بازداشت 4 هزار نفر در آشوب‌های قزاقستان/رهبر مخالفین خواستار مداخله غرب شد

وزارت کشور قزاقستان در گزارشی از آشوب‌های اخیر این کشور اعلام کرد در این آشوب‌ها 4 هزار نفر بازداشت شده‌اند برخی از بازداشت شدگان نیز اتباع کشورهای خارجی هستند. همزمان رهبر اپوزیسیون که به عنوان پناهنده در فرانسه زندگی می‌کند خواستار دخالت غرب به نفع مخالفین دولت شد.

کد خبر: ۲۳۴۰۰۴

تاریخ: ۱۸ دی ۱۴۰۰ - ۲۲:۲۳

به نظر می‌رسد اوضاع در قزاقستان بعد از چند روز آشوب به آرامش نسبی رسیده است. اعتراضات علیه افزایش سه برابری قیمت سوخت در این کشور آسیای مرکزی از دوم ژانویه(12 دی) آغاز شد اما به سرعت و به شکل مشکوکی، رنگ و بوی خون گرفت.برخی از کارشناسان معتقدند ممکن است در پشت پرده این اعتراضات آمریکا باشد تا با استفاده از این وضعیت از روسیه در پرونده‌های مهم سیاست خارجی این کشور امتیاز بگیرد. در همین راستا رئیس‌جمهور چین نیز روز جمعه در مورد خطر وقوع انقلاب رنگی در قزاقستان هشدار داد. با تشدید آشوب‌ها سازمان پیمان امنیت
دسته جمعی که قزاقستان نیز جزو آن است اعلام کرد به درخواست رئیس‌جمهور این کشور به قزاقستان نیرو اعزام می‌کند به دنبال آن و با مداخله ارتش و نیروهای گارد ملی دولت توانست تا حدودی بر اوضاع مسلط شود.بر اساس گزارش‌ها در این آشوب‌ها دستکم 400 نفر کشته و صدها نفر دیگر نیز زخمی شده است.همچنین تلویزیون دولتی قزاقستان گزارش داده که جسد دو نیروی پلیس با سر بریده شده پیدا شده است!
گزارش وزارت کشور
دیروز وزارت کشور قزاقستان ضمن ارائه آمار دستگیری‌ها و تلفات مهاجمین و نیروهای انتظامی، اعلام کرد که افراد بازداشت شده در جریان ناآرامی‌های اخیر قطعاً محاکمه شده و بسیاری از این افراد با حکم حبس ابد مواجه خواهند بود. به گزارش تسنیم به نقل از خبرگزاری «نووستی»، وزارت کشور قزاقستان اعلام کرد که تاکنون حدود 4 هزار نفر از شرکت کنندگان در اعتراضات و ناآرامی‌های چند روز اخیر توسط نیروهای انتظامی این کشور بازداشت شده‌اند. بر اساس این گزارش اتباع یک کشور همسایه در میان بازداشتی‌ها هستند اما به نام کشور اشاره نشده است. طبق این اطلاعات، بیشتر دستگیری‌ها در شهر آلماتی، به‌عنوان کانون اصلی ناآرامی‌ها صورت گرفته است. وزارت کشور قزاقستان یادآور شد که در جریان عملیات ضدتروریستی و پاک‌سازی در شهر آلماتی، بیش از 100 نفر هم کشته شدند. پیش از این گفته شده بود که حدود 30 نفر از معترضین کشته و دهها نفر زخمی شده‌اند. روز جمعه اعلام شد که تعداد تلفات نیروهای انتظامی هم به بیش از 20 نفر افزایش یافته است. این در حالی است که بیش از 800 نیروی انتظامی و پلیس نیز مجروح شده‌اند. در میان نیروهای گارد ملی نیز چند نفر کشته و صدها تن دیگر مجروح شده‌اند. طبق اطلاعات رسانه‌های گروهی محلی، روز جمعه در شهر آلماتی دو گروه از افراد مسلح دستگیر شدند. این افراد مسلح به سلاح سبک، چاقو و مواد آتش زا و بمب‌های دست‌ساز بودند. به نوشته برخی رسانه‌ها، میزان آسیب وارده از اعتراضات و ناآرامی‌های خیابانی اخیر بیش از 200 میلیون دلار به قزاقستان خسارات مالی وارد شده است. بیش از 1000 ساختمان، تأسیسات دولتی و مراکز تجاری تخریب شد که بیشترین تعداد آنها در شهر آلماتی بوده است.
