امنیت منطقه و جهان بازیچه عطش ترامپ برای دستیابی به سلاح اتمی جدید

کد خبر: ۱۹۹۷۵۰

تاریخ: ۰۹ مهر ۱۳۹۹ - ۲۰:۲۸

مجتبی باجلان
طی هفته‌های گذشته آژانس حسابرسی آمریکا اعلام کرد که بدون هیچ تغییری، برنامه نوسازی تسلیحات هسته‌ای پنتاگون در حال انجام است؛ بنابراین به نظر می‌رسد که آمریکا بدون عبرت گرفتن از گذشته، در ساخت و نوسازی تسلیحات هسته‌ای غوطه‎ور است.در حالی که ارتش آمریکا اعلام کرد بر سر معاهده‌های تسلیحاتی، تعداد زرادخانه‌های هسته‌ای را کاهش داده، اما «دونالد ترامپ» خواسته که ذخایر هسته‌ای تا ۱۰ برابر افزایش یابند. از پیمان‌هایی که آمریکا از آنها خارج شده می‌توان به معاهده منع گسترش موشک‌های میان برد هسته‌ای و برجام‌اشاره کرد.
امروزه آمریکایی‌ها به احتمال زیاد تغییرات اقلیمی را بزرگ‌ترین تهدید که برای انسان ایجاد می‌شود، شناسایی می‌کنند؛ در فهرستی که سال گذشته با نام «آمریکایی‌ها از چه می‌ترسند» منتشر شد، ترس از «حملات با سلاح هسته‎ای» در رده ۲۹ قرار داشت و رده اول به «فساد مقامات» و رده دوم به «آلودگی اقیانوس‎ها، رودخانه‌ها و دریاچه ها» اختصاص داشت. با اینکه مدت زیادی از پایان جنگ سرد گذشته و به ظاهر به دلیل وجود پیمان‌ها و معاهدات مختلف، تعداد تسلیحات هسته‌ای کاهش یافته است، اما هنوز هم کره زمین می‌تواند در یک چشم بر هم زدن به طور کل نابود شود. آمریکا همچنان در حال تقویت و نوسازی زرادخانه‌های هسته‌ای است؛ آمریکا معمولا معاهدات محدود‌کننده ساخت و نوسازی تسلیحات هسته‌ای را امضا نمی‌کند و به جای آن ترجیح می‌دهد که آنها را پاره کند. «مارشال بیلینگزلا»، از مقام‎های آمریکایی، می‎گوید «ما می‌دانیم چگونه در مسابقه نوسازی و پیشرفت تسلیحاتی پیروز شویم.»
پیش از شروع همه گیری ویروس کرونا که در آمریکا منجر به بیکاری تعداد زیادی از افراد شد، هزینه‌های گزافی توسط آمریکا جهت ساخت سلاح‌های فاجعه بار صرف می‌شد که این اعمال از نظر اخلاقی غیر قابل دفاع هستند.
«دایَن فاینستاین» سناتور ایالت کالیفرنیا در سنای ایالات متحده آمریکا اخیرا ضمن ابراز نگرانی از تلاشهای ترامپ برای افزایش هزینه‌های سلاح‌های اتمی گفته است من از اقدامات رئیس‌جمهور در افزایش هزینه‌ها برای سلاح‌های هسته‌ای و خروج او از توافق نامه‌های تسلیحات هسته‌ای مانند پیمان منع موشک‌های هسته‌ای میان‌برد(INF) ​​به شدت نگران شده‌ام.
این عضو ارشد کمیته قضایی مجلس سنا آمریکا در ادامه افزوده که اخیراً، من نگران گزارش‌های عمومی در مورد اظهارات پرزیدنت ترامپ درباره پتانسیل انجام انفجارهای آزمایش هسته‌ای هستم، که از سال ۱۹۹۲ در ایالات متحده انجام نشده است و خطرناک و غیر ضروری است.
پیش از این نیز رسانه‌ها به نقل از اعضای سابق کنگره و مقام‌های پیشین دولت آمریکا می‌گویند که در دولت دونالد ترامپ پس از وقفه‌ای ۲۸ ساله درباره انجام اولین آزمایش اتمی ایالات متحده بحث و گفت‌وگوهایی صورت گرفته است.
این درحالی است که در هفته‌های اخیر گزیده‌ای از کتاب جدید خبرنگار افشاگر رسوایی «واترگیت» منتشر شد که در آن به اظهارات رئیس‌جمهور آمریکا‌اشاره شده که گفته بود واشنگتن تسلیحات اتمی سری جدید ساخته است.
طبق این گزارش ترامپ به «باب وودوارد» گفته بود که «من یک سامانه تسلیحاتی هسته‌ای (اتمی) ساخته‌ام که پیش از این هیچ‌کس تابحال آن را نداشته است. ما چیزهایی داریم که شما حتی تا به حال آن را ندیده‌اید و چیزی درباره آن نشنیده‌اید».
وودوارد که یکی از ویراستاران کتاب خشم است، می‌گوید که منابعی که خواستند نامشان فاش نشود، سامانه جدید تسلیحات اتمی آمریکا را تأیید کرده‌اند اما هیچ‌گونه جزئیات بیشتری ارائه ندادند و از اینکه ترامپ چنین اسراری را فاش کرده است، ابراز تعجب کردند.
پنتاگون در پاسخ به وبگاه «هیل» و در واکنش به کتاب جدید وودوارد گفت که درباره «کتابی که هنوز منتشر نشده است، اظهارنظر» نمی‌کند. «جیمز اکتون» مدیر مشترک برنامه سیاست هسته‌ای اندیشکده کارنگی روز گذشته گفت که احتمالاً منظور ترامپ همان کلاهک‌های اتمی کم‌بازده جنجالی که بر روی زیردریایی قرار می‌گیرد باشد که گرچه وجود چنین کلاهک‌هایی تأیید شده است اما جزئیات این کلاهک‌ها محرمانه است.
