تیم جاسوسی در پوشش فعالیت محیط زیستی به دنبال چه بود؟

جاسوسی از مراکز موشکی و تسلیحاتی به بهانه پاکسازی پارک ملی توران

یکی از موارد به شدت مشکوکی که نظر اهل فن را به خود جلب کرد، اصرار شدید و پیگیرانه عوامل موسسه«حیات وحش میراث پارسیان» بر پاکسازی از آغل‌های دام اهلی و قُرُق «منطقه حفاظت شده توران» بود.

کد خبر: ۱۲۷۲۹۷

تاریخ: ۰۸ اسفند ۱۳۹۶ - ۲۲:۰۷

پروژه «یوز آسیایی» در سال۱۳۷۷ با تهیه پیش‌نویسی برای ساز و کار آن کلید خورد و در ۱۳۸۰ با مشارکت سازمان حفاظت از محیط زیست و با کمک ۷۲۰.۰۰۰ دلاری سازمان ملل رسما کار خود را آغاز کرد و قرار بود۴ ساله به دستاوردهای بزرگی در این زمینه برسد و گزارش‌های تفصیلی از عملکرد خود منتشر کند. ولی نه تنها ظرف ۴ سال این پروژه، با وجود هزینه‌های بالا از بودجه سازمان حفاظت از محیط زیست، به سرانجامی نرسید، بلکه کارشناسان سازمان ملل که در سال ۲۰۰۹ عملکرد آن را ارزیابی کردند، چندان از روند اجرای پروژه راضی نبودند.
هزینه‌های بسیار زیادی برای این پروژه از طرف سازمان حفاظت محیط زیست انجام گرفت که شامل استخدام محیط‌بان، منطقه‌بندی کشور به ۵ منطقه و شناسایی‌های مختلف بود.
جالب اینکه، در سال ۹۲، با برگشتن معصومه ابتکار به راس سازمان حفاظت از محیط زیست، دوباره سند پروژه«حفاظت از  یوز آسیایی» با سازمان ملل امضاء می‌شود! در ۱۲ آبان ۹۲، در مراسمی با حضور معصومه ابتکار و «گری‌لوییس»(نماینده مستقر سازمان ملل در ایران) و احمدعلی کیخا (معاون وقت محیط طبیعی و تنوع زیستی ابتکار) در محل سازمان محیط زیست برگزار شد، تحت عنوان «فاز دوم» پروژه «حفاظت از یوز آسیایی» تفاهمنامه‌ای دوباره امضاء شد، بی‌آنکه دقیقا مشخص شود که «فاز» قبلی پروژه که از ۱۳۸۰ رسما آغاز شد، به کجا رسید و چه دستاوردی داشت.
اما حضور «گری لوییس» در این مراسم اکنون بسیار پرمعنا می‌نماید.‌گری لوییس کسی است که با انتشار خبر خودکشی «کاووس سیدامامی» چنین توئیت زد: او انسان خوبی بود که به طبیعت و ایران عشق می‌ورزید. او دوست من بود و ما در غم از دست دادن او شریک هستیم».
به گزارش مشرق، لوئیس ارتباط نزدیک و تنگاتنگی با متهمان اصلی دستگیرشده پرونده «یوزگیت» و عملکرد موسسه «حیات وحش میراث پارسیان» داشت. او در همان مراسم «فاز دوم»، در توجیه تداوم پروژه یوز چنین گفت:«در ارزیابی فاز اول پروژه حفاظت از یوزپلنگ آسیایی که در سال ۲۰۰۸ انجام شد، مشخص شد این پروژه نقش مهمی در نجات یوزپلنگ از انقراض داشته است».
این ادعا در حالی بود که «عیسی کلانتری»، رئیس ‌کنونی سازمان حفاظت از محیط زیست، در ۲۴ مهر ۹۶، در اولین نشست خبری خود به عنوان رئیس‌سازمان حفاظت از محیط زیست گفت: «تعداد یوزپلنگ‌های ایران از ۱۱۲ قلاده به ۴۷ قلاده رسیده است چون این حیوانات گرسنه هستند و پوشش گیاهی مناسبی وجود ندارد تا امکان رشد حیواناتی که یوزپلنگ‌های موجود از آنها تغذیه می‌کنند، فراهم شود».
