کاهش ارزش جهانی دلار با شوک انتخابات آمریکا
نتایج انتخابات آمریکا، نخستین نشانه‌های خود را در بازارهای مالی این کشور نشان داد؛ جایی که دلار به پایین‌ترین سطح یک ماه اخیر سقوط کرد.
به گزارش خبرگزاری فارس؛ نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و پیروزی دموکرات‌ها در کنگره، در کنار نگرانی‌ها درباره آینده صنعت هوش مصنوعی، به افت ارزش دلار و افزایش تقاضا برای اوراق قرضه دولت آمریکا منجر شد؛ تحولی که نشان‌دهنده افزایش تردید سرمایه‌گذاران نسبت به چشم‌انداز اقتصادی این کشور است.
خبرگزاری رویترز در گزارشی از کاهش ارزش دلار آمریکا به پایین‌ترین سطح یک ماه اخیر خبر داد. این اتفاق پس از آن رخ داد که دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای موفق شدند اکثریت هر دو مجلس کنگره را به دست آورند؛ نتیجه‌ای که موقعیت سیاسی دونالد ترامپ و جمهوری‌خواهان را در ادامه دوره ریاست‌جمهوری با چالش مواجه می‌کند.
بر اساس این گزارش، شاخص دلار با کاهش شش دهم درصدی به 101 و 27 صدم واحد رسید و ارزش یورو در برابر دلار شش دهم درصد افزایش یافت و به یک و 1258 ده هزارم دلار رسید. همزمان، بازدهی اوراق قرضه ۱۰ ساله دولت آمریکا نیز نزدیک به پنج واحد پایه کاهش یافت و به چهار و 915 هزارم درصد رسید.
شاخص دلار در بازار جهانی افت کرد و همزمان قیمت دلار در بازار ایران با کاهش نزدیک به شش هزار تومانی به حدود ۲۶۸ هزار تومان رسید. دلار در روز سه‌شنبه تا ۲۷۴ هزار تومان نیز افزایش یافته بود.
تبعات افت دلار در آمریکا
پیروزی دموکرات‌ها در کنگره به معنای دشوارتر شدن اجرای برنامه‌های اقتصادی دولت ترامپ است. سرمایه‌گذاران نگرانند اختلافات میان کاخ سفید و کنگره، تصویب برنامه‌های مالیاتی، بودجه‌ای و اقتصادی جمهوری‌خواهان را با مانع مواجه کند.
در واقع، بخشی از واکنش بازار ارز به این موضوع بازمی‌گردد که سرمایه‌گذاران اکنون درباره ادامه سیاست‌های اقتصادی دولت آمریکا و میزان تحقق وعده‌های آن با تردید بیشتری روبه‌رو هستند.
از سوی دیگر، نگرانی درباره افزایش نظارت بر شرکت‌های بزرگ فناوری و محدودیت فعالیت‌های مرتبط با هوش مصنوعی نیز بر بازارها فشار وارد کرده است. شرکت‌های آمریکایی در سال‌های اخیر سرمایه‌گذاری‌های چند میلیارد دلاری در ساخت مراکز داده و توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی انجام داده‌اند و هرگونه محدودیت جدید می‌تواند بر سودآوری و ارزش سهام آنها اثر بگذارد.
همزمان با افت دلار، تقاضا برای اوراق قرضه دولت آمریکا افزایش یافت. این اوراق در واقع نوعی وام‌دادن سرمایه‌گذاران به دولت آمریکا در برابر دریافت سود است. هنگامی که نگرانی‌ها درباره بازارهای مالی افزایش می‌یابد، برخی سرمایه‌گذاران برای کاهش ریسک، پول خود را از سهام خارج کرده و به خرید این اوراق روی می‌آورند.
با افزایش تقاضا برای اوراق، قیمت آنها بالا می‌رود و در مقابل، بازدهی یا سودی که خریداران جدید از آن دریافت می‌کنند کاهش می‌یابد؛ اتفاقی که در معاملات اخیر بازار آمریکا نیز مشاهده شد.
روزنامه وال‌استریت ژورنال نیز از کاهش بازدهی اوراق ۱۰ ساله خزانه‌داری آمریکا به حدود چهار و 9 دهم درصد خبر داده است.
