ترامپ مقابل ایران دو راه بیشتر ندارد خروج آبرومندانه از جنگ یا شکست
سرویس خارجی-
خبرگزاری انگلیسی ضمن بررسی شرایط دشواری که رئیسجمهوری آمریکا پس از تجاوز به ایران در آن قرار گرفته، نوشت او ممکن است بهدنبال راهی برای خروج آبرومندانه از این شرایط یا پذیرفتن یک شکست راهبردی بلندمدت باشد.
نزدیک به سه ماه از جنگ تحمیلی آمریکا علیه کشورمان میگذرد و طی این مدت کمتر کارشناس منصفی بوده به این نکته اذعان نکرده باشد که «ترامپ جنگ را به ایران باخته و هیچ راهی جز عقبنشینی در مقابل ایران ندارد». «جان مرشایمر» نظریهپرداز برجسته روابط بینالملل طی روزها و هفتههای گذشته بارها گفته است که ترامپ هیچ راهی برای پیروزی در جنگ ندارد و تنها راه او پذیرش شکست و خروج از جنگ است. ترامپ با اهداف مشخصی وارد جنگ شد او بهدنبال سرنگونی نظام جمهوری اسلامی، نابودی موشکها و پهپادهای ایران، تصاحب 400 کیلو اورانیوم غنیشده و در نهایت تجزیه کشور بود اما بعد از 40 روز جنگ نهتنها به هیچیک از این اهداف نرسید بلکه تمامی پایگاههای آمریکا در منطقه در کنار بیش از 40 جنگنده و دهها پهپاد پیشرفته آمریکا نابود شدند، تنگه هرمز بسته شد، اقتصاد جهانی به کما رفت، قیمت بنزین، گازوئیل و محصولات کشاورزی در آمریکا سر به فلک کشید و دست آخر این که کارشناسان اقتصادِ سیاسی هشدار دادهاند هزینههای جنگ ایران ممکن است در خود آمریکا از یک تریلیون دلار نیز فراتر رود.
بنبست کامل
حالا خبرگزاری انگلیسی رویترز با اشاره به وضعیت بنبستی که ترامپ در جنگ با ایران گرفتار آن شده نوشته است: «ترامپ سه ماه پس از حمله به ایران با پرسش بزرگتری روبهرو است؛ آیا او در حال واگذاری پیروزی است؟» براساس گزارش این خبرگزاری انگلیسی، حفظ کنترل ایران بر تنگه هرمز و ادامه مقاومت ایران در برابر امتیازدهی هستهای، تردیدها درباره توانایی ترامپ برای تبدیل موفقیتهای تاکتیکی نظامی به یک پیروزی ژئوپلیتیک قانعکننده را افزایش داده است.
به نوشته رویترز به نقل از تحلیلگران، ادعاهای مداوم ترامپ درخصوص «پیروزی کامل» مقابل ایران توخالی به نظر میرسد؛ آن هم در شرایطی که دو طرف بین دیپلماسی شکبرانگیز و تهدیدهای متناوب رئیسجمهوری آمریکا برای ازسرگیری حملات در نوسان هستند؛ حملاتی که بدون تردید واکنش ایران را در سراسر منطقه بهدنبال خواهد داشت. طبق این گزارش ترامپ اکنون این ریسک را میکند که آمریکا و متحدان عرب حوزه خلیجفارس از وضعیتی به مراتب بدتر از این جنگ بیرون آیند و در مقابل، ایران اهرم فشار بیشتری به دست آورد.در این میان در حالی که برخی بر این عقیدهاند که ممکن است ترامپ راهی برای خروج آبرومندانه از جنگ پیدا کند، گروهی دیگر چشمانداز تیرهای برای او پس از جنگ پیشبینی میکنند. «آرون دیوید میلر» مذاکرهکننده پیشین خاورمیانه در دولتهای جمهوریخواه و دموکرات وضعیت جاری را اینگونه برای رویترز تشریح کرد: «سه ماه گذشته و حالا به نظر میرسد جنگی که قرار بود برای ترامپ یک پیروزی سریع و آسان باشد، در حال تبدیل شدن به یک شکست راهبردی بلندمدت است». به عقیده تحلیلگر رویترز، این موضوع برای ترامپ اهمیت ویژهای دارد؛ بهخصوص که وی حساسیت بسیاری نسبت به بازنده قلمداد شدن دارد؛ توهینی که خودش بارها علیه رقبایش به کار برده است.
