نگاه رسانه‌های عربی به چرایی نا آرامی‌های لبنان

گروهی از تحلیلگران و رسانه‌های عربی با ‌اشاره به ناآرامی‌های اخیر لبنان و تشریح دلایل آن، تحرکات و مداخله‌گری‌های دشمنان داخلی و خارجی حزب‌الله را مورد توجه قرار دادند.

کد خبر: ۱۷۳۲۰۰

تاریخ: ۰۱ آبان ۱۳۹۸ - ۲۱:۴۴

هزاران تن از مردم لبنان از شامگاه پنج‌شنبه در اعتراض به برنامه‌های جدید دولت برای وضع مالیات‌های جدید بر برخی کالاها از جمله سوخت و برخی شبکه‌های اجتماعی مانند «واتس‌اپ»، به خیابان‌ها آمده و شعارهایی علیه دولت سر دادند.
در این اعتراض‌ها معترضان با آتش زدن لاستیک‌ها و سطل‌های زباله در خیابان‌ها، خشم خود را نسبت به سیاست‌های اقتصادی دولت نشان دادند. به دنبال اعتراض‌ها، مدارس و دانشگاه‌ها تعطیل و بانک‌ها بسته شده‌اند. اگرچه در پی تشدید اعتراض‌ها، دولت از طرح خود برای اعمال مالیات بر تماس‌های صوتی با نرم‌افزار واتس‌اپ عقب‌نشینی کرده اما تظاهرکنندگان می‌گویند پس از لغو تصمیم مالیاتی دولت، باز هم در خیابان‌ها به اعتراض‌های خود ادامه می‌دهند.
این موضوع نشان می‌دهد که تصمیم جدید جرقه‌ای برای فوران خشم مردم از سیاست‌های اقتصادی دولت در سال‌های اخیر بوده است. در سایه اعتراض‌های اخیر در لبنان و بحران کنونی این کشور «سعد حریری» نخست‌وزیر مجموعه‌ای از اصلاحات اقتصادی را برای خروج از این بحران مطرح کرده است. این در حالی است که «سمیر جعجع» رئیس‌حزب «القوات اللبنانیه»  استعفای چهار وزیر این حزب از دولت حریری را اعلام کرد. با این حال «میشل عون» رئیس‌جمهوری لبنان در توییتی تأکید کرده است که راه‌حل اطمینان‌بخشی برای بحران اقتصادی کنونی ارائه خواهد شد. از طرف دیگر، «سید حسن نصرالله» دبیرکل حزب‌الله لبنان، روز شنبه با استعفای نخست‌وزیر این کشور مخالفت و تأکید کرد که استعفای دولت «شانه خالی‌ کردن از مسئولیت‌پذیری» است و گفت که اگر دولت استعفا دهد، تشکیل دولت جدید ممکن است دو سال زمان ببرد. ‌
واکاوی دلایل ناآرامی‌های لبنان
به نوشته روزنامه «الاخبار» لبنان، وضع مالیات بالا بر مکالمات پیام‌رسان «واتس‌اپ» به منزله جرقه‌ای بود که آتش اعتراض‌ها علیه همه سیاست‌های دولت را به دنبال داشت. با وجود اینکه از اجرایی شدن این تصمیم چشم‌پوشی شد باز هم اعتراض‌ها ادامه دارد و آینده دولت را بیش از هر زمان دیگری تهدید می‌کند. انقلاب واتس‌اپ دولت را به لرزه در آورده است. مردم در نتیجه این تصمیم سکوت‌ها و تردیدها را کنار گذاشته‌اند. به طور خلاصه می‌توان گفت دولت و ائتلاف‌هایی که تشکیل داده در تنگنا قرار گرفته‌اند. وضعیت بودجه این کشور هم در هاله‌ای از ابهام فرو رفته است و به یقین عملی ساختن اقداماتی از قبیل افزایش مالیات بر ارزش افزوده و اعمال مالیات بر بنزین موضوع آسانی نیست. حتی در داخل پارلمان هم با این تصمیم مخالفت خواهد شد. حزب‌الله هم بارها اعلام کرده است که با هرگونه بودجه‌ای که در نتیجه آن فقرا زیر فشار قرار گیرند، مخالف است. مردم لبنان هم اگر در اعتراض‌های خود مسیر درستی را در پیش گیرند خواسته‌های خود را بر دولت تحمیل خواهند کرد. ائتلاف دولتی هم باید درباره آینده خود فکر کند. اگر دامنه اعتراض‌ها گسترش یابد مشخص می‌شود که جریان‌های سیاسی و طایفه‌ای دیگر قادر به کنترل شهروندان نخواهند بود.
