حضور رئیس قوه قضائیه در چند شعبه قضایی و نظارت بر روند پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها
رئیس قوه قضائیه، در راستای نظارت بر پیاده‌سازی سامانه‌های فناورانه و مبتنی بر هوش مصنوعی در مراجع و مراکز قضایی، از یکی از مجتمع‌های قضایی تهران بازدید به عمل آورد.
به گزارش قوه قضائیه، صبح دیروز، طی مراسمی با حضور حجت‌الاسلام‌والمسلمین محسنی‌اژه‌ای، رئیس قوه قضائیه، از طرح‌های پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها، موسوم به ضمانت الکترونیک، رونمایی شد. با این دستاورد قضایی، متهمینی که بازداشت آنان ضرورتی ندارد، به سرعت و در کمتر از ۱۰ دقیقه می‌توانند نسبت به تأمین وثیقه و یا معرفی کفیل اقدام کنند و بدین‌ترتیب، از بازداشت آنان حتی برای یک ساعت هم جلوگیری می‌شود.
رئیس دستگاه قضا در جریان این بازدید، طرح‌های پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها، موسوم به ضمانت الکترونیک را رونمایی کرد.
حجت‌الاسلام والمسلمین محسنی‌اژه‌ای، همچنین با حضور در چند شعبه قضایی، از نزدیک، روند پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها را مورد نظارت قرار داد.
رئیس قوه قضائیه در جریان بازدید دیروز خود، ضمن گفت‌وگوی بدون‌واسطه با اصحاب پرونده‌ها و وکلای آنان و ایضاً متصدیان و کاربران قضایی، بر چند نکته مهم در باب توسعه طرح «ضمانت الکترونیک» یا پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها، تأکید کرد.
وی، در جریان این بازدید و سرکشی، طی سخنانی با تشریح مزایای طرح‌های فناورانه قضایی و مشخصاً طرح پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها، بیان داشت: در سیستم سنتی، فرآیند تأمین وثیقه اعم از ملکی یا منقول یا حتی معرفی کفیل، برای مردم و مراجعان به عدلیه، دردسر‌هایی به همراه داشت و بعضاً چندین روز وقت مردم تلف می‌شد و حتی متهمینی که بازداشت آنان ضرورتی نداشت، به ناچار به سبب ناتوانی در تأمین سریع وثیقه یا معرفی کفیل، بعضاً چندین روز، به بازداشتگاه هدایت می‌شدند. لکن به‌واسطه طرح «ضمانت الکترونیک» یا پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها، این مشکلات و موانع، مرتفع می‌شوند.
رئیس دستگاه قضا خاطرنشان کرد: در سیستم سنتی، شناسایی اموال و ارزش‌گذاری وثیقه و بازداشت و توقیف آن، برای آزادی متهم از بازداشت موقت، بعضاً چندین روز زمان می‌برد؛ لکن اکنون با طرح ضمانت الکترونیک، در ظرف کمتر از نیم‌ساعت، وثیقه تأمینی از سوی متهم یا وکیل او، ارزش‌گذاری و پذیرش می‌شود و اینچنین از بازداشت متهمی که بازداشتش ضرورتی ندارد، جلوگیری می‌شود.
محسنی‌اژه‌ای ادامه داد: همواره تأکید کرده‌ایم که نباید هیچ متهمی را بلاوجه بازداشت کرد؛ حتی یک شب در زندان و بازداشت ماندن، ممکن است برای فرد آسیب‌های جبران‌ناپذیر به همراه داشته باشد. در مواردی به سبب ناتوانی متهم از تأمین سریع وثیقه و معرفی کفیل، او به ناچار به بازداشتگاه هدایت می‌شد؛ لکن با ایجاد و توسعه طرح ضمانت الکترونیک و پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها، دیگر هیچ متهمی که بازداشت شدنش، ضرورتی ندارد، حتی برای یک ساعت هم به زندان نمی‌رود.
وی تأکید کرد: طرح پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها، در مبحث کاهش جمعیت کیفری مؤثر است؛ در همین رابطه شاید ضروری باشد در راستای اصلاح و تکمیلِ «دستورالعمل ساماندهی زندانیان و کاهش جمعیت کیفری زندان‌ها» نیز اقدام کنیم و این دستاورد فناورانه را در این دستورالعمل قید کنیم.
شرایط را برای پذیرش وثایق مختلف فراهم کنید
رئیس دستگاه قضا خاطرنشان کرد: ما بر توسعه طرح ضمانت الکترونیک و پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها، تأکید مؤکد داریم. این پذیرش وثایق الکترونیک، باید برای زندانیانی نیز که شرایط اعزام به مرخصی را دارند، به‌طور کامل مهیا باشد. همچنین در حوزه معرفی کفیل نیز نباید این پذیرش هوشمند، صرفاً محدود به کفیلی باشد که کارمند اداری و یا دارای سوابق تأمین اجتماعی است؛ بلکه باید به‌سرعت شرایطی فراهم آید که یک پیشه‌ور و کاسب و عضو صنوف نیز، بتواند مدارک کسب‌وکار خود را برای کفالت، در سامانه بارگذاری کند.
محسنی‌اژه‌ای با اشاره به مزیت طرح مذکور در مبحث کارشناسی‌ها گفت: یکی دیگر از مزایای طرح ضمانت الکترونیک و پذیرش هوشمند وثایق و کفالت‌ها، ارزش‌گذاری خودکار و اتصال به پایگاه داده‌های ارزش‌گذاری اموال و به تبع آن، عدم نیاز به فرآیندِ زمان‌بر کارشناسی است. بار‌ها تأکید کرده‌ایم که یکی از دلایل اطاله دادرسی‌ها و رسیدگی‌های قضایی، همین فقره کارشناسی‌های زمان‌بر است. ما مصمم هستیم که فرآیند‌های ناظر بر رسیدگی‌ها و پیشبرد امورات قضایی مردم را کوتاه کنیم. در این زمینه هرچه بیشتر از ابزار‌ها و روش‌های فناورانه و متکی بر هوش مصنوعی، با لحاظ جوانب امنیتی و حفاظتی آن، بهره خواهیم گرفت.