قدرتنمایی ایران در تنگه هرمز تمام رشتههای ترامپ را پنبه کرد
اقدام هوشمندانه و اعمال اقتدار ایران در تنگه هرمز، تمام رشتهها و مهملبافیهای ترامپ ظرف چند هفته گذشته را پنبه کرد.
ترامپ مدعی بود که از تنگه مینزدایی کرده و تنگه را هم کاملاً در اختیار دارد. اما یک سوپرنفتکش متخلف که قصد عبور از مسیر غیرقانونی جنوب تنگه هرمز را داشت، بعدازظهر یکشنبه در اثر اصابت با دو مین دریایی، دچار آتشسوزیهای مهیب شد و بهطور کامل متوقف گردید. کریدور غیرقانونی، تحت حمایت آمریکا قرار دارد و نفتکش آسیبدیده، هنگام عبور، مثلاً تحت اسکورت بود.
آمریکا در واکنش به این رویداد، جزیره لارک را که مُشرف بر تنگه هرمز است، بمباران کرد. یک مقام آمریکایی به الجزیره گفت: دو موشکانداز ایرانی که در حال آماده شدن برای شلیک موشکهای حامل مینهای دریایی بودند، هدف قرار گرفتند.
شگفتی رئیس سابق سنتکام
از سرعت عمل خارقالعاده ایران
ترامپ، همزمان لاف زده بود: «اگر به کشورهای منطقه حمله کنید، تلفات سنگینی خواهید داد و بهای بسیار سنگینی خواهید پرداخت.» اما ایران، در مقابل اقدام جنایتکارانه پنتاگون و شهادت سه تن از رزمندگان، چند پایگاه مهم آمریکا از جمله المنهاد امارات و ملک حسین و الازرق اردن (و گویا العدید قطر) را زیر ضرب حملات موشکی و پهپادی سنگین خود گرفت.
ژنرال مکنزی، فرمانده سابق سنتکام، در گفتوگو با شبکه NBC درباره این ضرب شست اذعان کرد: سرعت عمل ایران بسیار خارقالعاده شده است. حمله به ۴ پایگاه ما در سه کشور مختلف تنها ۱۵ دقیقه پس از حملات ارتش آغاز شد.
بدینترتیب، قانون ایران تثبیت شد: عبور از مسیر کریدور غیرقانونی در تنگه هرمز و بدون مجوز ایران، ممنوع است و متخلف، مجازات میشود.
پس از این زد و خورد، قیمت جهانی نفت ۳ درصد جهش کرد و وارد کانال ۹۱ دلار شد. به گزارش رویترز، شمار کشتیهای تجاری عبورکرده از تنگه هرمز، به روزانه ۵ فروند کاهش یافته است.
ترامپ مضحکه شد
در متن این وضعیت، دونالد ترامپ با درماندگی گفت: «قیمت نفت و بنزین، به محض اینکه در جنگ پیروز شویم، مثل یک موشک، اما در جهت مخالف، پایین خواهد آمد... ممکن است مزاحمتهایی وجود داشته باشد، اما ما کنترل تنگه هرمز را در دست داریم... ما تمام مینها را از آنجا پاکسازی کردیم و هیچ کشوری حاضر نشد در این کار کمک کند. ما میلیاردها دلار به اعضای ناتو و کشورهایی مثل کره جنوبی کمک کردیم، اما زمانی که از آنها کمک خواستیم، حاضر به کمک نشدند».
شش ماه از جنگی که ترامپ میگفت در آن، دو-سه روزه (حداکثر ظرف شش هفته) پیروز میشود، گذشته و او میگوید «به محض اینکه در جنگ پیروز شویم، قیمت بنزین و نفت پایین
خواهد آمد»!
سقوط مثل موشک اتفاق افتاده، اما در مقبولیت ترامپ در کف جامعه آمریکا که کابوس شکست در انتخابات میاندورهای کنگره را هر چه نزدیکتر کرده است. بدترین بدهی تاریخ آمریکا را دولت ترامپ با مبلغ ۴۰ تریلیون دلار به ثبت رسانده و قیمت بنزین در هر گالن، دو برابر وعده انتخاباتی او شده است. ذخایر سوخت آمریکا همچنان در حال برداشت و رو به کاهش است و پالایشگاهها با مشکل تأمین سوخت و تولید فرآوردههای مختلف نفتی مواجه هستند.
