علت شکست عرضه سوم نفت در بورس اعلام شد

یک کارشناس حوزه انرژی گفت: امکان ورود شرکت‌ها به گفت‌وگو با شرکت ملی و خرید آسانتر و حتی با قیمت پایین‌تر نفت موجب می‌شود خریداران وارد سازوکار بورس نشوند.

کد خبر: ۱۵۳۳۶۰

تاریخ: ۰۷ بهمن ۱۳۹۷ - ۱۹:۵۹

به تازگی خبرهایی منتشر شده که قرار است هیئت هفت نفرهای با هویت محرمانه موسوم به اتاق تاریک، از طرف وزارت نفت، مانند گذشته وظیفه چانه‌زنی با شرکتهای نفتی و فروش نفت ایران را برعهده بگیرد؛ اتفاقی که علاوه‌بر تضعیف فرایند فروش نفت در بورس انرژی با قیمت معقول، همزمان شرایط را برای بروز فساد فراهم می‌کند.
در همین رابطه، محمدصادق کریمی در گفت‌وگو با خبرگزاری مهر با بیان اینکه فروش نفت در اتاق تاریک و به روش مذاکره‌ای به بورس نفت لطمه می‌زند، اظهار کرد: امکان ورود شرکت‌ها به گفت‌وگو با شرکت ملی نفت و خرید آسانتر و حتی با قیمت پایین‌تر موجب می‌شود که خریداران وارد سازوکاری با الزام پرداخت نقدی، وجود ال سی و رقابت بر سر قیمت نشوند و این مسئله به زیان کشور است.
وی درباره استقبال نشدن از عرضه سوم نفت در بورس انرژی گفت: به نظر من دو دلیل می‌توان برای این اتفاق برشمرد. اول آنکه باید پذیرفت بورس راهکار نو و تازه‌ای است و ایرادات جزئی دارد. لذا عدم معامله در مرحله سوم به معنای بی‌فایده، غلط و‌اشتباه بودن طراحی آن نیست. پس باید کار جلو برود. در مصاحبه‌ها اعلام شده که بخش خارجی مایل به ورود به بورس بوده اما حساب ارزی برای این کار وجود نداشته است. بنابراین یا باید حساب ارزی در اختیارشان قرار داد یا خودشان شریک داخلی پیدا کنند که این کار زمان براست.
این کارشناس انرژی ادامه داد: دلیل دوم به ایجاد بازار موازی فروش نفت برمی‌گردد. فروختن نفت در اتاق تاریک و به روش مذاکره‌ای به بورس لطمه می‌زند. امکان ورود شرکت‌ها به گفت‌وگو با شرکت ملی و خرید آسانتر و حتی با قیمت پایین‌تر منجر به این می‌شود که خریداران وارد سازوکاری با الزام پرداخت نقدی، وجود ال سی و رقابت بر سر قیمت نشوند. از این رو به نفع بخش خصوصی است که با لابی‌گری و گرفتن تخفیف، نفت تحویل بگیرد، اما این مسئله به زیان کشور است.
کریمی تأکید کرد: نباید هیچ تسهیل و تخفیفی در سازوکار اتاق تاریک وجود داشته باشد. نکته مهم آنکه افرادی که الان مشتری هستند، به مذاکره، چانه‌‏زدن، تخفیف و مهلت گرفتن عادت دارند. بنابراین این روش (اتاق تاریک) برایشان آسان‏تر است.
وی گفت: با این حال اگر عرضۀ نفت در بورس ادامه پیدا کند، مشتری‏های خودش را پیدا می‏‌کند و افراد جدیدی پیدا می‏‌شوند که نمی‏‌خواهند سراغ وزارت نفت بروند و از این طریق نفت را تحویل می‌گیرند. گلوگاه این روش هم عرضه مداوم است.
این کارشناس حوزه انرژی درخصوص ایرادات فروش از راه اتاق تاریک گفت: این راهکار دو مشکل بزرگ ایجاد می‌کند. اول اینکه نفت به بالاترین قیمت فروش نمی‌رود. زیرا طرفین مذاکره می‌کنند. عدم تقارن اطلاعاتی باعث خواهد شد نفت به قیمت پایین فروخته شود، چون شرکت نفت هم تحت فشار است.کریمی تصریح کرد: مشکل دوم تحویل محموله بدون دریافت پول است. عدم گرفتن ضمانت لازم هم می‌تواند فساد ایجاد کند. روابط در این حوزه، فردی است و فسادهایی که در نتیجه روابط فردی ممکن است ایجاد شود، در این حوزه هم احتمال وقوع آن هست.