82 اقدام برای حل مشکل گاز ۱۱ استان
سرویس اقتصادی-
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران، با اشاره به وضعیت تأمین گاز در فصل زمستان، اعلام کرد که ۱۱ استان کشور با تنش گازی مواجه هستند و ۸۲ اقدام برای حل مشکل این استان‌ها تدوین و اکنون در حال انجام است.
به گزارش خبرنگار ما، مشکلات فزاینده در بخش گاز، طی دهه‌های گذشته شکل گرفته و حتی از حدود دو دهه قبل درباره رسیدن کشور به وضعیت ناترازی گاز هشدار داده شده بود.
به طور نمونه در سال ۱۴۰۱ «مالک شریعتی» سخنگوی کمیسیون انرژی وقت مجلس هم اعلام کرده بود که ایران با داشتن «رتبه اول» ذخایر نفت و گاز در جهان، از سال ۱۴۰۵ به بعد دچار کمبود گاز خواهد شد.
دو جنگ تحمیلی اخیر هم فشار بیشتری به ناترازی گاز وارد کرد. رژیم صهیونیستی و آمریکا در دو نوبت یکی در ۱۶ اسفند ۱۴۰۴ و دیگری در ۲۷ اسفند ۱۴۰۴، به زیرساخت‌های انرژی کشور حمله کردند. در این حمله‌ها مخازن و تأسیسات ذخیره‌سازی سوخت در تهران و نیز پالایشگاه‌های گازی منطقه پارس جنوبی در شمال خلیج‌فارس هدف قرار گرفت.
از وابستگی گسترده تولید برق کشور به گاز هم نباید غافل شد؛ چرا که عمده نیروگاه‌ها برای تولید برق به خوراک گاز نیاز دارند و بنابراین کمبود گاز مستقیماً به کمبود برق منجر می‌شود.
در سال‌های گذشته مقدار ناترازی گاز در فصل زمستان حدود 250 تا ۳۰۰ میلیون مترمکعب بود که با احتساب از دست رفتن ظرفیت 230 میلیون مترمکعبی در جنگ و با فرض بازگشت ۱۰۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت آسیب‌دیده، پیش‌بینی می‌شود ناترازی گاز در زمستان امسال به حدود 400 میلیون مترمکعب برسد.
از طرفی، برخلاف برق که پس از قطع می‌توان آن را دوباره وصل کرد، وصل مجدد گاز پس از قطع، فرآیندی بسیار سنگین و زمان‌بر است، بنابراین پایداری شبکه گاز اهمیت بسیاری دارد و اقدامات شرکت گاز در این خصوص حیاتی است.
در چنین وضعیتی، برنامه‌ریزی برای حداکثر کردن تولید از یک‌سو و صرفه‌جویی حداکثری به‌ویژه در بخش خانگی از سوی دیگر، ضرورتی اجتناب ناپذیر است.
پایداری شبکه گاز در اوج جنگ
در همین راستا «سعید توکلی» مدیرعامل شرکت ملی گاز در گفت‌وگو با کیهان درخصوص وضعیت کنونی شبکه گاز کشور گفت: مصرف گاز از 16 آبان ماه حدود ۶۰ میلیون مترمکعب افزایش یافته است و پیش‌بینی می‌شود تا پایان آبان همچنان افزایشی باشد.
وی ادامه داد: از مجموع ۲۳۰ میلیون مترمکعب گازی که در دوران جنگ تحمیلی سوم از دست رفته بود، حدود ۱۰۰ میلیون مترمکعب پیش از آغاز فصل سرد به مدار بهره‌برداری بازمی‌گردد. بر اساس آخرین آمار، این رقم هم‌اکنون به طور میانگین از ۹۵ میلیون مترمکعب است. در حمله 27 اسفندماه سال گذشته، تأسیسات کشور با ۲۶ پرتابه هدف قرار گرفت و ۲۸ درصد ظرفیت تولید گاز از دست رفت، اما با وجود این آسیب‌ها، پایداری شبکه گاز کشور حتی برای لحظه‌ای مختل نشد.
