کارشناس انرژی مطرح کرد

تعرفه‌گذاری پلکانی برای مشترکان پرمصرف راهکار کنترل مصرف برق

کد خبر: ۲۲۳۷۰۰

تاریخ: ۱۹ مرداد ۱۴۰۰ - ۲۰:۴۴

کارشناس انرژی معتقد است: یکی از راهکارهای اصلی کنترل پیک مصرف برق، مدیریت مصرف با تعرفه‌گذاری پلکانی مشترکان پرمصرف است.
محمد فندرسکی گفت: متاسفانه از وقتی قیمت‌ها را در بخش انرژی به شکل دستوری پایین نگه داشتیم، بهره‌وری و تولید به شدت ضربه خورده و توسعه میادین نفتی و گازی و ساخت نیروگاه‌ها دچار مشکل شده است.
پایین بودن قیمت‌ها منجر به کاهش حساسیت مصرف‌کننده و تولیدکننده شده و در نتیجه موضوع مهمی به نام «بهره‌وری» کمتر مورد توجه مردم و دولت قرار گرفته است.
وی با اشاره به قیمت داخلی و قیمت جهانی انرژی در بخش‌های مختلف اعم از برق، نفت، گاز و بنزین افزود: «اگر مبنا را قیمت جهانی در نظر بگیریم، برآورد گزارش‌ مراجع مختلف این بوده است که ما حدوداً 90میلیارد دلار در حامل‌های مختلف انرژی یارانه پرداخت می‌کنیم. این در حالی است که ما به سادگی و بدون این ‌که مردم دچار مشکل شوند، می‌توانیم یارانه را به گونه‌ای مدیریت کنیم که شاهد معایب اقتصادی آن نباشیم. به عنوان مثال اگر از ابتدای زنجیره تا یک مرحله قبل از مصرف‌کننده نهایی به صورت دفتری قیمت‌ها را به قیمت جهانی برسانیم و بعدا هم این نرخ دفتری را تبدیل به گردش مالی واقعی کنیم، خواهیم توانست تعاملات را بر مبنای قیمت واقعی شکل بدهیم. در این حالت مردم همان پول قبلی را پرداخت می‌کنند اما همین تغییرات حداقلی در مورد یارانه‌ها می‌تواند منجر به افزایش بهره‌وری شود. متاسفانه به دلیل پرداخت یارانه در کل زنجیره، عملا تقاضا برای بالا بردن بهره‌وری در کل زنجیره به حداقل می‌رسد. پس ما در قدم اول باید بدون این ‌که بخواهیم فشار مضاعفی را متوجه مردم کنیم، با خارج کردن زنجیره قبل از مصرف‌کننده نهایی می‌توانیم بهره‌وری را ارتقاء دهیم.
فندرسکی، عادلانه بودن توزیع یارانه را یک ضرورت اساسی برای کوتاه‌مدت و میان‌مدت دانسته و افزود: هدف بلندمدت ما باید خلق ثروت برای کشور باشد تا درآمد مردم به صورت پایدار افزایش پیدا کند و سطح رفاه جامعه از طریق افزایش تولید و سرمایه‌گذاری در بخش‌های انرژی، کشاورزی و صنایع مختلف ارتقاء یابد. در گام اول باید به این درک برسیم که باید یارانه را به سمت خلق ثروت هدایت کنیم. آن زمان است که رفاه پایدار برای مردم ایجاد کرده‌ایم وگرنه منابع درآمدی یارانه، همیشگی نیست. یک زمانی خواهیم دید که این منابع دیگر وجود ندارد. آیا باید مردم آن زمان از این درآمدها محروم شوند و در واقع این رفاه را از دست بدهند و مابه‌ازای آن چیزی نداشته باشیم که به آنها بدهیم؟! هدف باید این باشد که با خلق ثروت، سطح رفاه و درآمد مردم را افزایش بدهیم و این موضوع را باید درک کنیم که توزیع عادلانه یارانه نباید مانع از انجام این امر مهم شود.
این کارشناس انرژی با یادآوری این نکته که بخشی از جامعه تأثیر کمتری در افزایش مصرف داشته و متقابلاً عده کمتری هستند که تأثیر بیشتری دارند، می‌افزاید: «هرکسی باید به اندازه سهم خودش این هزینه‌ها را بپردازد. در این صورت حتماً اختلاف بین پیک مصرف و مصرف نرمال کمتر می‌شود. اصولاً تعرفه‌گذاری پلکانی یکی از مهم‌ترین راه‌هایی است که می‌توان مصرف را مدیریت کرد یا به عبارت دیگر پیک‌زدایی کرد و آن قله‌های مصرف را کاهش داد. به میزانی که بتوانیم این قیمت‌گذاری آی‌بی‌تی یا قیمت‌گذاری تدبیری را بهتر اجرا کنیم و پله‌های بهتری تعریف کنیم، می‌توانیم این مدیریت مصرف و این پیک‌زدایی را به درستی انجام دهیم و در نقطه مقابل هر چقدر از این تدبیر فاصله بگیریم و پله‌های کمتری تعریف کنیم، اثربخشی کار کمتر شده و نمی‌توانیم قیمت‌ها را به درستی مدیریت کنیم.»
فندرسکی تعرفه‌گذاری پلکانی را اقدامی مؤثر جهت کاهش هزینه‌های دولت و احیای صنعت انرژی ارزیابی کرده و در خصوص تأثیر آن بر جذب سرمایه‌گذاری بخش خصوصی می‌گوید: «الان یکی از مهم‌ترین مسائل صنعت برق، بدهی دولت به بخش خصوصی و پیمانکاران خصوصی در صنعت برق و گاز است که البته این مشکل در صنعت برق شدیدتر خود را نشان می‌دهد. برآوردها این است که بدهی دولت به بخش خصوصی بین چهل تا پنجاه هزار میلیارد تومان است که تأثیر عمیقی بر تولید برق داشته است. اگرچه در حوزه صنایع نفت و گاز هم وضعیت همینطور است. این بدهی منجر به این شده است که برآورد پیمانکاران از پروژه‌های دولتی این باشد که این پروژه‌ها قرار نیست منجر به درآمد شود و قرار نیست که دولت پول آنها را بدهد. طبیعتاً هم کم‌انگیزه شدند و هم دیگر با این نرخ‌های سود حاضر به کار کردن نیستند.
وی، تعرفه‌گذاری پلکانی را به عنوان مهم‌ترین راهکار برای ایجاد درآمد پایدار جهت تسویه بدهی دولت با بخش خصوصی عنوان کرد‌.