آیا کـرونا کنکور را حذف می‌کند؟

کد خبر: ۱۹۶۲۲۲

تاریخ: ۲۸ مرداد ۱۳۹۹ - ۲۰:۲۸

این روزها نحوه برگزاری کنکور سراسری با شیوع مجدد کرونا تبدیل به دغدغه بخشی از جامعه شده است که می‌توان با استفاده از ظرفیت‌های قانونی ضمن رفع این نگرانی‌ها گامی ‌اساسی برای حذف کنکور برداشت.
یک سال از بیانات مقام معظم رهبری درباره لزوم تصمیم‌گیری دقیق کارشناسی درباره کنکور می‌گذرد. حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در دیدار با هزاران نفر از معلمان و فرهنگیان سراسر کشور با انتقاد از برخی برنامه‌ها در بعضی مدارس به بهانه نشاط و سرزندگی فرمودند: «گاهی اوقات فشارهای درسی در مدارس و در آموزشگاه‌هایی که به دنبال قبولی بیشتر در کنکور یا به دست آوردن رتبه‌های بالا هستند، جوان را پژمرده و افسرده می‌کند که باید برای حل این مسائل فکر و تدبیر و اقدام کرد.»
توصیه دیگر رهبر انقلاب به مسئولان آموزش و پرورش، فکر و تصمیم دقیق کارشناسی درباره کنکور بود. ایشان فرمودند: «دانشگاه‌ها می‌گویند در سال‌های اخیر صندلی خالی هم داشته‌اند، لازم است کارشناسان با بررسی عمیق درباره «بودن یا نبودن کنکور، ادامه آن به شکل فعلی یا تغییر آن»، تصمیم‌گیری کنند و مسئولان مربوط این تصمیمات را اجرا کنند.»
آن زمان تعداد زیادی از نمایندگان مجلس دهم در گفت‌و‌گوهای جداگانه‌ای بر لزوم حرکت به سمت حذف کنکور تأکید داشتند، استنادات آنها به مصوبات پارلمان در ادوار گذشته بود که در این گزارش قوانین مربوطه مورد بررسی قرار گرفته است.
نمایندگان مجلس هفتم درآبان سال ۱۳۸۶ طرح پذیرش دانشجو در دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی کشور را تصویب کردند که به موجب آن ملاک پذیرش دانشجو سوابق تحصیلی بود. باید این مصوبه حداکثر تا پایان برنامه پنج ساله توسعه اجرایی می‌شد تا عملاً با حذف آزمون‌های سراسری ورودی دانشگاه، پذیرش دانشجو بر اساس سوابق تحصیلی صورت می‌گرفت اما این اتفاق به‌خاطر معایب این قانون رخ نداد.
نمایندگان مجلس نهم نیز در شهریور سال ۱۳۹۲ برای رفع این ایرادات، با اضافه کردن بندی به مصوبه قبلی، تصمیم‌گیری در امور مرتبط با سنجش و پذیرش دانشجو برای داوطلبان فاقد سابقه تحصیلی را به‌عنوان وظایف شورای سنجش و پذیرش دانشجو تعیین کرده و این شورا را موظف کردند که در اجرای این قانون سیاست‌های کلی نظام، مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی و اسناد بالادستی را رعایت کند؛ شورای سنجش و پذیرش دانشجو متشکل از وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، وزیر آموزش‌ و پرورش، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و معاونان آموزشی‌ و همچنین رئیس سازمان سنجش آموزش کشور به‌عنوان دبیر این شورا است که با این قانون نقش مهمی‌در چگونگی حذف کنکور دارد.
با این قانون مقرر شد که پذیرش دانشجو از طریق سوابق تحصیلی به‌صورت تدریجی و صعودی باشد تا بعد از ۵ سال ۸۵ درصد سوابق تحصیلی ملاک پذیرش دانشجویان قرار گیرد، تأثیر مثبت و قطعی سوابق تحصیلی به میزان ۲۵ درصد تا کنکور سال ۱۳۹۴ اعمال شد اما در آزمون سراسری ۱۳۹۵ با شکایت یکی از شرکت‌کنندگان کنکور به دیوان عدالت اداری حذف گردید چون باید نمرات سه سال آخر دوره متوسطه ملاک سوابق تحصیلی قرار می‌گرفت که ظاهرا تنها نمرات سال آخر به ‌عنوان سوابق تحصیلی لحاظ می‌شد.