تدابیر شرکت گاز
توکلی همچنین به برنامه‌ریزی‌های انجام‌شده پس از آسیب به تأسیسات گازی در جریان حملات دشمن اشاره کرد و گفت: ۸۲ ردیف برنامه مرتبط با شرکت ملی گاز و وزارت نفت تدوین شده است که برای حل مشکل ۱۱ استان در معرض تنش گازی در حال انجام است. اجرای موفق این برنامه‌ها نیازمند اراده، همت، همدلی و هم‌افزایی مشترکان هم هست. این برنامه‌ها در بخش‌های مختلف عملیاتی و توسط خود شرکت گاز اجرائی می‌شود که با برنامه‌های کارور گاز متفاوت است.
وی با اشاره به اینکه در این سناریوها، در صورت نیاز، محدودسازی مصرف و استفاده از سوخت جایگزین نیز پیش‌بینی شده است، تصریح کرد: همه سناریوها از سوی سازمان پدافند غیرعامل به‌صورت دقیق بررسی و تأیید و برای آن‌ها مانورهایی نیز برگزار شده است و اکنون نقاط ضعف در حال برطرف‌شدن است. بخشی از تعمیرات اساسی تأسیسات زودتر از سال‌های قبل انجام شده و اجرای برنامه‌های فرهنگی و اطلاع‌رسانی برای کاهش مصرف آغاز شده است.
صنایع غذایی و دارویی بدون محدودیت
مدیرعامل شرکت ملی گاز با اشاره به وضعیت تأمین گاز در فصل زمستان، افزود: ۱۱ استان کشور با تنش گازی مواجه هستند و در این میان، استان‌های مازندران، گلستان و خراسان شمالی با چالش‌های جدی‌تری رو‌به‌رو خواهند بود. این مناطق به دلیل موقعیت جغرافیایی و قرارگرفتن در انتهای شبکه، بیشتر در معرض افت فشار گاز قرار دارند و ازاین‌رو حفظ پایداری شبکه در این استان‌ها اهمیت ویژه‌ای دارد. توکلی تأکید کرد: محدودیت گاز برای صنایع تولید‌کننده مواد غذایی و دارویی اعمال نخواهد شد و تاکنون هیچ محدودیتی برای تأمین گاز صنایع فولادی و پتروشیمی اعمال نشده است. این نکته هم نباید فراموش شود که کاهش مصرف گاز در برخی از این صنایع، لزوماً ناشی از اعمال محدودیت گازی نبوده، بلکه بخشی از آن به دلیل آسیب‌های وارده به این صنایع در جریان جنگ است.
فرصت صرفه‌جویی معادل یک فاز پارس جنوبی
وی با تأکید بر ضرورت مدیریت مصرف گاز، به‌ویژه در بخش خانگی و تجاری که حدود ۸۰ درصد از گاز تزریقی به شبکه را مصرف می‌کنند، خاطرنشان کرد: کاهش تنها یک درجه‌ای دمای منازل می‌تواند معادل تولید گاز یک فاز پارس جنوبی صرفه‌جویی ایجاد کند.
گفتنی است گستردگی آسیب‌های واردشده به زیرساخت‌های انرژی کشور به شکلی بود که هشت هزار نقطه در شبکه گاز کشور آسیب دید که این میزان چهار برابر خسارت‌های واردشده به شبکه برق بود.
طبق اعلام شرکت ملی گاز، از حادثه ۲۷ اسفند می‌توان به‌عنوان بزرگ‌ترین حادثه گازی جهان یاد کرد. این حادثه در شرایطی رخ داد که ۱۱ استان کشور همچنان دمای زیر صفر را تجربه می‌کردند، بااین‌حال تلاشگران زنجیره تأمین انرژی توانستند پایداری شبکه را حفظ کنند.
در فصل زمستان از هر ۱۰۰ واحد گازی که به شبکه تزریق می‌شود، حدود ۸۰ واحد به مصرف‌کنندگان خانگی و تجاری اختصاص دارد. به همین دلیل شرکت ملی گاز با اشاره به احتمال بروز قطعی گاز در سه استان شمالی کشور، راه پیشگیری از این وضع را کاهش مصرف در دیگر استان‌ها دانسته و از مردم درخواست دارد که با صرفه‌جویی کمک کنند تا از این پیچ تاریخی هم به سلامت عبور کنیم.