ایران قویترین حریفی است که آمریکا بعد از جنگ جهانی دوم دیده است
فشار قدرتمند ایران در میدان، همچنان که میان آمریکا و اسرائیل شکاف انداخته، در آمریکا هم موجب شکافهای بزرگی شده است. در اسرائیل، اقدام نتانیاهو در برافروختن آتش جنگ را عامل مهم تشدید شکافها میدانند و در آمریکا کار به استیضاح وزیر جنگ کشیده است.
در همین شرایط پروفسور رابرت پیپ استاد دانشگاه شیکاگو درباره جایگاه ایران گفت: ایران قویترین حریفی است که آمریکا بعد از آلمان در جنگ جهانی دوم بهخود دیده است. ایران افغانستان نیست. ایران عراق نیست. ایران ونزوئلا نیست. ایران کره شمالی نیست. ایران یک حریف خیلی خیلی بزرگ است.
قمار نتانیاهو، حمایت راهبردی آمریکا را نابود کرد
روزنامه صهیونیستی اسرائیل هیوم با هشدار درباره اینکه «قمار نتانیاهو بر سر ایران به ضرر تلآویو و واشنگتن تمام شد»، نوشت: حمایت دو حزب حاکم در آمریکا از تلآویو در پی جنگ با ایران در حال فروپاشی است. اظهارات جیدی ونس درباره علل شکست جمهوریخواهان در انتخابات، مسئولیت این نتایج را مستقیماً متوجه تلآویو کرده است. اعلام لغو کمکهای نظامی آمریکا به اسرائیل و چرخش رویکرد احزاب آمریکایی عواقب گستردهای برای جایگاه تلآویو در جهان و منطقه خواهد داشت. این تحولات در نهایت به انزوا و طرد اسرائیل در عرصه بینالمللی منجر میشود.
اسرائیل حتی نزد جمهوریخواهان
به برندی سمّی تبدیل شده است
کانال ۱۳ رژیم صهیونیستی هم در گزارشی عنوان کرد: ترامپ که حامی سرسخت اسرائیل و شریک حملات نظامی به ایران بود، اکنون به موج مخالفت با ما پیوسته و همسو با معاونش ونس، جنگ ایران و نقش اسرائیل در کشاندن آمریکا به آن را عامل شکست انتخاباتی خود میداند. اذعان ترامپ آن هم بهصورت علنی به اینکه نفرت از «اسرائیل» یکی از دلایل شکست در انتخابات اخیر بوده، نگرانکننده است.
اسرائیل حتی نزد بخشی از جمهوریخواهان به برندی سمّی تبدیل شده و این تهدید از ایران، حزبالله و حماس خطرناکتر است؛ زیرا موجودیت ما را تهدید میکند. مسئله فقط توقف کمکهای آمریکا نیست، بلکه فرسایش پایههای حمایت سیاسی و عمومی از اسرائیل است. ما به دولتی جدید نیاز داریم که بهجای گسترشطلبی، به دفاع از مرزها، توافق با همسایگان و ثبات منطقهای بازگردد، و با احیای حمایت دوحزبی در آمریکا، اتحاد حیاتی با واشنگتن را حفظ کند.
همچنین ژنرال دان حالوتس رئیس پیشین ستاد کل ارتش رژیم صهیونیستی: ما در جنگ با ایران به دستاوردی نرسیدیم؛ هیچچیزی را در معادلات نتوانستیم تغییر دهیم؛ مطلقاً هیچچیز! برنامه هستهای ایران همچنان پابرجاست؛ انصارالله یمن و حزبالله همچنان فعال و به تولید و شلیک موشک ادامه میدهند؛ ما باید با ایرانیها به توافق برسیم. ایران اجازه تغییر معادلات را نداد.
برکناری یا استیضاح؛
هگست در هر صورت رفتنی است
در آمریکا، کار وزیر جنگ شکستخورده بیخ پیدا کرده است. قطعاً اگر جنگ به نفع آمریکا پیش میرفت، پیت هگست در کنگره استیضاح نمیشد. اما جنگ، جامعه و اقتصاد و سیاست آمریکا را به هم ریخت و بنابراین پای او را به استیضاح باز کرد. جنگ علیه ایران، اولین بند استیضاح هگست است.
