به‌جای اینکه بترسید، اطلاعات خود را افزایش دهید

خودبیمارانگاری؛ اختلالی که «کرونا» آن را تشدید می‌کند (سلامت روان)

کد خبر: ۱۸۳۷۰۰

تاریخ: ۱۲ اسفند ۱۳۹۸ - ۲۰:۲۷

جستجویی ساده در اینترنت و شبکه‌های اجتماعی و چند قدم در سطح شهر نشان می‌دهد «کرونا» تبدیل به شبح وحشتناک این روز‌های مردم شده است و قطعا افراد مبتلا به اختلال اضطراب بیماری، روزهای سختی را می‌گذرانند. اختلال اضطراب بیماری که گاهی خود بیمار انگاری یا اضطراب سلامت نیز نامیده می‌شود، عبارت است از نگرانی بیش‌ از حد در خصوص ابتلا به یک بیماری خطرناک یا امکان ابتلا به آن.
به گزارش خبرگزاری دانشجو، در این اختلال، شاید فرد مبتلا هیچ نشانه‌ای از بیماری نداشته باشد. حتی با وجود «عدم تشخیص» مشکل خطرناک در معاینات پزشکی، حالات عادی یا مشکلات جزیی را به‌عنوان علائم یک بیماری شدید تصور کند.
حالات طبیعی بدن مانند انقباض یا خستگی عضلانی می‌تواند با ایجاد تصور ابتلا به یک بیماری خطرناک، فرد را به‌شدت مضطرب سازد.
نکته قابل توجه این است که علائم فیزیکی و جسمی باعث بدحالی فرد نمی‌شوند بلکه اضطراب بیش‌ از حد ناشی از فکر کردن به بیماری باعث بدحالی شدید فرد می‌شود به نحوی که می‌تواند زندگی او را مختل کند.
اختلال اضطراب بیماری عارضه‌ای بلند مدت است که شدت آن می‌تواند در طول زمان تغییر کند.
افزایش سن یا استرس می‌تواند زمینه تشدید علائم را فراهم سازد. درحالیکه مشاوره روانشناختی (روان‌درمانی) و گاهی مصرف دارو می‌تواند به کاهش نگرانی‌های فرد مبتلا کمک کند.
تغییرات تشخیصی اختلال اضطراب بیماری
راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM-۵) که توسط انجمن روانپزشکی آمریکا منتشر شده، هیپوکندریاسیس یا همان هیپوکندریا را دیگر یک بیماری محسوب نمی‌کند.
افرادی که سابقاً این تشخیص برای آن‌ها داده می‌شد، اکنون تشخیص اختلال اضطراب بیماری برای آن‌ها داده می‌شود که کانون ترس و نگرانی آن‌ها این است که حالات جسمی ناخوشایند یا غیرعادی را به عنوان نشانه یک بیماری خطرناک تصور می‌کنند.
از سوی دیگر، اختلال روان‌تنی که مشابه اختلال اضطراب بیماری است، عبارت است از تمرکز بر ماهیت ناتوان‌کننده علائم جسمی از قبیل: درد یا سرگیجه، بدون هیچ نگرانی بابت اینکه علائم فوق نشانگر یک بیماری خاص باشد.
علامت اختلال اضطراب بیماری شامل دل‌مشغولی و نگرانی بابت ابتلا به یک بیماری خطرناک بر مبنای حالات طبیعی بدن (مانند قاروقور شکم) یا مسائل جزیی (مانند یک برآمدگی یا جوش پوستی بی‌اهمیت) است.
علائم اختلال اضطراب بیماری
نگرانی راجع به مبتلا بودن یا مبتلا شدن به یک بیماری خطرناک.
نگرانی بابت اینکه علائم یا حالات جسمی جزیی حاکی از ابتلا به یک بیماری خطرناک باشد.
تصور به صدا درآمدن زنگ خطر وضعیت سلامتی.
احساس آسودگی خاطر بسیار اندک یا حتی عدم احساس آسودگی خاطر پس از معاینات پزشکی یا نتایج منفی آزمایشات.
نگرانی بیش از‌حد بابت یک بیماری خاص یا ریسک ابتلا به یک بیماری به علت داشتن سابقه خانوادگی آن.