درخواست کمک از غرب
با ورود نیروهای پیمان امنیت دسته جمعی به رهبری روسیه به قزاقستان و برقراری آرامش نسبی در این کشور یک وزیر سابق که اکنون رهبر اپوزیسیون قزاقستان است خواستار حمایت غرب از مخالفین دولت شد. وی به رویترز گفت که غرب باید قزاقستان را از مدار مسکو خارج کند، در غیر این صورت ولادیمیر پوتین، این کشور آسیای میانه را به ساختاری مانند «اتحاد جماهیر شوروی» خواهد کشاند. به گزارش ایسنا، به نقل از خبرگزاری رویترز، «مختار آبلیازوف»، بانکدار و وزیر دولت سابق که رهبری جنبش اپوزیسیون «انتخاب دموکراتیک قزاقستان» را بر عهده‌دارد، اعلام کرد که «غرب باید وارد این نبرد شود». «آبلیازوف» به این خبرگزاری اظهار کرد: «اگر چنین چیزی صورت نگیرد، قزاقستان همانند بلاروس خواهد شد و ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهوری روسیه، با روش و قاعده‌ای خاص اهداف و برنامه‌اش را مبنی بر بازآفرینی ساختاری همچون اتحاد جماهیر شوروری تحمیل خواهد کرد. غرب باید قزاقستان را با زور و اجبار از روسیه جدا کند». آبلیازوف» درخصوص اینکه چگونه غرب باید قزاقستان را از مدار روسیه جدا کند و یا اینکه آیا باید به زور و اجبار متوسل شود یا خیر، اظهار نظر نکرد. آبلیازوف گفت: «من خودم را به‌ عنوان رهبر این اپوزیسیون می‌بینم. هر روز معترضان با من تماس می‌گیرند و از من می‌پرسند که چه‌ کاری باید انجام دهند. آماده‌ام در صورت تشدید اعتراضات برای ریاست دولت موقت به قزاقستان بروم. »آبلیازوف اظهارنظرها مبنی بر حمایت مالی غرب از معترضان را رد کرد؛ در عین حال، او از کشورهای غربی خواست تا در آنچه که در قزاقستان در جریان است، مداخله کنند تا جلوی نزدیک شدن این جمهوری به روسیه را بگیرند..«آبلیازوف» ۵۸ ساله که به‌ طور غیابی در قزاقستان به‌ اتهام کلاهبرداری، اختلاس و سازماندهی یک قتل محکوم شده است، در فرانسه زندگی می‌کند و در آن‌جا به او وضعیت پناهندگی داده شده است.
6 موج تروریستی
«قاسم جومارت توکایف» رئیس‌جمهوری قزاقستان نیز جمعه شب در پیامی توئیتری اعلام کرد که در شهر آلماتی دست‌کم 6 موج حملات تروریستی با مشارکت حدود
20 هزار نفر افراد تندرو صورت گرفته است. به گفته وی، این گروه‌های تروریستی به خوبی آموزش دیده و سازمان یافته عمل کرده و یکی از اهداف آنها تصرف ساختمان‌های دولتی بود.توکایف با اشاره به اینکه واضح است این تروریست‌ها در خارج از قزاقستان دوره‌های آموزشی لازم برای چنین اقداماتی را دیده‌اند، گفت: این افراد مردم را به قتل میرسانند و من حاضر به گفت‌وگو با این افراد نیستم.» ..به گفته رئیس‌جمهوری قزاقستان، او دستور اجرای یک «عملیات ضد تروریستی» را برای «از میان برداشتن تهدید امنیت ملی و حفاظت از جان انسان‌ها و اموال شهروندان قزاقستان» داده است.  او تاکید کرد: در حال حاضر عملیات ضد تروریستی در کشورمان ادامه دارد. کار تمام عیاری که به خوبی هماهنگ‌ شده است، به دست پلیس در جریان است. گارد ملی و نیروهای مسلح برای احیای نظم و قانون مبتنی بر قانون اساسی کار می‌کنند. توکایف همچنین گفت که حضور صلح‌بانان سازمان پیمان امنیت جمعی در کشورش کوتاه خواهد بود، تا زمانی که وضعیت کشورش عادی‌ شود. او در توئیتر نوشت: نیروهای صلح‌بان متشکل از نیروهای چندملیتی از کشورهای عضو سازمان پیمان امنیت جمعی مستقر شده‌اند و قرار است به مدت کوتاهی تا زمان عادی‌ شدن وضعیت در قزاقستان باقی بمانند.
