عطفی در تاریخ!
دفتر پژوهشهای مؤسسه کیهان
اشاره:
این روزها نام ترامپ، هذیانگوییهای وقت و بیوقتش، اقدامات و سیاستهای احمقانهاش و البته شکست او و دولتش در جنگ با ایران در فضای رسانهای جهان بسیار پرتکرار شده است. ما اما فراتر از اخبار رسانهها میخواهیم ترامپ و دولتش را از درون پستوهای کاخ سفید به تماشا بنشینیم. زاویه دیدی جذاب که شاید اطلاعات تازه و دست اولی از نحوه اداره دولت آمریکا و نزاعهای داخلی آن ارائه دهد. برای این منظور در چهارمین اثر از مجموعه «روایت دیگران» که به ترجمه کتابهای قابل اعتنا در بازار جهانی کتاب میپردازد به سراغ کتاب خاطرات «جرد کوشنر» داماد دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا رفتهایم. کوشنر در این کتاب به خاطرات خود طی دولت اول ترامپ میپردازد. تصویری که او از کاخ سفید در دولت اول ترامپ نشان میدهد، علیرغم تلاشش برای سانسور برخی وقایع؛ به اندازه کافی گویای اختلافات، بیبرنامگیها، نزاعهای شخصی و جنگ قدرت در درون دولت ترامپ و هیئت حاکمه آمریکا است. رویدادهایی که باعث میشود اخبار محرمانه داخل کاخ سفید به بیرون درز کند، برخی کارکنان ارشد استعفا کرده و برخی دیگر برکنار شوند و حتی خود او به ارتباط با روسیه متهم شده و دسترسیهایش موقتا قطع شود.
کوشنر در قسمتی از کتابش روایت میکند که چگونه «رکس تیلرسون»، اولین وزیر خارجه دولت اول ترامپ زمانی که به سفر دیپلماتیک در آفریقا رفته بود، در داخل سرویس بهداشتی متوجه شد از کار برکنار شده و چگونه جزئیات این اتفاق از داخل کاخ سفید به رسانهها درز کرد. شاید یکی از جملات ماندگار او در خاطراتش مربوط به زمانی باشد که ترامپ متهم به تبانی با روسیه برای پیروزی در انتخابات آمریکا شد. کوشنر با طعنه میگوید ما خودمان در داخل کاخ سفید نمیتوانستیم با ترامپ به توافق برسیم؛ روسها چگونه میتوانستند با او به توافق برسند: «نه ترامپ و نه کمپین ترامپ با روسیه تبانی نکرده بودند. نیمی از اوقات ما حتی نمیتوانستیم با ترامپ تبانی کنیم! نزدیکان ترامپ اغلب در مطبوعات مواضع او را تکذیب میکردند.»
کوشنر نام کتاب خود را «Breaking History»
گذاشته است که شاید ترجمه «عطفی در تاریخ» برای آن با توجه به ملاحظات ادبی و ترجمهای مناسب باشد. این نامگذاری البته نوعی اغراق در عملکرد او نیز محسوب میشود چون معتقد است با حضورش در کاخ سفید تاریخ را دگرگون کرده است. از همین منظر کتاب خاطرات او توسط برخی رسانههای آمریکایی مورد نقد قرار گرفت. به گفته منتقدان کوشنر به بزرگنمایی نقش خود در سیاست آمریکا پرداخته در حالی که مسیر سیاست خارجی دولت ترامپ به خصوص در حوزه فلسطین که او مدعی پایهگذاری پیمان ابراهیم است؛ ادامه سیاستهای دولتهای پیشین آمریکا بوده است. نیویورکتایمز در انتقاد از این رویکرد کتاب به یادآوری این نکته پرداخت که کوشنر هیچ سابقهای در سیاست نداشت و صرفا به این دلیل که داماد ترامپ بود پایش به سیاست باز شد.
کوشنر همچنین در کتاب خود آگاهانه مقاطعی از تاریخ را با سانسور وقایع به نحوی آبرومندانه توصیف کرده است. به عنوان نمونه همهگیری بیماری کرونا و اظهارات شاذ ترامپ در این زمینه و اقدامات ناشیانه دولت او در مهار این بیماری جایی در روایت کوشنر ندارد. همچنین ماجرای 6 ژانویه و حمله طرفداران ترامپ به کنگره آمریکا به بهانه تقلب در انتخابات، در خاطرات کوشنر سادهسازی شده و چندان مورد توجه قرار نگرفته است.از نظر الیزابت اسپیرز، نویسنده واشنگتنپست، کوشنر این کتاب را برای بازسازی تصویر خودش نوشته است؛ او موفقیتهای دیگران را به نام خود و شکستهایش را به نام دیگران ثبت کرده است.
اما آنچه این کتاب را علیرغم همه این ملاحظات برای ما خواندنی و قابل توجه کرد پردهبرداری ناخواسته کوشنر از نزاعها و اختلافات در درون کاخ سفید ترامپ و فراتر از آن در آمریکا است.
او در خاطراتش آنقدر سرگرم کارنامهسازی برای خود شده که متوجه نیست در حال به تصویر کشیدن بحران در آمریکا و در دولت ترامپ است. از امروز متن کامل این کتاب پیش چشم خوانندگان قرار میگیرد تا تبدیل به مستندی برای ارجاع پژوهشگران و افزایش آگاهی خوانندگان شود.