گزارش خبری تحلیلی کیهان

دیدار مهم رهبران چین و روسیه در بحبوحه بحران اوکراین و نگرانی آمریکا از بی‌اثر شدن ابزار تحریم

کد خبر: ۲۳۵۹۳۲

تاریخ: ۱۵ بهمن ۱۴۰۰ - ۲۱:۵۶

سرویس خارجی-
همزمان با دیدار رهبران چین و روسیه که دیروز در بحبوحه بحران اوکراین انجام شد؛ آمریکا نگرانی خود را از کمک‌های چین به روسیه جهت بی‌اثر کردن تحریم‌های احتمالی غرب علیه مسکو ابراز داشت. دو کشور بر سر یک قرار‌داد گازی 30 ساله نیز به توافق رسیدند.
آمریکا و اروپا طی روزها و هفته‌های گذشته شدیدترین فشارها را علیه روسیه درباره بحران اوکراین وارد کرده و فشارهایی را هم از جناب مقابل متحمل شده‌اند. مسکو متهم است که در حال برنامه‌ریزی برای یک حمله قریب‌الوقوع به کیف است. اتهامی که روس‌ها آن را رد می‌کنند. در نقطه مقابل روس‌ها، آمریکا و ناتو را متهم می‌کنند که با دامن زدن به این بحران ساختگی به دنبال گسترش حضور و نفوذ خود در شرق اروپا و در نزدیکی مرزهای روسیه هستند. در این میان غربی‌ها در حالی که دچار اختلاف‌های جدی با یکدیگر شده‌اند اعلام کرده‌اند شدیدترین تحریم‌ها را علیه مسکو تحت عنوان «مادر تحریم‌ها» آماده کرده‌اند و هر لحظه امکان دارد این تحریم‌ها اعمال شود. در چنین شرایطی ناگهان رهبران روسیه و چین با یکدیگر دیدار و علیه غرب در حوزه‌های مختلف، اعلام موضع می‌کنند تا این دیدار، برای هم غرب و هم شرق «مهم» شود.
غرب خوب می‌داند چینی‌ها اگر در این بحران جانب یکی از طرفین را بگیرند موازنه بر هم می‌خورد. دیدار دیروز« پوتین»
و «شی جین پینگ» آن هم در آستانه افتتاح بازی‌های المپیک زمستانی در پکن و مواضعی که هر دو گرفتند این موازنه را تغییر و غربی‌ها را نگران کرد. چین همان‌طور که انتظار می‌رفت در کنار روس‌ها ایستاد. سفر دیروز پوتین به چین اولین سفر وی به چین از سال ۲۰۱۹ و اولین دیدار رو در روی «شی جین پینگ»، رئیس‌جمهور چین با رهبر یک کشور خارجی از سال ۲۰۲۰ در پکن بوده، است.
مخالفت با گسترش ناتو
رئیس‌جمهور روسیه دیروز جمعه در دیدار با «شی جین پینگ»، همتای چینی خود در پکن، روابط نزدیک کشورش با چین را «بی‌سابقه» خواند. پوتین، در سخنان پیش از افتتاحیه بازی‌های المپیک زمستانی پکن و طی نشست با «شی جین پینگ» گفت که چین و روسیه در زمینه‌های مختلف، از روابط خارجی گرفته تا توسعه اقتصادی، از یکدیگر حمایت کرده‌اند. او خاطر نشان کرد که همکاری‌های دو کشور در حوزه انرژی با صادرات گاز طبیعی از روسیه به چین تقویت خواهد شد.«پوتین» بیان کرد: «روابط دوجانبه ما واقعاً از نظر روح دوستی و مشارکت راهبردی بی‌سابقه بوده و روابط دو کشور نمونه‌ای از روابط خوب است که توسعه متقابل را تسهیل ‌کرده و همچنین منجر به تقویت حمایت از یکدیگر برای توسعه می‌شود.» بعد از این دیدار نیز رؤسای جمهور روسیه و چین طی بیانیه‌ای مشترک ضمن مخالفت با گسترش ناتو، از رویکرد مشابه جنگ سرد در بین کشورهای غربی به امور بین‌المللی انتقاد کردند.
طبق این بیانیه، پکن و مسکو با گسترش بیشتر ناتو مخالفت می‌کنند، از این ائتلاف خواستند که رویکردهای ایدئولوژیک دوران جنگ سرد را کنار بگذارد؛ به حاکمیت، امنیت و منافع سایر کشورها، تنوع روش‌های تمدنی، فرهنگی و تاریخی آنها احترام بگذارد و با توسعه مسالمت‌آمیز سایر کشورها به شیوه‌ای عینی و عادلانه رفتار کند.