وزارت دفاع روسیه هم اعلام کرد: رهبری نیروهای حافظ صلح سازمان پیمان امنیت جمعی در قزاقستان را فرمانده نیروهای هوابرد این کشور بر عهده خواهد داشت. به گزارش فارس «ایگور کاناشنکوف» نماینده رسمی وزارت دفاع روسیه با اعلام این خبر گفت که تمام نیروهای حافظ صلح روسیه آموزش‌های ویژه‌ای را گذرانده‌اند و تجربه واقعی رزمی دارند.وی گفت: گروه‌هایی که توسط وزارت دفاع روسیه متشکل از 70 فروند هواپیمایی ایل – 76 و 5 فروند آن-124 ایجاد شده‌اند، یگان‌های نیروهای روسی حافظ صلح پیمان امنیت جمعی را به صورت شبانه‌روزی به قزاقستان منتقل می‌کنند.بنابر سخنان وی، در حال حاضر، فرودگاه بین‌المللی شهر آلماتی توسط نیروهای حافظ صلح فدراسیون روسیه به همراه نهادهای مجری قانون قزاقستان تحت کنترل کامل قرار گرفته است.هواپیماهای ترابری نظامی روسیه همچنین نظامیان بلاروس، تاجیکستان، قرقیزستان و ارمنستان را به قزاقستان منتقل می‌کنند.به گفته کاناشنکوف، سرکنسولگری روسیه در شهر آلماتی و سایر تاسیسات مهم نیز تحت حفاظت قرار گرفته‌اند. وی افزود: نیروهای حافظ صلح سازمان پیمان امنیت جمعی به نهادهای مجری قانون قزاقستان در برقراری نظم و قانون کمک می‌کنند.قبل از این مقامات قزاقستان اعلام کرده بودند که نیروهای حافظ صلح پیمان امنیت جمعی در عملیات‌های نظامی شرکت نمی‌کنند و تنها حفاظت از امکانات دولتی را بر عهده خواهند داشت.
بازداشت رئیس‌سابق کمیته امنیت ملی
در خبری دیگر از قزاقستان اینکه کمیته امنیت ملی قزاقستان ضمن پخش اطلاعیه‌ای از بازداشت «کریم ماسیم اف»
رئیس‌پیشین این نهاد به اتهام خیانت به کشور خبر داد. در این اطلاعیه که در وب سایت کمیته امنیت ملی قزاقستان منتشر شده است، آمده است: در 6 ژانویه(16 دی) بر اساس ماده 175 قانون کیفری این کشور، تحقیقات پیش از دادگاهی در رابطه با خیانت به کشور آغاز شد. در تاریخ ذکرشده «کریم ماسیم اف» رئیس‌پیشین کمیته امنیت ملی  به همراه تعدادی دیگر به اتهام در ارتکاب جرم فوق بازداشت شدند.
گفته شده است که جزئیات موضوع در راستای تحقیقات در حال انجام فعلا اعلام نخواهد شد.قابل ذکر است که«کریم ماسیم اف» طی دو مرحله 2007- 2012 و 2014- 2016 سمت نخست‌وزیری قزاقستان را با خود داشت و از مهره‌های نزدیک‌ترین «نورسلطان نظربایف» نخستین رئیس‌جمهور این کشور به شمار می‌رفت.