گزارش خبری تحلیلی کیهان

چرا برجام نتیجه‌ای جز خسارت نداشت؟ رسوایی فایل صوتی پاسخ می‌دهد

اقدامات عوامل نفوذ، بخشی از خسارت برجام را رقم زد و بخش دیگر این خسارت نیز ناشی از سهل‌اندیشی تیم مذاکره‌کننده و برخی مقامات ارشد دولتی در مواجهه با طرف عهدشکن غربی بود.

کد خبر: ۲۱۵۹۴۵

تاریخ: ۰۸ ارديبهشت ۱۴۰۰ - ۲۲:۲۷

سرویس سیاسی-

حواشی اظهارات بی‌پایه و ادعاهای خلاف واقع ظریف در فایل صوتی همچنان ادامه دارد. رسوایی این فایل صوتی که توسط نهادهای دولتی ضبط و تهیه شده و سپس از استودیوی یک رسانه «سعودی- انگلیسی» سردرآورده، از چند جنبه قابل بررسی است.
آقای روحانی دیروز در جلسه هیئت دولت گفت:«ماجرای پخش شدن یک نوار صوتی محرمانه توسط کثیف‌ترین برنامه و شبکه‌ای که سراسر آن ضد اسلام و ضد ایران است و پول را آن را عربستان سعودی تامین می‌کند، با این هدف انجام شد که وحدت جامعه را از بین ببرند و اختلاف ایجاد کنند».
روحانی انتشار این فایل صوتی را اقدامی وحدت‌شکن نامیده است. اما آقای رئیس‌جمهور به این سؤال پاسخ نمی‌دهد که چرا وزیر خارجه دولت وی، به خود اجازه داده ادعاهایی را مطرح کند که به اذعان آقای روحانی «ضد وحدت» بوده و دست‌مایه عملیات دشمن قرار گرفته است؟!
از سوی دیگر، تولید‌کننده این فایل صوتی، مرکز بررسی‌های استراتژیک ریاست جمهوری بوده است. مرکزی که ریاست آن بر عهده حسام‌الدین آشنا است. وی معاون وزارت اطلاعات در دولت اصلاحات بوده است. سؤال اینجاست که چرا این فایل تولید شده و چگونه به از نهاد دولتی در اختیار رسانه ضدایرانی قرار گرفته است؟!
کوه یخ نفوذ
پیش از این نوک کوه یخ نفوذ در دولت روحانی و وزارت خارجه به ریاست ظریف، با شناسایی و بازداشت افرادی همچون دری اصفهانی، جیسون رضاییان، محمدعلی شعبانی و عوامل مرتبط با آمدنیوز بیرون زده بود و ماجرای رسوایی فایل صوتی ظریف نیز در ادامه همین مسئله تعریف
می‌شود.
اما رسوایی فایل صوتی ظریف به یک سؤال مهم پاسخ می‌دهد و آن این است که چرا برجام جز خسارت نداشت؟
یکی از دلایل خسارت محض برجام و بی‌دستاوردی این توافق، نفوذ در وزارت خارجه و تیم مذاکره‌کننده و ارائه مشورت‌های مسموم به دولتمردان و مدیران ارشد وزارت خارجه بوده است.
نمونه آشکار در این مسئله، عملکرد دری اصفهانی در پرونده برجام است. در مهر ۹۶ «عبدالرسول دری اصفهانی»  مشاور ارشد بانکی و عضو دوتابعیتی تیم مذاکرات هسته‌ای دولت روحانی به تحمل پنج سال حبس در دادگاه تجدیدنظر استان تهران محکوم شد.
دری اصفهانی نماینده بانک مرکزی و مسئول امور بانکی تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای ایران با گروه 5+1 و یکی از کارکنان ستاد اجرای برجام بود. وی قبل از انقلاب با کمیته خزانه‌داری آمریکا کار می‌کرد و مسئولیت کمیته بخش مربوط به انگلیس را برعهده داشته است و پس از انقلاب در وزارت دفاع استخدام می‌شود و مسئولیت بخش مطالبات ایران از آمریکا را برعهده می‌گیرد. پس از مدتی وزارت دفاع دریافت که با وجود مستندات قوی در محاکم بین‌المللی آرای صادره به نفع ایران نیست. همین موضوع موجبات اخراج او را از وزارت دفاع فراهم می‌آورد.
وی پس از اخراج به کانادا رفت. در دور جدید بازگشت دری اصفهانی به ایران که هم زمان با روی کار آمدن دولت یازدهم (دولت اول روحانی) بود به‌عنوان مشاور «سیف» رئیس سابق بانک مرکزی مشغول به کار می‌شود و در جریان مذاکرات برجام، زیرمجموعه تیم «حمید بعیدی‌نژاد» در بخش امور مالی برجام فعالیتش را
آغاز کرد.