نشریه «الشرق» لبنان هم نوشت مالیات‌ها مردم را به جوش و خروش آورده است. موج خشم مردمی که در نتیجه اوضاع ناگوار اقتصادی و اجتماعی لبنان آغاز شده است مانند توپ برفی در حال بزرگ شدن است. این اعتراض‌ها در صورتی که شورای وزیران در مسیر افزایش مالیات برای وضع بودجه سال آینده گام بردارد، اوضاع را منفجر خواهد کرد.
روزنامه الکترونیکی «رای‌الیوم» در گزارشی به قلم «سعاده الحشار» نوشت لبنان به دلیل ناگواری اوضاع اقتصادی و وضع مالیات‌های جدید در حالتی از عصبانیت شدید به سر می‌برد. شرایط اقتصادی ناگوار لبنان در کوتاه‌مدت ایجاد نشده است. عوامل بسیاری مانند جنگ‌ها، مشکلات سیاسی، فسادها و ضعف برنامه‌ریزی اقتصادی در این زمینه تاثیرگذار بوده است. این بار تظاهرات مردم لبنان دارای ویژگی خاصی است. همه طیف‌های لبنان در آن شرکت کرده‌اند و برای نخستین بار به طور هماهنگ با کنار گذاشتن اختلاف‌های سیاسی خود مخالف سیاست‌های اقتصادی دولت هستند.
روزنامه الکترونیکی «المدن» لبنان هم در گزارشی به قلم «ساطع نورالدین» نوشت اعتراض‌های مردمی گسترده و مهم در تاریخ معاصر لبنان بی‌سابقه بوده است. این موضوع سبب شده است اینگونه گمانه‌زنی شود که نتیجه این اعتراض‌ها تغییرات سیاسی ریشه‌ای در ساختار دولت و دستور کار آن را به دنبال خواهد داشت.
روزنامه «الجمهوریه» لبنان در گزارشی به قلم «جورج شاهین» نوشت کسی که از جنبش مردمی لبنان و حجم بالای آن شگفت‌زده می‌شود در خارج لبنان زندگی می‌کند و از اوضاع ناگوار این کشور ارزیابی درستی ندارد. این ناآرامی‌ها همزمان با تنش‌های سیاسی پشت پرده مقامات لبنان رخ داده است. آنها نتوانسته‌اند روی ساده‌ترین مسائل هم به تفاهم برسند. در نتیجه مردم به خروش آمده‌اند و بدون اینکه کسی آنان را رهبری کند به طور خودجوش به خیابان‌ها آمده و با دولتی مقابله می‌کنند که از هم پاشیده است و نمی‌تواند تصمیم فراگیری بگیرد. با پایان یافتن ضرب‌الاجل ۷۲ ساعته‌ای که الحریری مشخص کرده است و در صورت دست نیافتن به یک راه‌حل رضایت‌بخش مردم پیش‌بینی می‌شود امور به سوی مجهول پیش رود.
به نوشته شبکه خبری «الجزیره» قطر، «سعد کیوان» تحلیلگر مسائل سیاسی گفت که بحران در لبنان جدی و عمیق است. دولت لبنان از بحران ساختاری رنج می‌برد. دولت نمی‌داند با شهروندانی که دست به تظاهرات زده‌اند، چگونه برخورد کند. دولت برای به دست آوردن زمان و توافق روی برخی امور برای تسهیل ماموریت الحریری و جلوگیری از سقوط دولت او فرار رو به جلو می‌کند.
به نوشته شبکه خبری الجزیره، «وسیم بزی» تحلیلگر مسائل سیاسی هم معتقد است که بحران اقتصادی که مردم لبنان از آن رنج می‌برند بحرانی ژرف است که در نتیجه سیاست‌های اقتصادی دولت‌های مختلف از سال ۱۹۹۲ میلادی تاکنون به وجود آمده است. این بحران با اعمال مالیات‌های جدید علیه مردم لبنان حل نخواهد شد، بلکه این بحران از طریق ایجاد راه‌حل‌های کارآمد برای حل ریشه‌ای بحران‌های اقتصادی و مالی رفع می‌شود.