پس از شکست سنگین حزب جمهوریخواه در انتخابات، موضوع برکناری پیت هگست وزیر جنگ کاملاً جدی شده است.
سناتور جمهوریخواه تد کروز در این باره گفت: هگست رفتنی است. او یا کنار خواهد رفت - چه خودش داوطلبانه استعفا دهد و چه ترامپ او را برکنار کند - و یا اگر چنین نشود، به گمان من بسیار محتمل است (اگر نگوییم قطعی)، که مجلس نمایندگان او را استیضاح کند؛ چرا که در ظاهر، آرای لازم برای این کار وجود دارد.
کروز افزود: ما حداقل یک بار شاهد استیضاح ترامپ خواهیم بود. ممکن است این اتفاق بیش از یک بار رخ دهد. ما شاهد این روند خواهیم بود که به اعضای خانواده ترامپ نیز وارد میشود. همچنین شاهد این موضوع خواهیم بود که به چندین عضو کابینه نیز اعمال میشود.
هگست: سابقه نداشته که وزیر جنگ برکنار شود
دیروز خبرنگاری از هگست پرسید: جی. دی. ونس معاون رئیسجمهور میگوید که جنگ با ایران یکی از دلایل اصلی شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای بود. آیا شما با این نظر موافق هستید؟
هگست جواب داد: من بهشدت به معاون رئیسجمهور احترام میگذارم و قطعاً قصد ندارم وارد بحث و جدل و سرزنش متقابل شوم. و خوشبختانه، سیاست آن قدرها هم برای من مهم نیست.
هگست همچنین از موضع انفعال گفته است: استیضاح، به دشمنان ما، یعنی ایران، کارتلها و هر رقیبی که در حال تماشا است، این پیام را میدهد که ایالات متحده نهتنها عملیات نظامی قانونی را مجاز نمیداند، بلکه سربازان و رهبران مدنی خود را به دلیل اجرای موفقیتآمیز این عملیاتها مجازات خواهد کرد.
او افزود: در تاریخ ایالات متحده سابقه نداشته است که وزیر دفاع (جنگ) برکنار شود. تلاش برای برکناری من، هدف گرفتن نظامیان آمریکایی است. عملیات نظامی ما علیه ایران قانونی است. تلاشها برای برکناری من در کنگره مسخرهبازی است. جنگ با ایران لزوماً نباید محبوب باشد، اما میتواند ضروری باشد. کسی باید در برابر ایران میایستاد.
فشار ایران جواب داد؛ حامیان جنگ پا پس کشیدند
رسانه اینترسپت در گزارشی نوشت: جمهوریخواهان دست و پا میزنند که تظاهر کنند هرگز از جنگ با ایران حمایت نکردهاند. جمهوریخواهان تنها پس از شکست است که مشتاق شدهاند از جنگی فاصله بگیرند که زمانی با شور و حرارت از آن حمایت میکردند. ابعاد گسترده موج تاریخی پیروزی دموکراتها، ناشی از این پیام ساده و روشن رأیدهندگان به جمهوریخواهان بود: «ما شما را نمیخواهیم.» بخش عمدهای از سرخوردگی سریع مردم آمریکا از دولت ترامپ را میتوان در یک کلمه خلاصه کرد: ایران، و همچنین مشکلات اقتصادی زنجیرهواری که به خاطر طولانیشدن جنگ به آمریکاییها تحمیل شده است. نتایج انتخابات میاندورهای نشان داد که رأیدهندگان بیش از پیش آمادگی دارند سیاستمداران را به خاطر به راه انداختن جنگهای غیرضروری پاسخگو کنند.
جنگ ایران که در ابتدا آزمونی برای سنجش وفاداری جمهوریخواهان بود، حالا به عاملی دردسرساز و هزینهساز در عرصه سیاسی تبدیل شده است. اعضای این حزب اکنون شتابان در تلاشاند تا از جنگی عمیقاً نامحبوب فاصله بگیرند و از پیامدهای سیاسی آن فرار کنند.
۷۱ درصد آمریکاییها:
جنگ با ایران را متوقف کنید
نظرسنجی جدید «رویترز/ایپسوس» نشان میدهد که ۷۱ درصد آمریکاییها از کنگره جدید میخواهند برای پایان دادن به جنگ با ایران و لغو تعرفههای اعمالشده توسط دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اقدام کنند.
