دکتر امید مجد سراینده «منظومه عاشورا»:

تلاش کردم گزارشی دقیق از قیام عاشورا ارائه کنم

کد خبر: ۱۶۸۸۵۴

تاریخ: ۰۹ شهريور ۱۳۹۸ - ۲۰:۱۸

اشاره: دکتر «امید مجد » شاعر، مترجم، پژوهشگر و استاد دانشگاه است. تاکنون از وی ترجمه منظوم قرآن کریم، ترجمه منظوم نهج‌البلاغه و... منتشر شده است.
از دیگر آثار او، «منظومه عاشورا» روایت منظوم از قیام تاریخی حضرت امام حسین(ع) است. درباره این اثر با دکتر مجد گفت‌وگو کرده‌ایم.
***
- آقای دکتر! چه شد که به سرودن «منظومه عاشورا» پرداختید؟
* چنانکه مستحضرید بنده پیش از منظوم کردن مقتل، کارهای زیادی در حوزه دینی کرده بودم ولی همیشه دوست داشتم درباره امام حسین(ع) کاری انجام دهم. از این‌رو به فکر منظوم کردن واقعه تاریخی کربلا افتادم تا یک تیر و دو نشان شود هم شعری سروده باشم و هم متن پالوده شده‌ای از این واقعه برای خوانندگان ارائه شده باشد.
- برای سرایش منظومه عاشورا، از چه منابعی بهره گرفتید؟
* پس از پژوهش‌ها و اندیشه‌های اولیه به این نتیجه رسیدم که بهتر است با استفاده از منابع معتبر این واقعه را منظوم کنم. بهترین و کامل‌ترین مقتل‌ها را دو مقتل ابی مخنف و لهوف یافتم که مورد تایید اهل فن قرار دارند.همچنین از کتاب‌های شهادتنامه امام حسین(ع) بر پایه منابع معتبر، نشر دارالحدیث زیر نظراقای محمدی ری‌شهری و نرم‌افزار تاریخ امام حسین مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی قم استفاده کردم که تمام منابع را یکجا در خود جمع کرده‌اند. درخصوص نزدیک شدن به لحن و فضا باید بگویم که این امر نیاز به منبع ندارد و از طبع شعر شاعر سرچشمه می‌گیرد.
- در سرودن اثر اخیرتان، آیا صرفا «برانگیختگی معرفتی» را در نظر داشتید یا «تبلور و تموج احساس مخاطب»؟
*سرشت متن به‌گونه‌ای است که ذاتا هر دو محور «برانگیختگی معرفتی» و «تبلور و تموج احساس مخاطب» را با هم دربر می‌گیرد. بدین‌معنا که از آنجا که یک واقعه تاریخی را از زمان مرگ معاویه تا بازگشت اسرا به مدینه با جزئیات شرایط و گفت‌وگوها و مکان‌هایش بررسی می‌کند قاعدتا به آگاهی خواننده از بعد دانش می‌افزاید و از آن جهت که شرح نبردها و اتفاقات روز عاشورا و چند روز منتهی به آن را هم دارد، باعث ایجاد احساسات می‌شود.
- به‌عنوان صاحب اثر، ویژگی‌های منظومه را چه می‌دانید؟
* از نظر خودم این منظومه اولا یک گزارش صحیح و دقیق از رویداد کربلاست که کمترین دخل و تصرف در آن روی داده است. به‌عنوان مثال آن کسی که ظهر عاشورا به‌دنبال آب رفت خود امام حسین(ع) بودند که حضرت عباس به‌دنبال ایشان رفتند ولی در تمام گزارش‌ها، نام امام در این واقعه حذف شده. ویژگی دوم منظومه نیز به شعر بودن آن برمی‌گردد که بسیار روان و قابل فهم سروده شده است.
- آیا در کنار گزارش، تحلیل جدی هم در نظر بود؟
* در ابتدای کتاب و قبل از آغاز‌ اشعار حدود 20 صفحه مقدمه به نثر نوشته‌ام که حاوی تحلیل عاشوراست ولی خود متن ‌اشعار فاقد از تحلیل و فقط گزارش رخداد است.
- در حال حاضر چه می‌کنید؟
* بعد از منظومه عاشورا دیگر کار شعری نکرده‌ام و وقتم بر روی تحقیقات دانشگاهی صرف شده که از آن بین تالیف «دانشنامه بزرگ نیشابور» زمان و هزینه بیشتری برده است.