انتساب اتهام به حزب‌الله
روزنامه الکترونیکی «رای الیوم» در گزارشی به قلم «هشام الهبیشان» با عنوان «اعتراض‌های لبنان... آیا حزب‌الله هدف قرار گرفته است» نوشت دور از ذهن نیست که برخی جریان‌های سیاسی مخالف حزب‌الله در داخل تلاش می‌کنند حزب‌الله را عامل وضعیت کنونی معرفی کنند. تردیدی نیست حزب‌الله هنگامی که برای مقابله با طرح‌های رژیم صهیونیستی، آمریکا و همپیمانانش در سوریه و لبنان تصمیم می‌گرفت به این موضوع پی برده بود که از هر طرف مورد اتهام قرار خواهد گرفت. این نخستین و آخرین بار نیست که این گروه هدف قرار می‌گیرد. با این وجود حزب‌الله محاسبات سیاسی، جغرافیایی، امنیتی و اخلاقی خود را دارد و این محاسبات را بالاتر از هرگونه انتقادی علیه خود می‌داند. نمی‌توان این واقعیت را انکار کرد که حزب‌الله نقش مهمی در شکست بیشتر طرح‌هایی داشت که سوریه و لبنان را هدف قرار داده بود. با توجه به اینکه مخالفان حزب‌الله در داخل از حامیان اصلی این طرح‌ها بودند اکنون پس از پیروزی‌های ارتش عربی سوریه با حمایت مقاومت، طبیعی است که بسیاری از دشمنان سوریه و جریان مقاومت در منطقه حزب‌الله را هدف قرار دهند. این اتهام‌ها از سوی دشمنان حزب‌الله پس از آن صورت می‌گیرد که آنان در میدان‌های نظامی و سیاسی شکست خورده‌اند و اکنون در نتیجه سرخوردگی جام خشم خود را بر روی حزب‌الله خالی می‌کنند.
روزنامه رای الیوم در گزارشی دیگر آورده است: اوضاع لبنان سخت است. قدرت‌های خارجی، آمریکا، رژیم اسرائیل و برخی کشورهای عربی به دنبال انفجار اوضاع لبنان و غرق کردن این کشور در جنگ داخلی و هدف قرار دادن حزب‌الله و محور مقاومت هستند که در سوریه، عراق، فلسطین و یمن به پیروزی‌های بزرگی دست یافته‌اند. این قدرت‌ها که نتوانسته‌اند از طریق محاصره و تحریم‌های اقتصادی محور مقاومت را هدف قرار دهند اکنون وارد فاز دیگری از توطئه‌های
خود شده‌اند.
در این میان، رسانه‌های سعودی به طور جدی قصد موج‌سواری روی تحولات لبنان را دارند. روزنامه «الشرق الاوسط» عربستان در گزارشی حزب‌الله را عامل مشکلات لبنان معرفی و ادعا کرد اکنون دو گزینه فراروی لبنان باقی مانده است. یا اینکه این کشور باید خواسته‌های حزب‌الله را به رسمیت بشناسد و به طور داوطلبانه به محور ایران ملحق شود یا اینکه به درخواست مردم پاسخ گوید و قدرت را به ارتش بسپارد. هرچند که با توجه به اینکه حزب‌الله و هواداران میشل عون در نهادهای نظامی و سیاسی قدرت نفوذ دارد این موضوع هم با حساسیت‌هایی همراه است.
روزنامه «الیوم» عربستان هم در گزارشی به قلم «محمد العصیمی» بدون ‌اشاره به مشکلات اقتصادی لبنان ادعا کرد ایران مانند دیگر کشورهای عربی در استخوان لبنان هم نفوذ کرده است. در چنین شرایطی انتظار می‌رفت که مردم لبنان به خروش آیند و به خیابان‌ها و میدان‌ها سرازیر شوند و اعتراض کنند. با دخالت ایران در امور لبنان از طریق حزب‌الله این کشور در آستانه شکست قرار گرفته و همه امکانات و دستاوردهای آن در حال از بین رفتن است.
منبع: خبرگزاری جمهوری اسلامی