همه اینها در حالی است که آمریکا مدتهاست نسبت به درخواست‌های جهانی برای تحقق وعده خلع سلاح هسته‌ای در دنیا بی‌تفاوت بوده است. جمهوری اسلامی ایران نیز بارها از آمریکا به عنوان یک کشور دارنده تسلیحات اتمی خواسته در مسیر ایجاد دنیایی عاری از تسلیحات هسته‌ای به طور جدی گام بردارد اما واشنگتن در این مسیر اقدام مهمی انجام نداده است.
آمریکا به عنوان اولین استفاده‌کننده از بمب اتم در جهان، تسلیحات هسته‌ای خود را امتیازی برای قدرت‌نمایی در دنیا علیه کشورهای ضعیف‌تر می‌داند و قصدی برای کنار گذاشتن آن نداشته و نخواهد داشت.
افزایش مناقشات بین‌المللی، خطرناک بودن زرادخانه‌های هسته‌ای، فجایعی چون بمباران اتمی هیروشیما و ناکازاکی، زخمی و کشته شدن هزاران و صدها هزار انسان بی‌گناه، قدرت تخریبی و کشتار بسیار بالای این تسلیحات باعث شده است تا بیشتر مردم دنیا و کشورها خواستار جهانی عاری از تسلیحات اتمی باشند. همچنین تلاش دولت آمریکا به سرکردگی ترامپ برای دست یافتن به سلاح‌های جدید اتمی می‌تواند به تشدید رقابت‌های تسلیحاتی در منطقه و جهان منجر شود و کشورهای نظیر هند و پاکستان را نیز به این مسیر سوق دهد که در چنین شرایطی نه تنها امنیت منطقه که امنیت کل جهان با مخاطرات جدی مواجه خواهد شد.
اخیرا نیز هفتادوپنجمین سالگرد بمباران اتمی هیروشیما توسط آمریکا بود، جنایتی که دهه‌هاست از یاد بشر نمی‌رود. «پاپ فرانسیس» رهبر کاتولیک‌های جهان نیز اخیرا تاکید کرد که جهان بدون تسلیحات هسته‌ای و اتمی، هم ممکن و هم ضروری است. وی خواستار از بین‌بردن تسلیحات هسته‌ای و سایر سلاح‌های کشتار جمعی در دنیا شد و گفت: تنها آرزو کردن برای جهان بدون تسلیحات اتمی باعث صلح نمی‌شود بلکه باید عمل کرد.
آمریکا در حالی بارها خواستار عاری‌سازی کشورهای جهان از تسلیحاته هسته‌ای شده که خود اقدامی در این راستا انجام نداده. این نشان می‌دهد که واشنگتن علاقه‌ای به ایجاد صلح پایدار در جهان ندارد. ضمن آنکه به طور مداوم و بویژه از زمان روی کار آمدن ترامپ، ایران را به تلاش برای دستیابی به ساخت تسلیحات هسته‌ای متهم کرده است و در ماههای اخیر نیز مقام‌های دولت وی تمامی تلاش خود را به کار گرفته‌اند تا محدودیت‌های تسلیحاتی سازمان ملل علیه ایران را که اواخر مهرماه منقضی می‌شود بازگردانند.
«محمد جواد ظریف» وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران اواخر شهریور به این سیاست دوگانه و ریاکارانه آمریکا واکنش نشان داد و تأکید کرد که واشنگتن در حالی از ایران می‌خواهد به دنبال انرژی هسته‌ای صلح‌آمیز نباشد و موشک دفاعی نسازد که خود میلیاردها دلار برای موشک‌های بالستیک قاره پیمای اتمی جدید هزینه صرف می‌کند.
ظریف در پیام خود نوشت که «ایالات متحده اصرار دارد که ایران نباید از انرژی صلح‌آمیز هسته‌ای بهره‌مند باشد، هرگونه تجهیزات دفاعی خریداری کند و - موشک‌های دفاعی بسازد و در عین حال، ایالات متحده ۱۰۰ میلیارد دلار برای ساخت موشک‌های بالستیک قاره‌پیمای اتمی جدید هزینه می‌کند، بمب‌های اتمی سری «جدید» می‌سازد و بیش از ۳۸۰ میلیارد دلار جنگ‌افزار به سوی مشتریان منطقه‌ای خود سرازیر می‌کند.» وزیر خارجه ایران با‌اشاره به این موارد تأکید کرد که «[این حجم از] ریاکاری نفس‌گیر است».
دولت دونالد ترامپ برخلاف عمده کشورهای جهان ، کشورهای دارنده سلاح اتمی و حتی دولت قبلی ایالات متحده، که به‌دنبال کاهش بودجه دفاعی و کاهش تسلیحات هسته‌ای بود، می‌کوشد با تولید سلاح‌های هسته‌ای جدید و نوسازی زرادخانه هسته‌ای و موشکی و در عین حال خروج از معاهدات مهم خلع سلاح موشکی و هسته‌ای از یک سو و توسعه پدافند موشکی در فضا، اقتدار نظامی ایالات متحده را به رخ قدرت‌های بزرگ رقیب بکشد.
این وضعیت می‌تواند جهان را به آستانه بروز یک جنگ هسته‌ای نزدیک کند، با این وجود تلاش‌ها در مجامع رسمی و غیررسمی بین‌المللی برای مهار این دولت خودکامه و سرکش می‌تواند از بروز یک فاجعه هسته‌ای جلوگیری کند.