و خود او به عنوان شخص اول محیط زیست در کشور در ۸ آبان ۹۶، در گفت‌وگو با خبرگزاری مهر، درباره پروژه «یوز آسیایی» آب پاکی را روی دست علاقه‌مندان محیط زیست ریخت:«این برنامه‌ای که برای یوز دارند و الان ۱۶ سال است پیاده می‌شود، جواب نداده و باید عوض شود. دلیل از بین رفتن یوز گرسنگی است. باید ۱۰ یوز را در ۱۰هزار هکتار فضای حفاظت‌شده، تغذیه، تکثیر و سپس رها می‌کردند».
اما آسیب جدی به وجهه و موجودیت پروژه یوز وقتی بود که در ۱۸ آبان ۹۶، سازمان ملل اعلام کرد که دیگر از این پروژه در ایران حمایت نمی‌کند! به بیان دیگر، ۱۶ سال سرمایه‌گذاری و «شبکه سازی» در پروژه یوز، عملا دستاوردی در اهداف اصلی(حفاظت از یوز) نداشته، گرچه شاید در زمینه «اهداف» دیگر، دستاوردهایی وجود داشته، که دستگیری متهمان «محیط زیستی» مرتبط با «جاسوسی» خود روشن‌کننده بسیاری از چیزهاست.
نکته ظریفی که در این میان وجود دارد، پیچیدگی‌های کار موسسه «حیات وحش میراث پارسیان» در زمینه نفوذ است که نشان از زبدگی و کاربلدی اتاق فکر پشت این موسسه دارد. در سایت این موسسه در بخش «چه گونه کار می‌کنیم»، توضیحی درباره اهمیت کار «جامعه‌شناسی» و شناخت مردم بومی و قومیت‌های ایرانی آمده است: کاووس سیدامامی یک «جامعه‌شناس» بود و از قضاء در کارهای مکتوب او بحث «قومیت‌شناسی» ایران بسیار پررنگ است.
در پیوند با همین موضوع، یکی از موارد به شدت مشکوکی که نظر اهل فن را در همان زمان مطرح شدن به خود جلب کرد، اصرار شدید و پیگیرانه عوامل موسسه «حیات وحش میراث پارسیان» بر پاکسازی از آغل‌های دام اهلی و قُرُق «منطقه حفاظت شده توران» در حوالی شهر شاهرود سمنان بود. آنها تحت پوشش محیط زیست حتی کمپینی را به اسم «با یوز تا ابد» راه انداختند که محوریت آن به عهده ا.ح.خ یکی از متهمان بازداشت شده در این پرونده و یک بازیگر زن سینما بود. با اعلام شماره حساب شخصی این بازیگر، حدود ۸۰۰ میلیون تومان پول هم برای خرید ۹ آغل دام در منطقه از سوی دوستداران محیط زیست جمع‌آوری شد که درباره این پول و نحوه هزینه‌کرد آن هم هیچ توضیحی ارایه نشده است.
نکته اصلی و مهم اما اینجاست که پارک ملی توران (ذخیره‌گاه زیستکره توران) درست در شمال «کویر مرکزی» ایران واقع شده است. کویر مرکزی ایران یکی از مکان‌های اصلی در آزمایش‌های موشکی و تسلیحاتی نیروهای مسلح ماست. طبق برخی گزارش‌ها، بخش زیادی از دوربین‌هایی که برای رصد فعالیت موشکی ایران توسط عوامل این گروه کار گذاشته شده، در همان منطقه بوده است.