تحلیلگران میگویند همین وضعیت ممکن است باعث شود ترامپ که هنوز هدف نهایی روشنی از این جنگ تعریف نکرده، در برابر هرگونه توافقی شبیه عقبنشینی از مواضع حداکثری وی یا تکرار توافق هستهای سال ۲۰۱۵میلادی مقاومت کند.
نشانههای ناامیدی در ترامپ
به عقیده نویسنده این گزارش، جنگ ترامپ علیه ایران در حالی است که وی در کارزار انتخاباتی دولت دوم خود بر دوری از جنگهای خارجی تاکید کرده بود، اما شخص وی اکنون آمریکا را وارد بحرانی کرده که میتواند آسیب ماندگاری به سابقه سیاست خارجی و اعتبار بینالمللی او وارد کند. نویسنده خاطرنشان میکند ادامه بنبست واشنگتن- تهران در حالی است که وی در داخل با فشارهای بسیاری روبهرو است؛ از جمله افزایش قیمت بنزین و کاهش محبوبیتش پس از ورود به جنگی که پیش از انتخابات میاندورهای ماه نوامبر (آبان) چندان محبوب نیست. از همینرو برخی تحلیلگران معتقدند با گذشت ۶ هفته پس از آتش بس، ترامپ با انتخاب دشواری روبهرو است: یا یک توافق ناقص را بهعنوان راه خروج بپذیرد، یا درگیری نظامی را تشدید کند و خطر بحرانی طولانیتر را بپذیرد. برخی تحلیلگران همچنین میگویند ترامپ ممکن است تلاش کند تمرکز افکار عمومی را به سمت کوبا معطوف کند؛ به این امید که توجه از موضوع ایران تغییر کند و در جایی دیگر به پیروزی آسان دست یابد. اما در این صورت، ممکن است او چالشهای هاوانا را نیز همانند تهران دستکم بگیرد؛ همانطور که برخی دستیارانش در خفا اذعان کردهاند که ترامپ تصور میکرد عملیات علیه ایران شبیه ونزوئلا خواهد بود.
براساس این مطلب، اگرچه ترامپ همچنان مدافعان خود را دارد، اما نشانههای ناامیدی وی بهدلیل ناتوانی در کنترل روایت جنگ دیده میشود. او بهشدت به منتقدانش حمله کرده و رسانههای خبری پوششدهنده زوایای گوناگون جنگ با ایران را به «خیانت» متهم کرده است. او حتی شاهد شکافهایی میان جمهوریخواهان کنگره است. به نوشته رویترز، ترامپ گفته بود اهدافش از ورود به جنگ، جلوگیری از دستیابی ایران به تسلیحات هستهای و حتی سقوط جمهوری اسلامی است. اما هیچ نشانهای از رسیدن وی به این هدف دیده نمیشود و تحلیلگران نیز احتمال دستیابی دولت وی به این هدف را اندک می بینند.
استعفای پرحاشیه
اما در میان گزارشها از تشدید فشارها به ترامپ برای خروج از جنگ خبر رسیده است که، مدیر اطلاعات ملی آمریکا نیز از سمت خود استعفا کرده است. «تولسی گابارد» روز جمعه 22 می (2 خرداد) در نامهای رسمی مدعی شد به دلیل ابتلای همسرش به نوعی نادر از سرطان استخوان، از سمت خود کنارهگیری میکند و 30 ژوئن(9 تیر) آخرین روز کاری او خواهد بود. با این حال، گزارش رسانههای آمریکایی نشان میدهد این استعفا تنها یک تصمیم شخصی یا خانوادگی نبوده و ماهها تنش و اختلاف با ترامپ در پسزمینه آن قرار داشته است.