آنها خواستهاند کنگره جدید، قانونی را تصویب کند که به جنگ با ایران پایان دهد. جالب اینجاست که نیمی از رأیدهندگان جمهوریخواه (۵۱ درصد) نیز خواستار تصویب قانونی در کنگره برای پایان جنگ ایران هستند.
آمریکا هیچ غلطی نمیتواند بکند
از زبان دو سرهنگ بازنشسته پنتاگون
سرهنگ دنیل دیویس، افسر بازنشسته پنتاگون و تحلیلگر سیاست خارجی با رد ادعاهای ترامپ و هگست گفت: برخلاف سخنان ترامپ ما هیچ پیروزیای به دست نیاوردهایم. بیش از ۲۰ پایگاه نظامی ما آسیب دیده یا نابود شدهاند. ما از منطقه عقب رانده شدهایم. ناوگان دریایی نیز برای دور شدن از تهدید موشکهای ایران، به مناطق دورتری منتقل شده است. فکر میکنم حدود ۴۰ فروند از هواپیماهای ما آسیب دیده یا نابود شدهاند. ناوگان دریایی ما نیز بهشدت فرسوده شده است. انواع پهپادهای ریپر و چندین نوع پهپاد دیگر را از دست دادهایم.
کارن کویاتکوفسکی، سرهنگ بازنشسته نیروی هوایی آمریکا هم میگوید: حمله دوباره به ایران هیچ دستاورد راهبردی ندارد؛ قیمت نفت بالاتر میرود. در سطح راهبردی هیچ کاری نمیتوانیم انجام دهیم که واقعیتهای میدانی را تغییر دهد. فقط میتوانیم خسارت وارد کنیم و واکنش ایرانیها را برانگیزیم؛ واکنشی که قیمت نفت را حتی بالاتر میبرد.
ایرانیها خواهان اقدام عملی آمریکا هستند. ترامپ میتواند تمام روز در تروث سوشال حرف بزند، اما مردم میخواهند عمل، حرکت و نوعی تعهد واقعی ببینند.
ایران محاصره را تحمل نمیکند
دنی سیترینوویچ، رئیس سابق میز ایران در اطلاعات نظامی ارتش اسرائیل در یادداشتی مینویسد: یک نکته در آخرین پست ترامپ برجسته است: کشورهای خلیج فارس با رویارویی نظامی دیگری با ایران مخالفاند. در سراسر خلیج فارس، این درک که جنگ دیگری به نفع این کشورها نخواهد بود، رو به افزایش است. این کشورها از نخستین طرفهایی خواهند بود که هزینه جنگ را میپردازند، بهویژه اگر ایران در پاسخ، زیرساختهای انرژی، مسیرهای کشتیرانی و دیگر داراییهای راهبردی را هدف قرار دهد.
آیا این دیدار به ارائه پیشنهاد دیپلماتیک جدیدی منجر شده و مهمتر از آن، آیا واشنگتن واقعاً انعطافپذیری نشان میدهد؟ زیرا یک موضوع باید روشن باشد: وضعیت موجود نمیتواند ادامه پیدا کند. بعید است ایران محاصرهای نامحدود را بپذیرد. تهران ممکن است با هدف قرار دادن نفتکشهای بیشتر و افزایش هزینههای اقتصادی و نظامی به محاصره پاسخ دهد. پس از آغاز به کار کنگره جدید، دولت آمریکا ممکن است با فشار فزایندهای برای بازنگری در محاصرهای مواجه شود که نتوانسته ایران را به تسلیم وادار کند، اما هزینههای قابلتوجهی به اقتصاد جهانی تحمیل کرده است. تا زمانی که محاصره بدون وجود یک راه خروج دیپلماتیک معتبر ادامه داشته باشد، خطر رویارویی نظامی دیگری همچنان واقعی خواهد بود.
نه فشار و نه جنگ
ایران را وادار به تسلیم نخواهد کرد
روزنامه انگلیسی تلگراف تأکید کرد نه فشار و نه دور جدیدی از جنگ، ایران را وادار به تسلیم نخواهد کرد. این روزنامه نوشت: دور تازه عملیات ممکن است جنگ را به زیرساختهای حیاتی خلیج فارس بکشاند. سپاه پاسداران در چنین وضعیتی میتواند از حمله به کشتیهای منفرد فراتر برود و بنادر، پایانههای نفتی، پالایشگاهها، خطوط لوله، ایستگاههای پمپاژ، مخازن ذخیره، سکوهای دریایی و مراکز لجستیکی را هدف قرار دهد. شبکه برق تأمینکننده آبشیرینکنهای شهرهای ساحلی نیز در معرض تهدید است.