خسارت شبکه نفوذ
«دری اصفهانی» بارها با مشاور امنیتی اوباما - رئیس‌جمهور سابق آمریکا- دیدار داشته است. دری اصفهانی کارمند شرکت چندملیتی PWC بود. شرکت PWC به علت تخلفات و رسوایی‌های مختلف در کشورهایی مثل هند، ژاپن یا روسیه مورد پیگرد قانونی قرار گرفته است. دری اصفهانی طبق قرارداد با PWC برای ۵ روز کار در ماه ۷۵۰۰ پوند حقوق دریافت می‌کرده است. این کارمند دوتابعیتی شرکت PWC با پوشش اقتصادی، مسائل امنیتی- سیاسی ایران و اطلاعات مسئولین کشور را طبق قرارداد جمع‌آوری و گزارش می‌کرده است. لازم به ذکر است که چند تن دیگر نیز در تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای دولت روحانی دستگیر شده و یا تحت پیگرد قرار گرفتند.
علی‌رغم آنکه خیانت دری اصفهانی در پرونده هسته‌ای مسجل شده بود، ظریف در اظهارنظری عجیب، وی را یک وطن‌پرست معرفی کرد! این در حالی است که یکی از دلایل دستاورد تقریباً هیچ برجام، وجود افرادی همچون دری اصفهانی در تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای بود.
محصول مذاکرات هسته‌ای در دولت روحانی که در قالب برجام شکل گرفت، دچار نقاط ابهام و ضعف‌های ساختاری و موارد متعدّدی بود که موارد مذکور، خسارت‌های بزرگی به کشور وارد کرد.
سهل‌اندیشی
در مواجهه با طرف عهدشکن
جدیدترین مصداق این سهل‌اندیشی و سطحی‌نگری، همین فایل صوتی ظریف است. وزیر امور خارجه در این فایل صوتی مدعی شده است که روسیه با کارشکنی در برجام، مانع از به ثمر نشستن این توافق شده بود.
این در حالی است که دولت‌های- دموکرات و جمهوری‌خواه- آمریکا در 6 سال اخیر- از زمان امضای برجام- تاکنون به هیچ عنوان به تعهدات برجامی خود عمل نکرده و برجام را لگدمال کرده‌اند.
علاوه بر این بنابر اظهارات سال‌های گذشته آقای ظریف،‌ تروئیکای اروپا در برجام 11 تعهد داشت که در 6 سال اخیر به هیچ عنوان به این تعهدات عمل نکرد.
نکته قابل تأمل اینجاست که ظریف در فایل صوتی مذکور به هیچ عنوان به عهدشکنی و گستاخی آمریکا و اعضای اروپایی برجام در توافق هسته‌ای کوچک‌ترین‌ اشاره‌ای نکرده و این واقعیت بدیهی را انکار می‌کند.
عذر بدتر از گناه
محمدجواد ظریف در اولین واکنش پس از انتشار فایل صوتی در حساب شخصی خود در صفحات اجتماعی نوشت: در 40 سال گذشته کوشیده‌ام در تحلیل مجتهد و در اجرا مقلد باشم. در مقام کارگزار همواره تابع سیاست‌های مصوب کشور بوده و از آنها با قدرت دفاع کرده‌ام. اما در بیان نظر کارشناسی، عافیت‌طلبی، مماشات و خودسانسوری را خیانت دانسته‌ام که از مولایمان علی علیه‌السلام آموخته‌ام «إنَّ أعظَمَ الخِيانَهًِْ خِيانَهًُْ الاُمَّهًِْ، و أفظَعَ الغِشِّ غِشُّ الأئمَّهًِْ؛ همانا بزرگ‌ترين خيانت، خيانت به امّت است و زشت‌ترين دغلكارى، دغلكارى نسبت به پيشوايان است.
ظریف اظهارات خود در فایل صوتی اخیر را «نظر کارشناسی» نامیده است. سؤال اینجاست که از کی تا به حال به دروغ و تحریف و ادعاهای بدون سند، می‌گویند «نظر کارشناسی»؟!
‏یکی از فعالین رسانه‌ای در واکنش به متن منتشر شده توسط ظریف نوشت: نکته صوت آقای ظریف بیان نظر کارشناسی نیست، بلکه انداختن ‎ناکامی‌های دیپلماسی بر دوش میدان بود. این نگاه ‎خسارت‌بار است و باید اصلاح شود.
متن منتشر شده ظریف در واکنش به فایل صوتی، در حقیقت عذر بدتر از گناه است. وزیر امور خارجه در این متن، بدون عذرخواهی از مردم ایران، با طلبکاری، صرفا به ماله‌کشی درباره اقدام تأسف‌برانگیز خود
پرداخته است.
از تصمیم نظام تا ممانعت نظام!