ترامپ ادعا میکند مینهای دریایی را پاکسازی کرده و تنگه را در اختیار دارد. اما نمیگوید که مین اصابتکرده به سوپرنفتکش تحت اسکورت پنتاگون، از کجا سبز شده و ادعای او را به تمسخر گرفته است؟
ایران میتواند ناوشکنهای آمریکا را هم
غرق کند
مالکوم ننس (افسر پیشین اطلاعات دریایی آمریکا) همزمان با درگیریهای یکشنبهشب گفت: ایران با یک عملیات ویژه هم به رویکرد فجیره دست برد، هم دور تلافی را تا صندوق میاندورهای باز کرد. دو پرتابگر موشکی قادر به پرتاب مین راکتی روی جزیره لارک پیدا شدند. این مین، مین شاخدار کف دریا نیست. کلاهک مینِ هوشمند داخل راکت فجر-۵ است: راکت پرتاب میشود، بوستر جدا میشود، کلاهک در منطقهای فرود میآید، فرو میرود، در عمق معین شناور میماند، امضای مغناطیسی/صوتی کلاس کشتی را میشنود و با حباب گاز زیر بدنه کیل را میشکند. نیروی دریایی آمریکا دو روز پیش اعلام کرد کانالهای هرمز را از مین پاک کرده. پاسخ ایران بدون قایق و لنج نمایشی، بردن پرتابگر تا لبه آب و شلیک بود. تنها پاسخ پایدار به این سؤال که «چرا لارک، نه هرمز، نه قشم بزرگ، نه جاسک» این است: رساندن مین تا حد ممکن پایین سواحل شرقی و غربی امارات-رویکرد رأسالخیمه، جایی که کشتیها ۵–۶تایی جمع میشوند و سپس دور شبهجزیره مسندم میدوند. فجیره در حالت عادی حداقل حدود ۱۰۰ نفتکش دارد؛ با انتقال کشتیبهکشتی شاتلها ممکن است به حدود ۱۵۰ برسد.1۰–۱۵ مین در وسط بندر تا برخورد نامرئی میماند؛ نیازی به موشک ضدکشتی مثل نفتکش سعودی/یونانی اخیر نیست. آخرین اصابت حدود ۱۰ مایل شرق عشیشه بود. مسیر امن پنهان وجود ندارد. ایران میتواند ناوشکن را غرق کند اگر فرمان «یک شناور آمریکایی میخواهم» صادر شود و صدها کروز+بالستیک با هدایت پایانی خرج شود.
شرایط جنگ را این بار ایران تعیین میکند
جو کنت، رئیس سابق مرکز ملی ضدتروریسم آمریکا میگوید: ما اهدافی را در جزیره لارک هدف قرار دادیم و ایران پاسخ خواهد داد. اگر میخواهیم چرخه تشدید تنش را کنترل کنیم و اجازه ندهیم جنگ شدت بیشتری بگیرد، باید نیروهایمان را از منطقه خارج کنیم. اگر ایران بر حسب اتفاق موفق شود نیروهای آمریکایی را بکشد، دوباره به جنگی کشیده خواهیم شد که این بار ایران، شرایط آن را تعیین میکند. نیروها را خارج کنید. ریسک را کاهش دهید. تمرکز را بر فشار اقتصادی و دیپلماسی بگذارید.
ترامپ قادر به جایگزینی سریع
ذخایر خالیشده نیست
ترامپ همچنین ادعا کرد: از نفت ونزوئلا برای پر کردن ذخایر استراتژیک نفت آمریکا استفاده خواهد شد؛ ذخایری که در دولت بایدن تقریباً خالی شده است. اما رویترز دیروز گزارش داد: ذخایر استراتژیک نفت آمریکا با رسیدن به سطح ۲۸۹.۷ میلیون بشکه، به پایینترین میزان خود از سال ۱۹۸۲ رسیده است. تداوم جنگ ششماهه با ایران و کاهش ظرفیت عملیاتی این ذخایر، توان واشنگتن برای کنترل نوسانات بازار انرژی را محدود کرده است. فرسودگی زیرساختهای حفرههای نمکی و زمانبر بودن روند احیای ذخایر تا پایان سال ۲۰۲۸، چالشزاست.
در همین حال، تانکر ترکرز، مؤسسه ردیاب کشتیها و نفتکشها گزارش داد در طول هفت روز گذشته، صادرات نفت خامی که از خط محاصره دریایی ایالات متحده خارج شدهاند، بهطور میانگین ۶/۷ میلیون بشکه در روز بوده است.
تانکر ترکرز در گزارش دیگری نوشت: تنها کسانی که انتقال محمولههای STS (انتقال از یک شناور به شناور دیگر در دریا) را در تنگه هرمز انجام میدهند، خود ایرانیها هستند.
