ساز جدایی متحدان آمریکا کوک شد سئول و دوحه: دوران وابستگی به آمریکا تمام شد
سرویس خارجی-
ضربات مهلک ایران به پایگاههای آمریکا و ناتوانی این کشور در دفاع از متحدان خود باعث شده است متحدان آمریکا در خلیج فارس و شرق آسیا مثل قطر و کرهجنوبی به فکر جدایی از واشنگتن باشند.
نتایج وارونه جنگ آمریکا علیه ایران بسیاری از کارشناسان را به شگفتی واداشته است. در حالی که قرار بود جمهوری اسلامی در این جنگ سرنگون و توان نظامی و هستهای کشور نابود شود اما نهتنها هیچکدام از این پیشبینیها محقق نشد بلکه این ایران بود که قدرت خود را به رخ آمریکا و جهان کشید. جنگی که قرار بود ایران را تضعیف کند حالا به گفته «رابرت پیپ» استاد دانشگاه شیکاگو آن را به قدرت چهارم جهان تبدیل کرده است. همین دیروز «کریس مورفی»، سناتور آمریکایی با انتقاد از ارزیابی دونالد ترامپ از جنگ با ایران در شبکه اجتماعی ایکس نوشته بود: «۱۸ آمریکایی کشته شدهاند. میلیاردها دلار به پایگاههای ما خسارت وارد شده است. ذخایر موشکی بهشدت و بهطور فاجعهباری پایین آمدهاند. ورشکستگی مزارع به بالاترین سطوح رسیده است. خانوادهها برای پرداخت قیمت ۵ دلاری بنزین تقلا میکنند. ایران از همیشه قویتر است. رئیسجمهور ما بهطور خطرناکی دچار توهم است».
بسیاری از کارشناسان در داخل و بیرون آمریکا و حتی در کشورهای منطقه غرب آسیا بر این باورند که اگر جنگ آمریکا علیه ایران تنها یک نتیجه داشته باشد آن این است که پایگاههای آمریکا در منطقه نهتنها ضامنی برای امنیت دولتهای میزبان نیستند بلکه وجود این پایگاهها کشورهای میزبان مثل قطر، کویت، امارات، اردن و عربستان را هدف حملات ایران قرار داده است و از این جهت خود این پایگاهها منجر به ناامنی کشورهای میزبان شده است. چندی پیش «مایکل فوکس» مدیر بنیاد «جامعه باز» و دستیار ویژه «جو بایدن» طی سالهای ۲۰۲۱ و ۲۰۲۲ در مقالهای که «فارن افرز» آن را منتشر کرده بود، در اینباره استدلال کرد که جنگ شکستخورده و فاجعهبار آمریکا علیه ایران، باید به بهانهای برای خروج کامل نظامی آمریکا از منطقه خاورمیانه تبدیل شود. وی نوشته بود: «دولت ترامپ و حامیان آن در کنگره استدلال میکنند که وجود قدرت نظامی آمریکا برای مهار ایران که همسایگان خود را بیثبات کرده، ضروری است. اما جنگ کنونی نشان داده است که آمریکا نتوانسته از شرکای خود در کشورهای حاشیه خلیجفارس در برابر حملات ایران محافظت کند. از سوی دیگر، واشنگتن سالها بر این باور بود که حضور آمریکا در منطقه، آزادی کشتیرانی را تضمین میکند. با این حال، همین جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران مسبب این بود که تنگه هرمز بسته شود و ارتش آمریکا نیز نتوانست آن را به زور باز کند.»
به نظر میرسد که خود آمریکا و کشورهای عرب منطقه خلیجفارس درس خود را از این جنگ گرفتهاند و گزارشها نشان میدهد آمریکا تصمیم گرفته است بعد از جنگ دیگر به پایگاههای خود در منطقه بازنگردد و دولتهای منطقه نیز بهدنبال متنوع کردن شرکای امنیتی خود هستند. همین دیروز سخنگوی وزارت خارجه قطر در پی ناکامی آمریکا در حفاظت از پایگاههای خود در کشورهای عربی و کشیدهشدن پای این کشورها به جنگ بهدلیل میزبانی از این پایگاهها، صریحاً اعلام کرد ائتلاف استراتژیک با واشنگتن دیگر کافی نیست. «ماجد الانصاری»، سخنگوی وزارت امور خارجه قطر و مشاور محمد بن عبدالرحمن آلثانی، نخستوزیر این کشور با اذعان به ناتوانی آمریکا در حفظ امنیت کشورهای منطقه خلیجفارس اظهار داشت: «ما باید در منطقه خلیج فارس درک کنیم که ائتلاف استراتژیک با آمریکا مسئلهای خوب است، اما کافی نیست.» به گزارش ایسنا، ماجد الانصاری، در کنفرانس بینالمللی هیلی در ابوظبی گفت: ما کشورهای منطقه خلیجفارس باید بدانیم که حضور نیروهای بینالمللی در این منطقه و ایجاد یک اتحاد استراتژیک با آمریکا بسیار مهم است اما کافی نیست. خودکفایی در زمینه امنیت تنها راه پیشروی ماست.او افزود: بله ما به شرکا و متحدان خود نیاز داریم اما نمیتوانیم برای امنیت خود تنها به آنها تکیه کنیم.