دولتمردان و مقامات وزارت خارجه و اعضای تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای در دولت روحانی، هرگاه درباره نتایج برجام و فرجام وعده‌های برجامی از سوی افکار عمومی مورد سؤال قرار می‌گرفتند با این دروغ که «برجام تصمیم نظام بود» از پذیرش مسئولیت اقدامات خود شانه خالی کرده و قصور و تقصیرهای خود را به گردن دیگران می‌انداختند.
حالا ظریف در فایل صوتی اخیر، با القای دوگانه دروغین «میدان- دیپلماسی» این‌گونه وانمود کرده که علت بی‌دستاوردی برجام، مانع‌هایی بوده است که نظام در مقابل توافق قرار داده است.
سؤال اینجاست که اگر بنابر ادعای دولتمردان، برجام تصمیم نظام بود، پس چطور باید نظام برای مسئله‌ای که خود مجری آن و تصمیم‌گیرنده آن بوده، مانع و سد ایجاد کند و آن را ناکام بگذارد؟
میدان، پشتوانه دیپلماسی
ظریف در فایل صوتی مذکور با القای دوگانه دروغین «میدان- دیپلماسی» مدعی شده است که اقدامات منطقه‌ای ایران در روند دیپلماسی و از جمله روند برجام اخلال ایجاد کرده است.
این ادعای مضحک در حالی است که اتفاقا اقدامات منطقه‌ای ایران و اقتدار روزافزون جمهوری اسلامی ایران، دست مذاکره‌کنندگان و از جمله شخص آقای ظریف را در میز مذاکره پُر کرد.
به عبارت دیگر، اقدامات امنیت بخش مردان میدان منجر به افزایش قدرت نرم و سخت ایران شد و بازیگری جمهوری اسلامی در مناسبات منطقه‌ای و جهانی را تقویت کرد.
یک سؤال، این چه توافقی است که پیش شرط آن، عدم مبارزه با داعش و دیگر گروهک‌های ‌تروریستی در منطقه است؟!
دولتمردان به‌جای فرافکنی اولا باید مسئولیت افشای این فایل صوتی را پذیرفته و ثانیا درباره گاندوهای اطرافشان- عوامل نفوذی در بدنه دولت و وزارت خارجه- یک اقدام جدی انجام داده و ثالثا مسئولیت عملکرد خسارت‌بار خود در حوزه‌های مختلف و از جمله اقتصاد و سیاست خارجی را پذیرفته و قصور و تقصیرهای خود را به گردن دیگران نیندازند.
لزوم شناسایی عاملان انتشار
علاء‌الدین بروجردی رئیس سابق کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس درخصوص صوت منتشر شده از وزیر امورخارجه گفت: با توجه به اینکه این مصاحبه ۶ اسفند گرفته شده و ۶ اردیبهشت منتشر شده است، به‌نظر می‌رسد این کار برنامه‌ریزی شده است.
رئیس سابق کمیسیون امنیت ملی ادامه داد: به‌نظر می‌رسد این اقدام طراحی برای انتخابات باشد زیرا مصاحبه‌کننده، پس از پاسخ ظریف به یکی از سؤالات اعلام می‌کند که این موضع‌گیری شما ده میلیون به رأی‌تان اضافه می‌کند و آقای ظریف پاسخ می‌دهد این متن به هیچ وجه منتشر نخواهد شد.
وی افزود: ادبیات موجود در مصاحبه و درز آن، نشان‌دهنده بی‌توجهی به منافع ملی و اصول سیاست خارجی است و در واقع منافع ملی پای انتخابات ذبح شده که خیانت ‌آشکاری است و قابل پیگرد قانونی است، باید مسئولان ذی‌ربط امنیتی پیگیری کنند، که با چه اهدافی این مصاحبه منتشر شده است.
بروجردی اظهار داشت: وزارت اطلاعات باید ردیابی کند که چه کسانی اظهارات وزیر امور خارجه را که قابل انتشار نبوده و به منافع ملی ضربه وارد می‌کرده است، منتشر کرده‌اند.
احمد نادری نماینده مجلس نیز در توئیتی نوشت: در صحبت با ریاست محترم کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی، در مورد برخورد با اظهارات ساختارشکنانه و ضد امنیت ملی آقای ظریف رایزنی کردم. قطعا بایستی همه دلسوزان انقلاب و نظام و دوستداران کشور در این مورد حساس باشند. کمترین کار، اعمال ماده ۲۳۴ آیین‌نامه و معرفی وی به قوه قضائیه است.