ترامپ نمیداند دارد چه میکند؟
مارک کلی، سناتور مطرح آمریکایی میگوید: شروع جنگ با ایران بدون داشتن هیچ برنامهای. تهدید به بمباران عمان. رنج کشیدن ملوانان در ناو یواساس لینکلن. کاهش رزمایشهای مشترک نظامی با کره جنوبی. هیچکدام از این اقدامات، کشور ما را قدرتمندتر یا امنتر نکرده است. ترامپ نمیداند دارد چه کار میکند.
اگر خشونت، نشانه شکست است
ترامپ ورشکسته است
وزیر خزانهداری آمریکا دیروز ادعا کرد: ایران بهخاطر اینکه در اقتصاد در حال شکست است، با خشونت فیزیکی واکنش نشان میدهد. آمریکا به اعمال فشار اقتصادی بر ایران ادامه خواهد داد. کارزار فشار اقتصادی علیه ایران میتواند هفتهها یا حتی ماهها طول بکشد. مأموریت فشارهای جدید اقتصادی علیه ایران فروپاشی اقتصاد ایران نیست، بلکه بر سر عقل آوردن رژیم ایران است.
اسکات بسنت توضیح نداده که اگر خشونت فیزیکی نشانه شکست است، چرا ترامپ به آن متوسل شد و دست از پا درازتر از جنگ برگشت؟ و اگر قرار است جنگ اقتصادی ماهها ادامه داشته باشد چرا وعده تسلیم سریع ایران را دادند؟ آن هم در حالی که در دولت قبلی ترامپ هم با راهبرد فشار حداکثری همین دعاوی را مطرح کردهاما شکست خورده بودند.
در همین زمینه، روزنامه والاستریت ژورنال پرسیده است: چرا نشانهای از «روز دی اقتصادی» ترامپ علیه تهران در دبی نیست؟ فعالیتهای تجاری و بانکی ایران در دبی، با وجود هشدارهای آمریکا و اعلام پایان روابط، همچنان بهطور علنی ادامه دارد. هیچ نشانهای از «روز دی اقتصادی» ترامپ علیه تهران در دبی نیست. اقتصاد کشورهای عربی خلیجفارس آنقدر با اقتصاد ایران درهمتنیده شده که نمیتوان آن را یکشبه قطع کرد. دبی از ثروت نفتی گستردهای برخوردار نیست و به جریانهای مالی مرتبط با تهران وابسته است.
فورچون: کوه تهدیدات اقتصادی
موش زایید!
از سوی دیگر، نشریه آمریکایی فورچون گزارش داد: دنیا، تهدیدهای اقتصادی ترامپ علیه ایران را نادیده انگاشته و جدی نگرفته است.
این نشریه اظهارات وزیر خزانهداری آمریکا برای «یورش اقتصادی به ایران» را تلاشی تازه برای پایان دادن به جنگ نظامی توصیف کرد و نوشت: کشورهایی که با تهران روابط اقتصادی دارند عملاً این تهدید را نادیدهاند و تحلیلگران نیز اقدامات آمریکا را بسیار کماثرتر از آنچه وعده داده شده بود ارزیابی کردند. چین که ۹۰ درصد نفت ایران را خریداری میکند، بهجای عقبنشینی در برابر واشنگتن، هشداری صریح و سرسختانه به آمریکا داد. شعبههای بانکهای ایرانی در دبی نیز همچنان باز بودند. پروازهای تجاری میان ایران و ترکیه و همچنین میان ایران و امارات نیز ادامه داشت؛ پروازها به مقصد تایلند و جمهوری آذربایجان و همچنین چندین مقصد در روسیه و چین نیز بدون اختلال ادامه یافتند.
در پایان هفته، آمریکا اعلام کرد قصد دارد شعبههای بانک مصری «بانک مصر» در امارات را تحریم کند. اما این اقدام بسیار پایینتر از انتظاراتی بود که پس از هشدار بسنت شکل گرفته بود؛ او گفته بود جهان تا پایان هفته شاهد «اعلام تحریم یک مؤسسه مالی بزرگ» خواهد بود. الکس زردن، مقام پیشین وزارت خزانهداری آمریکا گفت: شش ماه پس از جنگ نظامی، اقداماتی که وزارت خزانهداری این هفته انجام داده، با هیاهویی که پیش از آن به راه افتاده بود همخوانی ندارد.