بدحالی به خاطر بیماری احتمالی به حدی که انجام کار‌های روزمره را با مشکل مواجه سازد.
جستجوی مکرر علائم بیماری یا ناخوشی در خود.
مراجعه مکرر به پزشکان مختلف جهت آسودگی خاطر یا خودداری از مراجعه به پزشک به خاطر ترس از تشخیص ابتلا به یک بیماری خطرناک.
دوری از دیگران، اماکن یا فعالیت به خاطر ترس از ابتلا به بیماری خاص.
حرف زدن مداوم راجع به وضعیت سلامتی و بیماری احتمالی.
جستجوی مستمر در اینترنت درباره عوامل زمینه‌ساز ابتلا به بیماری یا بیماری‌های احتمالی.
عوارض اختلال خود بیمارانگاری.
اختلال اضطراب بیماری ممکن است باعث به وجود آمدن مشکلات زیر شود:
مشکلات ارتباطی یا خانوادگی، زیرا نگرانی بیش‌از‌حد می‌تواند باعث استیصال اطرافیان نیز شود.
مشکلات مربوط به عملکرد شغلی یا غیبت‌های بیش‌از‌حد از محل کار.
مشکلات مربوط به انجام امور روزمره.
مشکلات مالی به‌دلیل مراجعه بیش‌ازحد به مراکز درمانی و صورتحساب‌های پزشکی.
ابتلا به سایر اختلالات روانی از جمله اختلال روان‌تنی، سایر اختلالات اضطرابی، افسردگی یا اختلال شخصیت.
پیشگیری از اختلال خود بیمارانگاری
اطلاعات کمی راجع به چگونگی پیشگیری از اختلال اضطراب بیماری در دست است، اما توصیه‌های زیر می‌تواند مفید باشد:
اگر مشکل اضطراب دارید، هر چه سریع‌تر به متخصص مراجعه کنید تا در جلوگیری از وخیم‌تر شدن علائم و آسیب رسیدن به کیفیت زندگی به شما کمک شود.
تلاش کنید بفهمید چه مواقعی بیشتر دچار استرس می‌شوید و نحوه تأثیر آن بر جسم شما چگونه است؟ روش‌های مدیریت استرس و آرمیدگی (ریلکس کردن) را به‌طور منظم تمرین کنید.
به طرح درمان خود پایبند باشید و درمان را مرتب پیگیری کنید تا در جلوگیری از عود بیماری یا بدتر شدن علائم آن به شما کمک کند.
علل به وجود آورنده اختلال اضطراب بیماری
علت اصلی اختلال اضطراب بیماری مشخص نیست، اما عوامل زیر ممکن است در ایجاد این مشکل نقش داشته باشند:
1.باورها
ممکن است تحمل ابهام نسبت به حالاتِ ناراحت‌کننده یا غیرمعمول جسمی، برای فرد دشوار باشد و وی را به این تصور اشتباه مبنی بر خطرناک بودن تمام این حالات برساند؛ لذا فرد به‌دنبال شواهدی برای تأیید ابتلای خود به یک بیماری خطرناک بگردد.
2.خانواده
در صورت داشتن والدینی که بیش‌ازحد نگران سلامتی خود یا کودک بوده‌اند، احتمال ابتلای او به اضطراب سلامتی در سنین بزرگسالی افزایش می‌یابد.
3.تجارب گذشته
در صورت داشتن تجربه ابتلا به یک بیماری سخت در دوران کودکی، حالات جسمانی عادی نیز ممکن است برای او دلهره‌آور باشد.
عوامل خطر برای اختلال اضطراب بیماری
اختلال اضطراب بیماری معمولا در اوایل یا اواسط دوران بزرگسالی آغاز می‌شود و روند بیماری ممکن است با افزایش سن رو به وخامت بگذارد.
غالبا اضطراب مربوط به سلامتی در مورد افراد مسن به شکل ترس از دست دادن حافظه می‌باشد.
می‌توان عوامل ریسک زیر را برای اختلال اضطراب بیماری برشمرد:
تجربه استرس‌های شدید.
تجربه تهدید یک بیماری خطرناک که بعدا معلوم شود چندان هم جدی نبوده است.
سابقه سوء‌رفتار در دوران کودکی
سابقه ابتلا به یک بیماری سخت در دوران کودکی یا ابتلای والدین و نزدیکان به یک بیماری خطرناک.