به گزارش روزنامه نیویورکتایمز، گابارد در جلسات کنگره بارها تأکید کرده بود که ایران تهدید فوری هستهای محسوب نمیشود اما ترامپ نهتنها این ارزیابی را نپذیرفت، بلکه در واکنشی علنی گفت: «من به حرف او اهمیت نمیدهم.» همزمان، «انبیسینیوز» هم گزارش داده است که گابارد در تصمیمگیریهای مهم مربوط به ایران و «اسرائیل» عملاً کنار گذاشته شده بود و اختلافات درون جریان «ماگا» بر سر احتمال درگیری نظامی با ایران شدت گرفته بود.
این رسانه از شکلگیری شکاف جدی میان جناحهای ضدجنگ و جنگطلب در اردوگاه ترامپ خبر داده است. خبرگزاری رویترز هم معتقد است که کاخسفید مدیر اطلاعات ملی آمریکا را مجبور به استعفا کرده است.
روزنامه اکونومیست هم با پرداختن به استعفای تولسی گابارد ادارهکننده اطلاعات ملی آمریکا، این اقدام را تازهترین نشانه از کاهش نفوذ و تضعیف جناح ضدجنگ جنبش «ماگا» دانسته است. به نوشته این روزنامه انگلیسی، گابارد به عنوان چهرهای منزوی شناخته میشد که از اکثر تصمیمات مهم نیز کنار گذاشته شده بود. اما کنارهگیری وی از دولت آمریکا در حالی صورت میگیرد که گابارد همواره مخالف جنگ علیه ایران بوده است. گابارد چهارمین زنی است که پس از «پم باندی»، دادستان کل، «کریستی نوئم»، وزیر امنیت داخلی و «لوری چاوز-درمر»، وزیر کار، در سه ماه گذشته از دولت ترامپ خارج میشود.
گزارش مهم بروکینگز
رفتن گابارد در ادامه موجه استعفاها و برکناری های مقامات ارشد نظامی، سیاسی و امنیتی دولت ترامپ محسوب میشود. گزارش بروکینگز نشان میدهد ۳۴درصد مشاوران کلیدی (۲۳ مقام از ۶۸ پست) و ۲۰درصد وزرا (از جمله امنیت داخلی، دادگستری و کار) تحت فشارهای سیاسی مجبور به ترک دولت شدهاند. براساس این گزارش در طول 15 ماه گذشته یکسوم کابینه دولت ترامپ تغییر کردهاند.
فوکویاما
فرانسیس فوکویاما نظریهپرداز و فیلسوف مشهور آمریکایی هم ضمن تاکید بر افول قدرت آمریکا گفت، افول آمریکا محصول مستقیم ظهور ترامپ از سال ۲۰۱۶ است. نویسنده کتاب مشهور و جنجالی «پایان تاریخ و آخرین انسان» افزود، گویی ترامپ تصمیم گرفته است «هر کاری که میتواند انجام دهد تا آمریکا را در برابر چین تضعیف کند.»
به گفته وی ترامپ آمریکا را به یک جنگ غیرضروری در غرب آسیا برد و ذخایر تسلیحاتی آمریکا که میتواند در شرق آسیا به کار بیاید را خرج این جنگ کرد. به گزارش فارس، این فیلسوف آمریکایی در ادامه افزود، در میان دوستان و رقبای آمریکا این توافق وجود دارد که آمریکا به نوعی به یک دولت سرکش تبدیل شده است که به بیثباتی و بینظمی جهانی کمک میکند و همچنین به نوعی مضحکه تبدیل شده است.