آیتالله مجتبی خامنهای رهبر عالی ایران از فرماندهان خواسته برای پاسخگویی «بدون محدودیت جغرافیایی» و با فهرستی گستردهتر از اهداف آماده باشند. شمار موشکها و پهپادهای ایران روشن نیست، اما احتمال دارد ذخایر آن از ظرفیت رهگیرهایی که آمریکا میتواند بدون تضعیف موقعیت خود در شرق دور به خلیج فارس اختصاص دهد، بیشتر باشد. محسن رضایی از احتمال هدفگرفتن کابلها، مراکز داده و تأسیسات هوش مصنوعی سخن گفته است. خاموششدن ردیاب سه کشتی ایرانی نزدیک کریدور داده عمان نیز نشانهای هشدارآمیز است.
بازار جهانی نفت پیشاپیش ذخایر احتیاطی خود را تحلیل برده و با کاهش یک میلیارد بشکهای موجودی انبارها، ظرفیت اندکی برای جذب شوک تازه دارد. کرایه نفتکشهای بزرگ در مسیر خلیج فارس به آسیا دوازده برابر و حق بیمه آنها بیستوپنج برابر شده است. هنوز یکچهارم عرضه مختل است. تشدید درگیری در این شرایط میتواند تورم، آشفتگی بازار اوراق قرضه و ناآرامیهای اجتماعی در کشورهای غربی را عمیقتر کند.
حملات قبلی نتوانستند متحدان خلیج فارس را از پیامدهای جنگ مصون نگه دارند؛ فشار اقتصادی نیز لزوماً حکومتی ایدئولوژیک را که حاضر به تحمیل ریاضت شدید است، سرنگون نمیکند. مرز زمینی گسترده ایران و امکان تأمین نیازها از روسیه و چین، محاسبات محاصره را دشوارتر میسازد.
واشنگتن شاید ناچار شود برای رسیدن به توافق هستهای، کنترل تنگه هرمز را واگذار کند؛ امتیازی که پذیرش آن مستلزم عقبنشینی از ادعای پیروزی است. تغییر ترکیب کنگره نیز بهتنهایی برای چنین چرخشی کافی نخواهد بود.
آمریکا سه گزینه شکستخورده دارد
تِنگ جیان چونگ سرهنگ بازنشسته ارتش چین گفت: شبکه دفاعی ۷ لایهای آمریکا و اسرائیل -از گنبد آهنین تا سامانه تاد و پیکان- در مهار پهپادها و موشکهایی نظیر خرمشهر که در فاز نهایی سرعتی بالای ۱۰ ماخ دارند، عاجز ماندهاند. ایران با ذخیرهسازی تسلیحات در شهرهای موشکی زیرزمینی در عمق چندصد متری کوههای گرانیتی، حتی بمبهای سنگرشکن GBU-57آمریکا را بیاثر کرده و ۷۰ درصد ذخایر موشکی خود را کاملاً دستنخورده حفظ کرده است.
آمریکا تنها ۳ گزینه در پیش دارد که همگی شکست محسوب میشوند: پذیرش شروط سنگین ایران، ورود به جنگی با هزینههای فوقالعاده سنگین، یا ادامه وضعیت فرسایشی. به همین دلیل ترامپ در سردرگمی کامل قرار گرفته است.
بلینکن: تابآوری ایران بسیار بالاست
آنتونی بلینکن، وزیر خارجه سابق آمریکا گفت: با کشوری مانند ایران روبهرو هستیم که چهار برابر ایالت کالیفرنیا و سه برابر عراق وسعت دارد، ۹۰ میلیون نفر جمعیت دارد و از خط ساحلی بسیار گسترده و طولانی برخوردار است. این کشور همچنان سلاحهایی در اختیار دارد و به تولید آنها ادامه میدهد؛ سلاحهایی که میتوانند تنگه هرمز را در معرض تهدید قرار دهند.
