در توجیه FATF کلاه‌تان را کمی بالاتر بگذارید!(خبر ویژه)

رئیس پیشین پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی مدعی شد برای مخالفان FATF، افزایش فقر در کشور مهم نبود و با دست خودمان راه ورود ارز به کشور را بستیم!

کد خبر: ۲۰۶۱۹۵

تاریخ: ۲۶ آذر ۱۳۹۹ - ۲۲:۳۰

احمد مجتهد به ایلنا گفت: FATF ابزاری است برای این که بتوانیم مراودات بانکداری بین‌المللی داشته باشیم. وقتی این مسیر مسدود شود، مسلم است که حتی فروش نفت هم در آینده دچار مشکل خواهد شد چراکه بدون FATF راهی که این پول‌ها تبدیل به کالا و ارزهایی شود که امکان استفاده از آنها است، وجود نخواهد داشت. بنابراین با دست خودمان راه استفاده از درآمدهای حاصل از فروش نفت را هم مسدود کردیم.
وی ادامه داد: با توجه به اینکه ایران عضو کارگروه FATF نیست، هیچ بانک خارجی حاضر نیست با ایران کار کند و کسانی که تصویب FATF را به تاخیر انداختند در حقیقت ملاحظات سیستم مراودات بانکداری بین‌المللی را درک نکرده‌ بودند.
مجتهد افزود: وقتی 180 کشور عضویت در FATF را پذیرفته‌اند و هیچ یک از کشورهای همسایه حتی پاکستان هم در لیست سیاه قرار ندارد، ایران به تنهایی نمی‌تواند بگوید که عضو این کارگروه نمی‌شود چراکه عملا امکان مراودات حتی با کشورهای همسایه را هم نخواهد داشت.
وی افزود: تصویب تمام لوایح مربوط به FATF در ایران یک قدم مثبت است و بسیاری از مشکلات مراودات مالی و بین‌المللی را برطرف می‌سازد و مهم‌ترین اثرگذاری آن بهبود رفاه مردم کشور است.
وی گفت: در حال حاضر میلیاردها دلار از پول ایران در برخی از کشورها بلوکه‌شده اما امکان استفاده از آنها را نداریم چراکه نمی‌توانیم مراودات بین‌المللی داشته باشیم. در عمل نشان داده شد حرف کسانی که مدعی بودند بدون FATF هم اقتصاد را می‌چرخانیم درست نبود. درست است، در حال حاضر چرخ اقتصاد بدون FATF می‌چرخد اما با شرایط بسیار بد.
مجتهد ادامه داد: سرمایه‌گذاری در ایران در این مدت منفی بوده و نرخ تورم بسیار بالایی را داشتیم و درصد فقرا در کشور افزایش یافت. آنهایی که مخالف FATF بودند به این مسائل توجهی ندارند.
رئیس اسبق پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی تاکید کرد: بدون FATF نمی‌توانیم پول کالاها و اقدامات ضروری را پرداخت کنیم هر چند که دارو و واکسن مشمول تحریم‌ها نمی‌شود اما گفته شده به دلیل عدم عضویت در FATF نمی‌توانیم برای خرید این اقلام پول جابه‌جا کنیم.
اظهارات این معاون سابق، از جهات متعدد، مخدوش و غلط است. تسهیل مراودات و تبادلات بانکی بین‌المللی، وعده‌ای بود که دولت هنگام توجیه توافق برجام پیش کشید و آن روز هیچ خبری از لزوم تعهد جدید به FATF مطرح نبود. اما با وجود امتیازات واگذار شده در برجام، بسیاری از عملیات‌های بانکی تسهیل نشد، چنان که مثلاً آقای ظریف اعلام کرد بعد از 20 ماه نمی‌توانیم حتی یک حساب بانکی در لندن افتتاح کنیم. همچنان که برخی سفارت‌های خارجی اعلام کردند نمی‌توانند حقوق کارکنان خود را بدون انتقال چمدانی پول انجام دهند.
نکته تلخ و قابل تأمل این است که حتی برخی مبادلات بانکی و ارزی به خاطر همکاری با FATF و لو دادن مسیرهای مورد استفاده ایران، توسط آمریکا شناسایی و بسته شد و چند صد صرافی در معرض تحریم و مضیقه به این خاطر قرار گرفتند. همچنین با وجود وعده انتقال 150 میلیارد دلار پول بلوکه‌شده ایران با برجام، در عمل اتفاقی نیفتاد و همچنان پول‌های ایران بلوکه ماند. این در حالی است که دولت (وزیر اقتصاد با راهنمایی وزارت خارجه) 41 تعهد مخفیانه به FATF دارد و 37 مورد آن را به اجرا گذاشت و دو مورد دیگر را هم توانست از مجلس قبل مصوبه بگیرد؛ اما با این وجود مشکلات مربوط به مبادلات بانکی چند برابر شد؛ از جمله به‌دلیل لو رفتن کانال‌های دور زدن تحریم‌ها توسط FATF! در واقع مشکل اصلی، نه FATF بلکه کارشکنی‌های دولت اوباما و ترامپ با وجود برجام است.
از سوی دیگر این مقام سابق بانک مرکزی توضیح نمی‌دهد که اگر کشور با مشکل محدودیت دسترسی به منابع ارزی مواجه بود،  چرا با سوءمدیریت وقت بانک مرکزی و دولت، 18 میلیارد دلار از ذخایر ارزی ظرف 2 ماه به باد رفت؛ آیا این موضع هم به FATF ربط دارد؟! آیا سوءتدبیرهای رانت‌‌زایی از این است، علت اصلی فشار اقتصادی بر مردم است یا بی‌اعتمادی به FATF پس از پنج سال همکاری یکطرفه و عدم کاهش تحریم‌ها؟!
و نکته آخر اینکه؛ اگر ادعای FATF مبارزه با تامین مالی تروریسم و پولشویی و جرائم مالی سازمان‌یافته است، چرا این کارگروه با حمایت و تامین مالی تروریست‌های سازمان منافقین و باند آمدنیوز و... توسط دولت فرانسه برخورد نمی‌کند؟ غیر از این است که هم تروریست‌ها و هم FATF در یک شهر(پاریس) حضور دارند؟ مقام سابق بانک مرکزی توضیح دهد که آیا روسیه و چین و پاکستان هم می‌پذیرند که پاریس، هم میزبان FATF باشد و هم میزبان گروههای تروریستی معارض این کشورها؟!