پایبندی روسیه به چین واحد
به گزارش فارس در این بیانیه آمده، روسیه نیز به نوبه خود، دوباره پایبندی خود به اصل «چین واحد» را تأیید می‌کند و تاکید دارد که تایوان بخشی جدایی‌ناپذیر از چین است و با استقلال تایوان به هر شکلی مخالف است. طرف چینی نیز از پیشنهادات ارائه شده توسط فدراسیون روسیه در مورد تشکیل تضمین‌های امنیتی الزام آور بلندمدت در اروپا حمایت می‌کند. بر این اساس، دو کشور متعهد شدند که «با اقدامات نیروهای خارجی برای تضعیف امنیت و ثبات در مناطق مشترک مجاور و حضور نیروهای خارجی به هر بهانه‌ای در امور داخلی کشورهای مستقل» و همچنین «انقلاب‌های رنگی» مخالفت کنند و همکاری‌ها در این زمینه‌ها را افزایش دهند. در بیانیه پوتین و شی همچنین نسبت به ایجاد معاهده امنیتی سه جانبه بین آمریکا، انگلیس و استرالیا در حوزه هند و اقیانوسیه، «نگرانی جدی» ابراز و تاکید شده که چنین اقداماتی در تضاد با اهداف تضمین امنیت و توسعه پایدار در منطقه آسیا و اقیانوس آرام است، خطر مسابقه تسلیحاتی در منطقه را افزایش می‌دهد و خطرات جدی اشاعه هسته‌ای را ایجاد می‌کند. گفتنی است پنج نفر از جمله لاوروف، نیکولای شولگینوف وزیر انرژی، دیمیتری چرنیشنکو معاون نخست‌وزیر، ایگور سچین مدیرعامل شرکت انرژی روسنفت و یوری اوشاکوف دستیار رئیس‌جمهور روسیه پوتین را در این سفر همراهی می‌کنند.
دیدار وانگ یی و لاوروف
«وانگ یی»، وزیر خارجه چین و «سرگئی لاوروف»، وزیر خارجه روسیه نیز یک روز قبل از نشست «شی جین پینگ» و پوتین گفته بودند که هر دو کشور با تشکیل هر «بلوکی» که به دنبال ایجاد رویارویی در منطقه آسیا و اقیانوسیه باشد، مخالف هستند. وزارت امور خارجه چین در بیانیه‌ای بعد از نشست وزیران خارجه دو کشور اعلام کرد: «طرف روسی آخرین تحولات روابط روسیه و آمریکا و ناتو را به طرف چینی اطلاع داد و بر اصل امنیت تجزیه ناپذیر تاکید کرد و طرف چینی نیز درک و حمایت خود را از آن اعلام کرد.» وزارت خارجه چین دراین بیانیه اعلام کرد که پکن از موضع مسکو درباره تضمین‌های امنیتی خواسته‌شده از آمریکا و ناتو حمایت به عمل می‌آورد و هر دو کشور بیشتر از قبل متعهد به حفاظت از منافع مشترک خود و همکاری موثرتر برای مقابله با خطرات هستند.
نگرانی واشنگتن
اما اعلام خبر سفر پوتین به چین و دیدارش با «شی جین پینگ» و اعلام حمایت چینی‌ها از روس‌ها در بحران اوکراین، آمریکا را به شدت نگران کرده است، چرا که در صورت تشدید بحران، تنها ابزار ناتو برای مقابله با روس‌ها «تحریم» است و در صورت حمایت چین از روسیه این ابزار عملاً کارایی خود را از دست داده و بی‌اثر خواهد شد. واشنگتن در این زمینه هشدا داده علیه شرکت‌های چینی که به دور زدن تحریم‌های احتمالی آمریکا علیه روسیه با محوریت موضوع اوکراین اقدام کنند، ابزارهایی در اختیار دارد. به گزارش ایرنا، روزنامه آمریکایی واشنگتن‌پست گزارش داد در آستانه دیدار رؤسای جمهوری روسیه و چین در پکن، واشنگتن به چین هشدار داده است که روسیه را در مقابله با تحریم‌های احتمالی مرتبط با موضوع اوکراین، حمایت نکند. «ند پرایس»، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا روز پنجشنبه گفت واشنگتن و متحدانش گستره‌ای از ابزارها را علیه شرکت‌های خارجی از جمله شرکت‌های چینی که اقدامات تنبیهی احتمالی علیه روسیه را دور بزنند، در اختیار دارد.