برخی صفات شخصیتی مثل تمایل به غم و غصه خوردن.
جستجوی بیش‌ازحد در اینترنت درباره مطالب مربوط به سلامت.
به دلیل اینکه افراد مبتلا به خود بیمارانگاری ممکن است همزمان به افسردگی، اضطراب یا روان‌پریشی نیز مبتلا شوند، بسیار مهم است که علائم این بیماری‌ها نیز به دقت بررسی، ارزیابی و درمان شوند.
علائم خود بیمار انگاری ممکن است با دارودرمانی و روان‌درمانی (مراجعه به روانشناس یا مشاور) کاهش یابد.
متخصصانی که به شباهت این اختلال با اختلال وسواسی اجباری (OCD) پی بردند، متوجه شدند که تجویز دارو‌های موثر بر اختلال وسواس فکری عملی، می‌تواند به درمان این اختلال هم کمک کند.
نحوه مراقبت
از نزدیکان مبتلا به اختلال اضطراب بیماری
مبتلا شدن به اضطراب سلامتی واقعا می‌تواند موجب ناراحتی شخص شود و در این شرایط نصیحت کردن و قوت قلب دادن الزاما سودمند نیست.
گاهی اوقات این موارد اوضاع را بدتر هم می‌کند چرا که این موضوع می‌تواند اعصاب‌خردکن باشد و موجب ایجاد تنش در خانواده‌ها و روابط شود. در چنین مواردی می‌توان فرد را تشویق کرد تا با مراجعه به متخصصان سلامت روان، راه‌های مقابله با اختلال اضطراب بیماری را فرا گیرد.
کرونا و راه‌های پیشگیری از آن
ویروس کرونا مانند سایر ویروس‌ها (مثل سرماخوردگی) وقتی فرد سرفه می‌کند یا عطسه می‌کند، ویروس از طریق قطرات گسترش می‌یابد. همچنین هنگامی که شخصی یک سطح آلوده مانند دسته در را لمس کند، می‌تواند پخش شود.
بیمارستان‌ها همچنین مکان‌های اصلی برای گسترش ویروس هستند جایی که یک بیمار بسیاری از افراد را آلوده می‌کند. هنگامی که بیماران با علائم مبهم تنفسی به بیمارستان می‌آیند، ممکن است کارکنان بیمارستان ندانند که باید احتیاط‌های خاصی از جمله استفاده از ماسک یا دور نگه داشتن آن‌ها از سایر بیماران را انجام دهند. ویروس‌های انسانی کرونا معمولاً از طریق یک فرد آلوده به دیگران منتقل می‌شوند.
راه‌های پیشگیری از انتقال ویروس کرونا
در حال حاضر هیچ واکسنی برای محافظت از شما در برابر ویروس کرونا انسانی موجود نیست. ممکن است با انجام موارد زیر بتوانید خطر ابتلا به عفونت را کاهش دهید:
دستان خود را حداقل به مدت ۲۰ ثانیه با صابون و آب بشویید.
از دست زدن به چشم، بینی یا دهان خودداری کنید.
از تماس نزدیک با افرادی که مریض هستند خودداری کنید.
هنگام سرفه یا عطسه دهان خود را با یک دستمال بپوشانید، سپس دستمال را درون سطل زباله بیندازید.
اشیاء و سطوحی که اغلب لمس می‌شود را تمیز و ضد عفونی کنید.
اگر بیمار هستید و فکر می‌کنید ممکن است علت آن مسافرت به منطقه آلوده به ویروس کرونا یا تماس با شخصی باشد که در آنجا بوده است، باید به یک پزشک اطلاع دهید و به دنبال درمان زودهنگام باشید.
چگونه از دیگران در برابر ویروس کرونا محافظت کنیم؟
اگر علائمی مانند سرماخوردگی دارید، با انجام موارد زیر می‌توانید از دیگران محافظت کنید
در حالی که بیمار هستید در خانه بمانید.
از تماس نزدیک با دیگران خودداری کنید.
هنگام سرفه یا عطسه، دهان و بینی خود را با یک دستمال بپوشانید، سپس دستمال را درون سطل زباله ریخته و دستان خود را بشویید.
اشیاء و سطوح را تمیز و ضد عفونی کنید.