در همین حال، قیمت جهانی طلا نیز همزمان با افت ارزش دلار و کاهش بازدهی اوراق خزانه‌داری آمریکا با افزایش قابل‌توجهی همراه شد. بر اساس گزارش رویترز، بهای هر اونس طلا با رشد دو و چهار دهم درصدی به حدود ۴۰۲۲ دلار رسید؛ افزایشی که در کنار نگرانی‌های سیاسی پس از انتخابات آمریکا، از تمایل سرمایه‌گذاران به دارایی‌های امن در برابر نوسانات اقتصادی حکایت دارد. قیمت طلا، طی روزهای اخیر با سقوط به کانال سه هزار دلاری روندی نزولی را طی می‌کرد.
ادامه تردیدها درباره اقتصاد آمریکا
به گزارش رویترز، کاهش ارزش دلار و افت بازدهی اوراق نشان می‌دهد نتیجه انتخابات تنها یک تحول سیاسی نبوده و انتظارات اقتصادی سرمایه‌گذاران را نیز تحت تأثیر قرار داده است.
نگرانی درباره کسری بودجه، هزینه‌های دولت، سیاست‌های تجاری و آینده سرمایه‌گذاری در فناوری‌های جدید، از جمله عواملی هستند که چشم‌انداز اقتصاد آمریکا را با ابهام مواجه کرده‌اند.
بنابراین تضعیف دلار پس از تغییر موازنه قدرت در کنگره، در شرایطی رخ می‌دهد که دولت ترامپ با چالش‌های سیاسی و اقتصادی بیشتری برای پیشبرد برنامه‌های خود روبه‌رو شده است؛ موضوعی که می‌تواند بر موقعیت دلار و اعتماد سرمایه‌گذاران به بازارهای آمریکا نیز اثرگذار باشد.
واکنش بورس آمریکا
همچنین نتایج انتخابات آمریکا به سقوط بازار سهام آمریکا انجامید. بر اساس این گزارش، معاملات آتی شاخص نزدک بیش از دو درصد و معاملات آتی شاخص استاندارد اند پورز 500 حدود یک و دو دهم درصد کاهش یافت. از یک ماه گذشته تاکنون هم شاخص نزدک۱۰۰ نزدیک به ۱۰ درصد به دلیل شوک انرژی ناشی از تنگه هرمز ریخته است.
«کریس وستون»؛ مدیر تحقیقات شرکت پپراستون، کاهش ارزش دلار و افت بازده اوراق خزانه‌داری آمریکا را از مهم‌ترین عوامل حمایت‌کننده از بازار طلا دانست. به‌گفته وی؛ کاهش بازده اوراق هم در نرخ‌های اسمی و هم در نرخ‌های واقعی، جذابیت طلا را برای سرمایه‌گذاران افزایش داده است.
از سوی دیگر، بر اساس داده‌های ابزار دیده‌بان فدرال بورس کالای شیکاگو (CME)، معامله‌گران احتمال افزایش نرخ بهره در نشست ماه دسامبر را 78 درصد ارزیابی کرده‌اند. افزایش نرخ بهره معمولاً به‌زیان طلا تمام می‌شود؛ چراکه با بالا بردن بازده دارایی‌های بهره‌دار، هزینه فرصت سرمایه‌گذاری در طلای بدون بازده را افزایش می‌دهد.
سرمایه‌گذاران اکنون چشم‌انتظار انتشار گزارش اشتغال بخش غیرکشاورزی آمریکا در روز جمعه هستند؛ گزارشی که می‌تواند بر انتظارات بازار از تصمیمات بعدی فدرال رزرو تأثیر بگذارد.
«مت سیمپسون»؛ تحلیلگر ارشد بازار در مؤسسه استون‌ایکس، محدوده چهار هزار دلار را مهم‌ترین سطح مقاومتی پیشِ‌روی طلا ارزیابی کرده و گفته بود عبور قیمت از این مرز یا عقب‌نشینی از آن می‌تواند جهت حرکت بعدی بازار را مشخص کند.
در تحولی دیگر، شورای جهانی طلا پیش‌بینی کرده است تقاضای طلای هند در سال 2026 به کمترین میزان طی شش سال اخیر برسد. بر اساس اعلام این شورا، افزایش قیمت طلا موجب کاهش خرید مصنوعات جواهر شده و همزمان از حجم تقاضای سرمایه‌گذاری در این بازار نیز کاسته است.
گفتنی است، به گزارش خبرگزاری تسنیم، در حالی که افزایش قیمت سوخت هزینه بیشتری به خانوارهای آمریکایی تحمیل کرده، دو شرکت بزرگ نفتی این کشور، اکسون‌موبیل و شورون، در سه‌ماهه سوم سال 2026 مجموعاً 9 میلیارد و 270 میلیون دلار سود ثبت کرده‌اند؛ رقمی معادل حدود 303 میلیون دلار در هر روز. این نتیجه تجاوز نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران است.