست؛ جهاد یعنی مبارزه؛ مبارزه‌ در همین اصطلاح متعارف فارسىِ امروز ما. مبارزه انواع و اقسامی دارد: مبارزه‌ علمی داریم، مبارزه‌ مطبوعاتی داریم، مبارزه‌ سیاسی داریم، مبارزه‌ اقتصادی داریم، مبارزه‌ نظامی داریم، مبارزه‌ آشکار داریم، مبارزه‌ پنهان داریم؛ اما یک نقطه‌ مشترک در همه‌ اینها وجود دارد و آن اینکه در مقابلِ یک خصم است؛ در مقابلِ یک مانع است. مبارزه با دوست معنی ندارد؛ مبارزه در مقابلِ یک دشمن است.»

ایشان با اشاره به اینکه دایره‌ جهاد شما علم و فناوری است؛ یعنی شما این‌جا از شمشیر و نیزه و ژ3 نمی‌خواهید استفاده کنید؛ از مغز و امکانات ‌اندیشمندىِ درون انسان و فکر و قلم و چشم و اینها می‌خواهید استفاده کنید. تاکید فرمودند:

«کار جهادی باید هدفمند، درست متوجه به آرمان‌ها و هوشمندانه و عاقلانه و دشمن‌شکن باشد. یعنی به همان معنایی که ما مبارزه را در اصطلاح معمولی به کار می‌بریم: «دارم مبارزه می‌کنم؛ این یک مبارزه است.» این، یک تعبیر مصطلح است. در جهاد، این معنا هست. این، تعریف بخش جهاد.»

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در ادامه با تعریف بخش دانشگاهی عنوان نمودند: «دانشگاهی یعنی سطح این فعالیت و تحرک، یک سطح راقی است؛ متناسب با دانشجو و استاد و ذهن فعال علمی است. در همه‌ کارها همین باید رعایت شود. عوام‌گرایی و عوام‌پسندی در کار و در همه فعالیت‌ها نباید دخالت داشته باشد. البته بخشی از فعالیت‌ها علمی است و خوب است؛ مثل همین تحقیقات؛ اما فرض بفرمایید اگر فعالیت در زمینه‌های علوم انسانی و فرض کنید در ادبیات است، باید حرفی که از این‌جا بیرون می‌آید، فراتر از آن حرفی باشد که ممکن است یک ادیب معمولی بزند. یعنی سطح، باید سطح راقیایی باشد. خیلی از حرف‌ها در زمینه‌ علوم انسانی- که حالا ما در آن سابقه داریم و بلدیم و واردیم- مثل تاریخ، مثل ادبیات، مثل فلسفه که اینها مسائل بومی کشور ماست،

هست.

رهبر انقلاب با بیان اینکه برخی از این مسائل، حرف‌های عادی‌ای است، حرف‌های متعارف است؛ جهاد دانشگاهی هم که نزند، هر کسی می‌تواند بزند. تاکید نمودند: «جهاد دانشگاهی باید حرفِ گزین، حرفِ برتر را به میدان بیاورد. از باب مثال، شما فعالیت قرآنی دارید. فعالیت قرآنی را خیلی‌ها دارند؛ همه‌اش هم خوب است- می‌دانید من جزو کسانی هستم که نسبت به فعالیت‌های قرآنی دنبال‌گیری و احساس مسئولیت ویژه دارم؛ از قبل از انقلاب، الان هم همین‌جور است. یعنی اگر در یک مسجدی دَه نفر جوان هم جمع شوند تلاوت قرآن کنند، از نظر من مطلوب است؛ این را دوست می‌دارم- لکن شما اگر فعالیت قرآنی می‌خواهید بکنید، باید فعالیت قرآنی شما با فعالیت قرآنىِ غیر دانشگاهی فرق داشته باشد. لذا اگر شما هم فرض کنید بخواهید همان لحن و نوا و شیوه‌ فلان قاری و تجوید و صدای خوش و... را مثل بقیه تکرار کنید، البته خیلی خوب است؛ اما فعالیت جهاد دانشگاهی در قرآن، این نیست؛ یک چیزی فراتر از این است. ببینید باب فهم دانشگاهی در مواجهه‌ با قرآن چیست. بروید سراغ فهمیدن قرآن. قرآن‌خوانِ شما جوری باشد که وقتی قرآن می‌خواند، جلسه‌ای که مستمع قرآن اوست، مفاهیم قرآن را با دل خود لمس کند؛ حس کند؛ و جلسه‌ قرآن‌خوانی شما، جلسه‌ مفاهیم قرآن هم باشد. اینها ابتکار لازم دارد؛ بابِ شماست.»

به نقل از برنا؛ حضرت آیت‌الله خامنه‌ای تاکید فرمودند: بنابراین، جهاد دانشگاهی این امکانات و این وسائل را دارد و بنده به جهاد دانشگاهی اعتقاد راسخ دارم. کارهای بزرگی کرده‌اند؛ کارهای خوبی کردید و همین‌طور که گفتیم: «اسس علی التقوی من اول یوم». از اول تا حالا که ما جهاد دانشگاهی را شناختیم، بر اساس دین و تقوا بود. بر اساس دین و تقوا نگهش دارید.