توانایی ایران همچنان بهاندازهای است که بتواند کشتیرانی در این منطقه را بهشدت مختل کند. علاوه بر این، با نظامی سیاسی و بسیار تابآور روبهرو هستیم که چه بخواهیم و چه نخواهیم، توانسته است در برابر عراق به مدت هشت سال مقاومت کند؛ جنگی که در جریان آن ۲۰۰ هزار نفر کشته شدند.
میتوان ایران را تحت فشار قرار داد تا وارد مذاکره شود، اما من باور ندارم که بتوان آن را با اعمال فشار وادار به تسلیم کرد. بنابراین، باید فشارهای اقتصادی را حفظ و ادامه داد. باید تلاش کرد شرایطی فراهم شود که بتوان به میز مذاکره بازگشت و به توافقی مطلوب و قابلقبول دست یافت.
بلینکن افزود: ترامپ این فرصت را داشت که با حفظ توافق هستهای که در دوران اوباما حاصل شده بود، اطمینان حاصل کند که ایران به سلاح هستهای دست پیدا نمیکند. اما بهجای این کار، توافق را پاره کرد و از آن خارج شد، بدون اینکه هیچ توافق یا راهکار جایگزینی ارائه دهد. ایران از بسیاری جهات امروز با گذشته متفاوت است، اما از برخی جنبهها نیز قدرتمندتر شده است؛ بهویژه از نظر موقعیت و توان تأثیرگذاری بر تنگه هرمز و نیز تثبیت و تحکیم جایگاه تندروترین جریانهای سیاسی در ساختار قدرت ایران.
نقش مذاکرات در کاهش قیمت نفت
قیمت نفت برنت دیروز به ۹۰ دلار کاهش یافت؛ ۱۵ دلار پایینتر از دو هفته قبل. یک علت مهم پایین آمدن قیمت، غلبه اخبار مذاکره در فضای رسانهای و سیاسی جهانی است.
آمریکای درمانده در قبال قیمت نفت و بنزین و گازوئیل، سرگرم اجرای نمایش «مذاکره با ایران از طریق میانجیها» است. هر هفته، اخبار پرحجمی درباره آمد و شُد واسطهها منتشر میشود.
ترامپ، هم تهدید به نابودی ایران میکند و هم میگوید به مذاکرات فرصت میدهد. دائماً هم تکرار میکند ایرانیها مشتاق توافق هستند.
گرم و مثبتنمایی فضای مذاکره از سوی دشمن و سپس پایین آوردن قیمت نفت، میتواند یکی از حربههای مهم ایران را در جنگ کُند سازد. قیمت بالای نفت و دیگر حاملهای انرژی، یکی از اهرمهای کارآمد در زمینگیر کردن و عقب راندن دشمن مهاجم بوده است. در مقابل، پایین آمدن قیمتها در اثر مذاکرات، یکی از متغیرهای مهم در محاسبات دشمن و جرأت دوباره او به ازسرگیری جنگ است.
هدف آمریکا از مذاکره -چنانکه علیالدوام نشان داده- تفاهم برای حل اختلاف نیست. او به مذاکره نیاز دارد تا خود را بازیابی کند و پاشنه آشیل «بحران قیمت نفت» را از تیررس خارج سازد.
نه جنگ، نه توافق؛ ترامپ میخواهد ایران را
با محاصره به تسلیم وادار کند
ولی نصر، مشاور سابق اوباما میگوید: ترامپ سه گزینه را پیش روی خود بررسی کرده است: جنگ، توافق یا محاصره؛ گزینه سوم به معنای ادامه وضعیت موجود، یعنی نه جنگ و نه توافق، و امیدواری به این است که ایران در نهایت تسلیم شود. کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس خواهان چنین رویکردی هستند، اما در واقعیت، ترامپ طی چند هفته گذشته مشغول بررسی طرحهای جنگی بوده که خود دستور تهیه آنها را داده است، بیآنکه تمایلی به صدور فرمان حمله داشته باشد.
با وجود اینکه ترامپ به ونس اجازه داده است تلاشهای دیپلماتیک را پیش ببرد، هنوز حاضر نیست امتیازاتی بدهد که بتواند زمینهساز دستیابی به توافق شود. در چنین شرایطی، گزینه باقیمانده برای او همان رویکردی است که مارکو روبیو و اسکات بسنت از آن حمایت میکنند: اکتفا به اعمال فشار اقتصادی.