ایران، قویتر از آغاز جنگ
خاورمیانه گورستان سران آمریکاست
پاتریک کاکبرن، ستوننویس نشریه آیپیپر در لندن تأکید کرد: ششماه جنگ نظامی با ایران شکست خورد، جنگ اقتصادی هم بهخاطر چین و کارت هرمز کار نمیکند. تنگه هرمز تنها کارت ایران نیست؛ موازنه خلیجفارس، آسیبپذیری زیرساختهای کشورهای خلیجفارس، ناتوانی پایگاههای آمریکا، و مسیرهای سرخ/سوئز، مجموعاً یک قدرت چانهزنی است.
او میگوید: شش ماه پس از حمله آمریکا و اسرائیل، ایران از نظر نظامی قویتر از آغاز جنگ است؛ نشانهای از توان آمریکا برای پایاندادن به جنگ نیست. سیاست تازه «خفهکردن اقتصادی» کار نمیکند. نتیجه جنگ معکوس شد. تنگه هرمز، که پیش از جنگ کمتر کسی جایش را میدانست، اکنون همه میدانند کجاست، از جمله ترامپ. موازنه قدرت در منطقه به نفع ایران چرخیده است: پالایشگاهها و شیرینکنندههای همسایگان عرب آسیبپذیرند و پایگاههای آمریکا جلوی بمباران را نگرفتند؛ بلکه حمله را جذب کردند.
محاصره کامل بهخاطر مرز با ترکیه، آسیای مرکزی، پاکستان و پشتوانه چین ناممکن است. آمریکا جرئت تحریم بانکهای بزرگ چینی را ندارد؛ ترامپ خواهان جنگ تجاری تازه با چین نیست. جنگ در جریان است؛ ایران میتواند بابالمندب، کانال سوئز و مسیر ینبع را هم ببندد. هدف تغییر رژیم و تسلیم نظامی محقق نشد؛ جنگ دروغیاب است. به اهداف دیگر هم نرسیدند: پایان موشک بالستیک، برنامه هستهای، شبکههای شیعی. ترامپ میخواست بوشِ خاورمیانه نباشد؛ ناخواسته نسخه خودش از جنگ بیپایان را ساخت. خاورمیانه، گورستان رهبران غربی است.
هیچ پدافندی نتوانسته
موشکهای ایران را مهار کند
سرهنگ دنیل دیویس، افسر بازنشسته پنتاگون و تحلیلگر سیاست خارجی درباره معادلات جدید جنگ گفت: رهبران عربستان سعودی احمق نیستند. آنها میدانند وقتی ایران به سمت هدفی شلیک میکند، موشکهایش معمولاً به هدف اصابت میکنند؛ حتی اگر تمام این سامانههای پدافندی، تاد، پاتریوت پک-۳ و دیگر تجهیزات را در اختیار داشته باشند و حتی سامانهها و اجزای گنبد آهنین را هم داشته باشند. آیا این تجهیزات تاکنون توانستهاند جلوی این حملات را بگیرند؟ پاسخ کاملاً روشن است: نه. در پایگاههای آمریکا هم نتوانستند، در عربستان، اردن، کویت، بحرین و امارات هم نتوانستند. در واقع، هیچکس نتوانست جلوی این حملات را بگیرد.
هگست، پیمانکار تضعیف پنتاگون!
«آن اپلبام» روزنامهنگار آمریکایی با انتقاد تند از پیت هگست گفت: اگر کسی پول میداد تا ارتش آمریکا را تضعیف کند دقیقاً نتایج هگست وزیر جنگ را به دست میآورد! ما باید بررسی کنیم که چگونه پهپادها را در تکتک جنبههای جنگ ادغام کنیم، چون دیگر جنگ مانوری وجود ندارد، شناسایی وجود ندارد، هیچ چیز بدون پهپادها امکانپذیر نیست. پهپادها واقعاً شیوه انجام همه چیز را تغییر دادهاند. بالگردها دیگر قرار نیست مثل گذشته عمل کنند. تانکها هم دیگر قرار نیست مثل گذشته عمل کنند. اما اینکه هگست حاضر نیست پرچمدار این تحول باشد یا بگوید قرار است سیستمهای خود را ارتقا دهیم و خودمان را با این شیوه جدید تطبیق دهیم، و در عوض درباره شنا رفتن روی دست و پا و موی صورت صحبت میکند، واقعاً دیوانهکننده است. اگر کسی به آنها پول میداد تا آمریکا را تضعیف کنند، دقیقاً همین نتیجه به دست میآمد. این کار، خودکشی است. چرا آنها تلاش میکنند ارتش آمریکا را تضعیف کنند؟
تحقیرشدگی و شکست تماشایی ترامپ
روزنامه انگلیسی ایندیپندنت هم در ارزیابی روند جنگ تأکید کرد: دونالد ترامپ در جنگ با ایران تحقیر شده و نشان داده که آمریکا، چگونه جنگ بعدی خود را خواهد باخت. جنگ ششماهه، ذخایر مهم تسلیحاتی آمریکا را بهشدت کاهش داده و متحدان این کشور در اروپا و آسیا را نسبت به توان واشنگتن برای دفاع از آنها نگران کرده است. آمریکا در جنگ ایران ۱۵۰۰ رهگیر پاتریوت مصرف کرده و حدود ۴۰ درصد رهگیرهای تاد موجود در آغاز جنگ را به کار برده است. آمریکا تقریباً تمام موشکهای ATACMS خود را مصرف کرده، یکچهارم پهپادهای ریپر را از دست داده و ذخیره موشکهای تاماهاوک نیز حدود یکسوم کاهش یافته است. پس از شش ماه، جنگ ایران برای ترامپ به یک «شکست تماشایی» تبدیل شده است. ترامپ در جنگ ایران پیروز نشده، بلکه ضعفهای آمریکا را در برابر روسیه و چین آشکار کرده است.