آن زمان برای رفع این ابهام نمایندگان مجلس نهم در آخرین روزهای کاری‎ خود بندی از قانون سنجش و پذیرش دانشجو در دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی کشور را اصلاح کردند که طبق آن سابقه تحصیلی نمرات تعدادی از دروس دوره متوسطه دوم و پیش دانشگاهی است که امتحانات آن مطابق اصول سنجش و متوسط وزارت آموزش و پرورش به‌صورت سراسری، نهایی و استاندارد مطابق مصوبات شورای عالی آموزش و پرورش برگزار می‌شود. همچنین تأثیر سوابق تحصیلی برای سال ۱۳۹۵ مثبت خواهد بود و در سایر موارد پس از بررسی کارشناسی در سال‌های آینده اعمال خواهد گردید.
با این مصوبه کنکور در سال‌های ۹۵ تا ۹۷ با ۲۵ درصد تأثیر مثبت سوابق تحصیلی برگزار شد. کنکور سال ۱۳۹۸ با تأثیر مثبت حداکثر ۳۰ درصدی برای نظام جدید و ۲۵ درصدی برای نظام قدیم به پایان رسید و قرار است همین روند در کنکور امسال تکرار شود. نتیجه آن است که با ادامه این روند شاهد تأثیر قطعی معدل در کنکور سراسری نخواهیم بود و نمی‌توان انتظار برداشتن گام محکمی‌برای حذف کنکور داشت.
روی دیگر ماجرا کاهش تعداد متقاضیان برخی رشته‌های تحصیلی است که عملاً اعمال سوابق تحصیلی در این رشته‌ها می‌تواند ملاکی برای پذیرش در دانشگاه‌ها باشد به خصوص در شرایط شیوع ویروس کرونا که پرهیز از اجتماعات امری لازم و ضروری است. در این‌باره رئیس کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی اظهار کرد: در شرایط شیوع کرونا باید درباره نحوه برگزاری کنکور بررسی‌های بیشتری صورت گیرد. می‌توان از ۱۰۰ درصد رشته‌ها ۸۵ درصد را بدون آزمون و از طریق سوابق تحصیلی در دانشگاه‌ها پذیرش و سال تحصیلی را شروع کرد و تنها برای ۱۵ درصد باقیمانده آزمون را برگزار کرد. موضوعی که یکی از نمایندگان تهران در تذکری در یکی از جلسات مجلس یازدهم به نحو دیگر بیان کرد. نامبرده ابتدا از اجرایی نشدن مصوبه مجلس در ۱۳۹۲ درباره کنکور و نحوه جذب دانشجو بر اساس سوابق تحصیلی انتقاد کرد و یادآور شد که طبق مصوبه مجلس در سال ۱۳۹۵ باید ۸۵ درصد ظرفیت دانشگاه‌ها از طریق اعمال سوابق تحصیلی تکمیل شود؛ قانونی که اجرایی نشده و به جای آن قرار است کنکور سراسری در شرایط شیوع کرونا برگزار شود امیدواریم حداقل دولت در سال آینده موضوع حذف کنکور و جذب دانشجو بر اساس سوابق تحصیلی را اجرایی کند.
به نقل از ایسنا؛ عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس گفته بود که در بسیاری از رشته‌های دانشگاهی داوطلب به اندازه صندلی‌های آن رشته وجود ندارد به همین دلیل در آن رشته‌ها نیازی به برگزاری آزمون نیست. می‌توان قبل از برگزاری آزمون مهلتی را تعیین کرد و اعلام نمود که داوطلبان چنین رشته‌هایی می‌توانند بر اساس معدل تحصیلی خود وارد دانشگاه شوند. با این کار تعداد قابل توجهی از متقاضیان شرکت در کنکور کاهش پیدا می‌کند. تنها چند رشته در حوزه‌های علوم پزشکی، علوم انسانی و ریاضی فیزیک برای کنکور سراسری باقی می‌ماند که از آنها می‌توان با رعایت پروتکل‌های بهداشتی آزمون گرفت و در عین حال تعداد شرکت‌کنندگان در کنکور را کم کرد. با توجه به شیوع مجدد کرونا انتظار می‌رود مسئولان از ظرفیت‌های قانون یعنی اعمال سوابق تحصیلی به جای برگزاری کنکور با تعداد زیاد داوطلبان استفاده کنند تا مشکلی در آغاز سال تحصیلی ایجاد نشود و در عین حال کنکور فقط برای تعدادی از رشته‌ها در دانشگاه‌های پرمخاطب برگزار شود، اتفاقی که می‌تواند گامی‌ محکم در جهت عمل به تأکیدات رهبر معظم انقلاب درباره تصمیم‌گیری پیرامون «بودن یا نبودن کنکور» باشد.