شرایط سیاسی پیچیده عراق و مسئولیت گروه‌های شیعی(نگاه)

خبرها از عراق حاکی است «عدنان الزرفی» که نامزد نخست‌وزیری شده بود، انصراف داده و «برهم صالح» فرد مورد نظر سه ائتلاف شیعی «دولت قانون»، «فتح» و «حکمت ملی» عراق یعنی «مصطفی الکاظمی» رئیس‌اطلاعات ملی این کشور، را مامور تشکیل کابینه کرده است.

کد خبر: ۱۸۵۳۵۳

تاریخ: ۲۲ فروردين ۱۳۹۹ - ۲۱:۳۴

در شرایط حاضر و پس از آنکه چهار نامزد سابق نتوانستند، پس از کناره‌گیری «عادل عبدالمهدی»، به نخست وزیری برسند، حتی خوشبین‌ترین ناظر و کارشناس هم نمی‌تواند به آسانی بگوید که الکاظمی روند احراز رای اعتماد را به راحتی طی می‌کند و نخست‌وزیر می‌شود.
موردی که در ارتباط با چهار نامزد ناکام قبلی شاهد بوده‌ایم، این است که هر چه از مدت قانونی 30 روزه معرفی کابینه به پارلمان، بیشتر می‌گذرد، کار بر نخست‌وزیر مکلف نیز سخت‌تر می‌شود و بالاخره شرایط به جایی کشیده می‌شود که خودش کناره‌گیری کند!
در هر حال، هر چند پیچیده شدن اوضاع عراق را کم و بیش همه ناظران و کارشناسان می‌پذیرند، اما در ارتباط با علت این پیچیدگی، وحدت نظر وجود ندارد و در این میان، بسیاری از محافل خبری و رسانه‌ای نیز عمدا آدرس غلط می‌دهند و خیلی‌ها هم آن را تکرار می‌کنند. مثلا می‌گویند علت به قدرت نرسیدن نامزدهای قبلی، گروکشی میان ایران و آمریکاست. در صورتی که بهتر است گفته شود؛ علت شرایط جاری عراق، تقابل میان موافقان و مخالفان آمریکا در عراق از یک طرف، و وجود اختلاف میان گروه‌های شیعی از طرف دیگر است.
شکاف میان موافقان و مخالفان آمریکا، قومیت‌ها و مذاهب را در می‌نوردد. موافقان آمریکا که در اقلیت محض هستند، ترجیح می‌دهند خود را در پشت شعارهای آمریکا‌پسند پنهان کنند. به عبارت دیگر، آنها در عرصه سیاسی، وحدت رویه دارند. اما متاسفانه، وحدت در میان مخالفان آمریکا، از جمله گروه‌های شیعی، طی ماه‌ها و سال‌های اخیر کمرنگ بوده است.
شیعیان عراق در بدبینانه‌ترین ارزیابی‌ها، بیش از 60 درصد جمعیت عراق را تشکیل می‌دهند و بخش اعظم کُردها و سنی‌ها از لحاظ سیاسی، با آنها همسو و با حضور آمریکا در عراق، مخالف هستند. شیعیان بزرگ‌ترین فراکسیون‌ها را در پارلمان تشکیل می‌دهند و طبق قانون، نخست وزیر که عالی‌ترین مقام اجرایی کشور است، را از میان خودشان تعیین می‌کنند. اما، اگر جریان‌های شیعی دچار آفت‌هایی مثل فرصت طلبی و قدرت طلبی شوند و منافع حزبی و گروهی را بر منافع ملی ترجیح بدهند، ممکن است که سریال نامزد شدن و حذف شدن همچنان ادامه پیدا کند و شرایط سیاسی عراق به بن‌بست‌های خطرناک کشیده شود. در واقع، تنها راه برون رفت از این بن‌بست سیاسی این است که شیعیان اختلافات خود را کنار بگذارند.
سبحان محقق