تا آمریکا خسارت بیشتری نداده
محاصره ایران را لغو کنید
برت اریکسون، تحلیلگر آمریکایی معتقد است که ترامپ در این جنگ نمیتواند پیروز شود: ایالات متحده فقط یک حادثه با تلفات گسترده فاصله دارد تا بار دیگر درگیر یک جنگ بیپایان در خاورمیانه شود. حمله به سایتهای پرتاب موشک ایران در لارک، هیچ تغییری در معادلات راهبردی جنگ ایجاد نمیکند. ایران همچنان میتواند با تشدید تنش، زیرساختهای آبشیرینکن، انرژی، مراکز مالی و هوش مصنوعی را هدف قرار دهد؛ اهدافی که دفاع در برابر آنها برای آمریکا بسیار دشوار است. ما نمیتوانیم با محاصره پیروز شویم. چه محاصره ادامه پیدا کند و چه نکند، ایران همچنان توانایی تشدید تنش در خلیجفارس را خواهد داشت؛ به شکلی که ما اساساً قادر به دفاع در برابر آن نیستیم. محاصره فقط ایران را به سمت تشدید تنش به این شکل سوق میدهد. محاصره را
لغو کنید!
هشدار ارتش آمریکا
به هگست
در این میان، روزنامه واشنگتنپست به نقل از منابع آگاه فاش کرد: ارتش آمریکا به پیت هگست، وزیر جنگ هشدار داده که ادامه کارزار ایران ممکن است توانایی اقدام نظامیان آمریکایی در سایر مناطق و حفاظت از منافع ایالات متحده را به خطر بیندازد. مقامهای ارشد نظامی این کشور به هگست گفتهاند که طولانیشدن کارزار همهجانبه علیه ایران غیرقابلتحمل است، آمادگی نظامی را تحت فشار قرار میدهد و توانایی ارتش برای پاسخگویی به سایر تهدیدات در سراسر جهان را با خطر مواجه میکند. ارزیابی کلی این است که این کارزار «بیش از حد و بسیار طولانی» شده است.
یک تکه کاغذ!
دونالد ترامپ دیروز گفت: «من نیازی به امضای توافق روی یک تکه کاغذ ندارم. آنها (ایرانیها) مردمی سرسخت و باهوش هستند، اما بسیار شرورند».
تعبیر «یک تکه کاغذ»، رویکرد بیمبالات ترامپ به هر نوع توافق را نشان میدهد. او 16 خرداد هم گفته بود: «ما خیلی سریع از (جنگ) ایران خارج خواهیم شد و نتیجه آن، به هر شکل، بسیار قوی خواهد بود؛ چه از طریق یک تکه کاغذ (توافق) و چه از راهی بسیار سختتر».
ترامپ 21 اردیبهشت درباره پیشنهادهای ایران ادعا کرده بود: «پیشنهاد تهران یک تکه آشغال است و من حتی خواندن آن را تمام نکردم. آتشبس در ICU است. ما ۴ روز برای سندی از ایران منتظر ماندیم که تنظیم آن بیش از ۱۰ دقیقه زمان نمیبرد».
همچنین کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید همزمان با مذاکرات اسلامآباد گفته بود: «طرح 10 مادهای ایران غیرقابلقبول است و توسط رئیسجمهور ترامپ و تیم او به سطل زباله انداخته شده
است».
همزمان با این گفتار و رفتار عهدشکنانه ترامپ، روزنامه اعتماد متعلق به رئیس شورای اطلاعرسانی دولت دیروز تیتر زد: «بازگشت به تفاهم/ گفتوگوی تلویزیونی رئیسجمهور»!