نوبت به کرهجنوبی رسید
این تنها کشورهای منطقه خلیجفارس نیستند که در حال فاصلهگیری از آمریکا هستند، گزارشها نشان میدهد که متحدین آمریکا در شرق آسیا نیز در حال تنوعبخشی به شرکای راهبردی خود هستند. چندی پیش تارنمای «آسیاتایمز» گزارش داده بود که همزمان با حمله آمریکایی-صهیونیستی به ایران و پیامدهای آن بر اقتصاد و امنیت منطقهای، کشورهای جنوب شرق آسیا در حالی که رویکردی محتاطانه و بیطرف اتخاذ کردهاند، بهتدریج در حال کاهش وابستگی دفاعی به آمریکا و تنوعبخشی به شرکای راهبردی خود هستند.
گزارشها نشان میدهد جنگافروزی ترامپ علیه ایران و تغییر مواضع دائمی وی، حالا کرهجنوبی را هم نسبت به واشنگتن بیاعتماد کرده است بهطوری که رئیس حزب دموکرات حاکم بر کرهجنوبی تأکید کرده که «روزهایی که سئول میتوانست تنها به ایالات متحده وابسته باشد، به پایان رسیده است». در همین راستا «کیم مین سوک»، رئیس حزب دموکرات حاکم کرهجنوبی، معتقد است که اکنون واشنگتن بهطور فزایندهای «بهجای یک برادر بزرگ سخاوتمند» در حال تبدیلشدن به «یک شریک مذاکرهکننده سرسخت» است. دونالد ترامپ بهتازگی پشت متحد شرقی خود یعنی سئول را خالی کرده و دست دوستی به سمت پیونگیانگ دراز کرده است. همین مسئله، سیاستمداران ارشد کرهجنوبی را بیش از پیش نسبت به ایالاتمتحده بیاعتماد کرده است. به گزارش فارس، «کیم مین سوک» همچنین تأکید کرده است که «سئول» باید تواناییهای خود را برای مقابله با تهدیدات احتمالی تقویت کند و دیگر نمیتواند برای تأمین امنیتش بهتنهائی به آمریکا تکیه کند.
«بروکینگز» هم در گزارشی نوشته است: جنگ آمریکا با ایران تنها معادلات امنیتی و ژئوپلیتیکی خاورمیانه را تحت تأثیر قرار نداده، بلکه پیامدهای آن میتواند تا شرق آسیا و راهبرد آمریکا در منطقه هند-اقیانوس آرام نیز امتداد پیدا کند. انتقال بخشی از منابع نظامی آمریکا به خاورمیانه، فشار بر ذخایر تسلیحاتی، کاهش سطح برخی رزمایشهای مشترک با متحدان آسیایی و افزایش رویکرد معاملهمحور واشنگتن در قبال شرکای خود، پرسشهایی را درباره توانایی و اعتبار آمریکا برای حفظ تعهداتش در آسیا ایجاد کرده است.
هزینههایی که ادامه خواهد داشت
در خود آمریکا نیز رسانهها گزارش میدهند هزینههای جنگ ایران دههها برای آمریکا ادامه خواهد داشت. نشریه «فوربس» با اشاره به اینکه هزینههای جنگها معمولاً بهطور کامل محاسبه نمیشوند، تأکید کرد که حتی اگر جنگ ایران فردا پایان یابد، هزینههای متعددی وجود خواهد داشت که برخی از آنها طی سالها و حتی دههها ادامه خواهند یافت. گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس هم نشان میدهد قیمت بنزین در آمریکا در آستانه تعطیلات روز کارگر به میانگین ۴ دلار و ۱۴ سنت در هر گالن رسیده و هزینه سفرهای تابستانی را برای میلیونها آمریکایی افزایش داده است؛ همزمان، کاهش شدید عبور نفت از تنگه هرمز، اختلال در پالایشگاهها و کاهش عرضه جهانی گازوئیل، چشمانداز کاهش قیمت سوخت را با ابهام روبهرو کرده است. الجزیره هم دیروز نوشت که با افزایش هزینههای سوخت در هر ۵۰ ایالت آمریکا به دلیل جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران، هر خانوار آمریکایی به طور متوسط در شش ماه گذشته ۷۶۳ دلار بیشتر برای سوخت هزینه کرده است. طبق این گزارش و براساس دادههای رصدگر «مؤسسه واتسون» دانشگاه براون برای امور بینالملل و عمومی، مصرفکنندگان آمریکایی در شش ماهی که از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در
۲۸ فوریه میگذرد، ۱۰۰ میلیارد دلار بیشتر برای خرید بنزین و گازوئیل پرداخت کردهاند.