عربستان با کمبود منابع مالی مواجه شده است
پروژه‌های پرهزینه محمد بن‌سلمان در حالی با کمبود منابع مالی مواجه شده‌اند که جنگ منطقه‌ای، کاهش درآمدهای نفتی و افزایش هزینه‌های دفاعی، فشار بر اقتصاد عربستان را افزایش داده است.
به گزارش خبرگزاری فارس؛ جنگ منطقه‌ای حالا علاوه‌بر میدان نظامی، اقتصاد عربستان را نیز تحت فشار قرار داده است؛ کاهش سپرده‌های بانکی، افزایش هزینه تأمین پول، کسری بودجه و دشوارتر شدن تأمین مالی پروژه‌های بزرگ، برنامه اقتصادی محمد بن‌سلمان را با چالش‌های جدی روبه‌رو کرده است. همزمان، حملات نیروهای مسلح یمن و اختلال در مسیرهای تجاری منطقه، نگرانی‌ها درباره آینده اقتصاد غیرنفتی این کشور را افزایش داده است.
به گزارش خبرگزاری آمریکایی بلومبرگ، بانک‌های عربستان با کمبود فزاینده منابع مالی روبه‌رو هستند. کاهش سپرده‌های دولتی و عقب‌نشینی بانک‌های اماراتی از بازار وام‌دهی بین‌بانکی عربستان، تأمین منابع مالی را دشوارتر و هزینه دریافت وام را بیشتر کرده است.
«ژان میشل صلیبا»: اقتصاددان ارشد منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا در بانک آمریکا، گفت: «سرایت کمبود نقدینگی از امارات و کاهش سریع فعالیت‌های اقتصادی عربستان در پی جنگ، فشار زیادی بر منابع مالی این کشور وارد کرده است.»
«تیم کالین»؛ کارشناس مؤسسه کشورهای عربی خلیج‌فارس در واشنگتن نیز هشدار داده است که «ادامه این وضعیت می‌تواند روند پرداخت وام را کند کرده و شرکت‌های خصوصی و نهادهای دولتی را به بازنگری یا تعویق پروژه‌های خود وادار کند.»
مشکلات بانکی تنها بخشی از فشار اقتصادی بر عربستان است. دولت این کشور همزمان با افزایش هزینه‌های دفاعی و زیرساختی و کاهش درآمدهای نفتی، با کسری بودجه بیشتری روبه‌رو شده است. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، ریاض پیش‌بینی کسری بودجه سال ۲۰۲۶ را به پنج درصد تولید ناخالص داخلی افزایش داده است.
اختلال در مسیرهای دریایی
از سوی دیگر، نیاز مالی عربستان در سال جاری حدود ۲۱۷ میلیارد ریال، معادل نزدیک به ۵۸ میلیارد دلار، برآورد شده و گزارش‌ها از تلاش ریاض برای دریافت دست‌کم هشت میلیارد دلار وام جدید حکایت دارند.
در کنار مشکلات مالی، اختلال در مسیرهای دریایی منطقه نیز اقتصاد عربستان را تهدید می‌کند. تنگه هرمز یکی از مهم‌ترین مسیرهای انتقال نفت و تجارت جهانی است و هرگونه اختلال در تردد کشتی‌ها از این آبراه می‌تواند صادرات نفت، تجارت خارجی و تأمین کالاهای مورد نیاز منطقه را با مشکل مواجه کند.
صندوق بین‌المللی پول نیز در ارزیابی خود درباره اقتصاد عربستان، اختلال در عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز را از خطرهای مهم برای تجارت و فعالیت اقتصادی این کشور دانسته است. هرچند ریاض با استفاده از خط لوله شرق به غرب بخشی از صادرات نفت خود را به دریای سرخ منتقل می‌کند، این مسیر جایگزین نمی‌تواند تمام پیامدهای بحران را جبران کند.
پیامد این شرایط فقط به دولت و بانک‌های عربستان محدود نمی‌شود. وقتی بانک‌ها منابع کمتری برای وام‌دهی داشته باشند و هزینه تسهیلات افزایش یابد، شرکت‌ها نیز برای توسعه فعالیت‌های خود با مشکلات بیشتری روبه‌رو می‌شوند. این وضعیت می‌تواند اجرای پروژه‌ها را کند کرده و فرصت‌های شغلی در بخش‌هایی مانند گردشگری، ساخت‌وساز و خدمات را کاهش دهد.
همچنین اختلال در مسیرهای تجاری و افزایش هزینه واردات، در صورت تداوم، می‌تواند قیمت کالاها و خدمات را افزایش دهد و فشار بیشتری بر هزینه‌های خانوارهای سعودی وارد کند. به این ترتیب، شهروندان نیز بخشی از هزینه‌های اقتصادی جنگ را در زندگی روزمره خود احساس می‌کنند.
عربستان اکنون با مجموعه‌ای از مشکلات شامل افزایش کسری بودجه، هزینه‌های دفاعی، کمبود منابع بانکی و اختلال در مسیرهای تجاری روبه‌روست؛ شرایطی که نشان می‌دهد تحقق پروژه‌های پرهزینه بن‌سلمان بیش از گذشته به تحولات جنگی و امنیتی منطقه گره خورده است.
تحمیل کاهش کربن به ترامپ در هرمز
از سوی دیگر در حاشیه کنفرانس اقلیمی COP31 در ترکیه اعلام شد که جنگ علیه ایران، موجب اختلال در عرضه نفت، محدودیت تردد از تنگه هرمز و افزایش قیمت انرژی، مصرف جهانی را حدود دو درصد کاهش داده و انتشار گازهای گلخانه‌ای را نیز سه درصد پایین آورده است.
افزایش قیمت تا 120 دلار در هر بشکه، عبور قیمت بنزین از پنج و گازوئیل از شش دلار در لیتر، تقاضا را کاهش داد و آمارها از کاهش یک و سه دهم درصدی انتشار گازهای گلخانه‌ای در آمریکا نسبت به سال گذشته حکایت دارد.
دونالد ترامپ؛ رئیس‌جمهور آمریکا پیش‌تر با خروج از توافق اقلیمی پاریس، سیاست‌های محدودکننده انتشار کربن با کاهش مصرف سوخت‌های فسیلی را مغایر با منافع اقتصادی آمریکا معرفی کرده بود.
کارشناسان تأکید دارند کاهش یک‌ساله انتشار آلاینده‌ها به معنای حل بحران تغییرات اقلیمی نیست؛ استفاده از تکنولوژی‌های نو و انرژی‌های تجدیدپذیر به کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای کمک می‌کند.