شبکه تلویزیونی الجزیره فاش کرد

آل‌سعود و محرمانه‌های یک کودتای قدیمی علیه امیر قطر

شبکه الجزیره با پخش مستندی جنجالی، برای نخستین بار با جزئیات و اسناد، تلاش عربستان، امارات، مصر و بحرین برای کودتا علیه حاکم قطر در سال 1996 را فاش کرد. بخش دوم این مستند نیز قرار است به زودی از این شبکه پخش شود.

کد خبر: ۱۲۷۷۵۳

تاریخ: ۱۴ اسفند ۱۳۹۶ - ۲۱:۱۶

از وقتی اختلاف در شبه جزیره عربستان از خرداد ماه گذشته به اوج رسیده، قطر علیه عربستان، امارات و بحرین اسناد زیادی را منتشر کرده است. در ادامه این روند، شبکه الجزیره در مستندی تازه نقش عربستان، امارات، مصر و بحرین را در کودتای نافرجام 1996 علیه امیر وقت قطر افشا کرده است. به گزارش ایسنا به نقل از شبکه خبری الجزیره، این فیلم شامل شهادت رهبران کودتاست که نقش محرمانه این کشورها را فاش می‌کنند. همچنین این مستند شامل اسنادی از سازمان اطلاعات عربستان و سلمان بن عبدالعزیز، پادشاه این کشور است که در آن زمان امیر منطقه ریاض بود.
در بخش اول فیلم که الجزیره یکشنبه شب آن را پخش کرد، فهد المالکی، افسر سابق سازمان اطلاعات قطر و یکی از مهم‌ترین متهمان در این پرونده، اطلاعاتی را از کمیته رهبری عالی اداره کودتا که به صورت محرمانه در چند کشور شورای همکاری خلیج‌فارس از جمله مصر تشکیل شده بود، فاش می‌کند. المالکی می‌گوید اعضای این کمیته عبارتند از: «‌از امارات محمد بن زاید، رئیس ‌ستاد ارتش؛ از بحرین حمد بن عیسی، ولیعهد؛ از قطر حمد بن جاسم بن حمد فرمانده سابق پلیس؛ از عربستان دستگاه اطلاعات که دستور را از سلطان بن عبدالعزیز می‌گرفت و از مصر نیز سازمان اطلاعات این کشور به رهبری عمر سلیمان.»
المالکی که سال گذشته بعد از ۲۰ سال حبس آزاد شد، می‌گوید نقشه کودتا بعد از آن کشیده شد که زاید بن سلطان آل نهیان، حاکم وقت امارات توانست خلیفه بن حمد آل ثانی را به بازپس‌گیری قدرت در قطر از طریق کودتای نظامی قانع کند. حمد بن خلیفه آل ثانی سال ۱۹۹۵ به جای پدرش خلیفه که خارج از کشور بود، حکومت را در دست گرفت.
پاتریک ثیروس، سفیر سابق آمریکا در قطر نیز در این مستند فاش می‌کند اواخر ۱۹۹۵ دو تلاش برای کودتا انجام شد. یکی از طریق عضوگیری از مزدوران آفریقای جنوبی و دومی از طریق به‌کارگیری مزدوران فرانسوی. اما فرانسه طرح را ناکام گذاشت و به طرف آمریکایی این مسئله را ابلاغ کرد. براساس این مستند، کشورهایی که در کودتا دست داشتند در نهایت مجبور شدند از طریق حمد بن جاسم بن حمد که افسران ارشد مثل جابر حمد جلاب المری را به خدمت گرفته بود، گزینه مزدوران داخلی را انتخاب کنند.
المری در این مستند اعلام می‌کند، عملیات هماهنگی از طریق دو اتاق عملیات برای مقدمات کودتا صورت گرفت. یکی در شهر الخبر عربستان و دوم در منامه. وی همچنین فاش می‌کند که نظام مصر نیز برای حمایت از کودتا سلاح‌هایی را تقدیم کرد که از طریق منامه و پل ملک فهد وارد شهر الخبر و از آنجا وارد قطر شد. مستند «قطر ۹۶» اسناد محرمانه از جمله دستورات سازمان اطلاعات عربستان شاخه الطائف برای تسهیل ورود ۱۰۷ تن از شبه نظامیان قبایل از طریق گذرگاه مرزی با قطر و همچنین حضور افسران مصری که در ارتش قطر کار می‌کردند و در این کودتا نقش داشتند را فاش می‌کند. مشارکت بخیت مرزوق العبدالله نقطه عطف مهمی در تلاش برای کودتا بود. او یکی از رهبران نیروهای مسلح قطر بود. المالکی تماسی از محمد بن زاید دریافت می‌کند که او را مطمئن می‌کنند که جنگنده‌های امارات حریم هوایی قطر را در کنترل خواهند داشت. ساعت صفر برای شروع کودتا پنج صبح روز ۲۷ رمضان مصادف با ۱۶ فوریه(27 بهمن) ۱۹۹۶ بود.
طبق این مستند بدون هشدار قبلی عملیات به ۱۴ فوریه(25 بهمن) موکول می‌شود و ساعت صفر نیز به سه صبح تغییر می‌یابد. کودتاچیان در نزدیکی مکینس در جنوب غرب دوحه گردهم می‌آیند و طرح این بود که منزل امیر قطر محاصره شده و کنترل بر تمامی راه‌های ارتباطی صورت گیرد. اما یک نظامی با درجه پایین اماکن انبار سلاح را فاش می‌کند و در نتیجه وضعیت فوق‌العاده اعلام شده و تمامی نیروهای نظامی مستقر شده و کودتا ناکام می‌ماند.  شبکه تلویزیونی الجزیره اعلام کرده، در بخش دوم «قطر ۹۶» جزئیات بیشتری را در این باره منتشر خواهد کرد. تا کنون، هیچ یک از کشورهای شرکت‌کننده در این کودتا، به این مستند واکنشی نشان نداده‌اند.