اکونومیست: ناتو در حال فروپاشی است؛ اروپا به آمریکا متکی نماند
سرویس خارجی-
هفتهنامه انگلیسی «اکونومیست» با اشاره به تشدید اختلاف بین ترامپ و ناتو بر سر جنگ ایران نوشته، این ائتلاف نظامی در خطر فروپاشی قرار دارد و اروپا نباید بعد از این به آمریکا متکی باقی بماند.
جنگ ایران به تشدید شکاف در ناتو نیز به شدت دامن زده است. طی جنگ جاری ترامپ به شدت سران اروپایی ناتو را تحت فشار قرار داده بود تا برای باز کردن تنگه هرمز به این منطقه ناو و نیرو اعزام کنند. پیش از این ترامپ با فحاشی توام با تهدید ایران را تهدید کرده بود که تنگه را باز کند اما در خود آمریکا مقامات و کارشناسان به وی متذکر شدند که ایران بیدی نیست که به این بادها بلرزد و با فحاشی و تهدید تنگه باز نخواهد شد. هفته گذشته نیز «فایننشالتایمز» به نقل از منابعی که نامشان را فاش نکرد، نوشت که ترامپ در دیدار اخیر خود با «مارک روته» دبیرکل ناتو، تهدید کرده آن دسته از کشورهای عضو ناتو که به واشنگتن در جنگ با ایران کمک نکردند را مجازات میکند. پیش از این کشورهای اروپایی اعلام کرده بودند که حاضر نیستند در ائتلاف ترامپ برای اعزام کشتی جنگی به تنگه هرمز شرکت کنند و همین مسئله خشم ترامپ را برانگیخته بود. گزارشها همچنین از واشنگتن نشان میدهد که دولت آمریکا در حال بررسی سناریوی کاهش یا جابهجایی بخشی از نیروهای خود در اروپاست تا ناتو را بیش از این سر تنگة هرمز تحت فشار قرار دهد.
وِلوله در ناتو
حالا با تشدید این اختلافها، نشریه «اکونومیست» هم در گزارشی از احتمال فروپاشی ناتو خبر داده و نوشته که اروپا دیگر نمیتواند امنیت خود را به دیگران بسپارد و دوران اتکا به آمریکا احتمالا برای همیشه، رو به پایان باشد. این مجله انگلیسی روز دوشنبه در یادداشتی نوشت که اختلاف آمریکا و کشورهای ناتو بر سر جنگ تحمیلی علیه جمهوری اسلامی ایران، قدیمیترین ائتلاف نظامی جهان را به لرزه درآورده است. در این یادداشت میخوانیم: «پیمان ناتو که ۷۷ سال پیش با هدف تضمین امنیت جمعی غرب شکل گرفت، اکنون با جدیترین بحران تاریخ خود دستوپنجه نرم میکند.» نویسندگان این مطلب توضیح میدهند: «ماجرا از آنجا آغاز شد که دونالد ترامپ، از متحدان اروپایی خود بهشدت انتقاد کرد؛ زیرا آنها اجازه استفاده نیروهای آمریکایی از پایگاههای هواییشان برای حملات علیه ایران را ندادند.» ترامپ نیز در واکنش به این موضعگیری غافلگیرکننده کشورهای عضو ناتو، آشکارا از احتمال لغو چتر حمایتی آمریکا برای اتحادیه اروپا خبر داد؛ تهدیدی که بلافاصله موج نگرانی را در پایتختهای اروپایی در پی داشت.
سلاحی واقعی در دستان ایران
از سوی دیگر اظهارنظر مقامات و کارشناسان برجسته جهانی درباره شکست ترامپ در جنگ و این که ایران دست برتر را در میدان دارد همچنان ادامه دارد. در همین راستا رئیسجمهور فنلاند هم تاکید کرد کنترل ایران بر تنگه هرمز به یک سلاح هستهای واقعی تبدیل شده است. به گزارش تسنیم، «الکساندر استوپ» گفته است ایران بهدلیل کنترل تنگه هرمز، در جنگ با آمریکا و اسرائیل «دست بالا» را دارد. او تصریح کرد ایران در حال حاضر برگهای قدرت زیادی در اختیار دارد. رئیسجمهور فنلاند در یک میزگرد در مؤسسه بروکینگز اظهار داشت: تنگه هرمز عملاً به یک سلاح هستهای تبدیل شده است که نه تنها بر قیمت انرژی، نفت، بلکه بر کود، غذا و تجارت نیز تأثیر میگذارد. بنابراین، ایران در حال حاضر کارتهای زیادی در دست دارد. من میترسم که این واقعیت باشد.
پیروزی استراتژیک ایران
«ریچاردهاس» رئیس پیشین شورای روابط خارجی آمریکا هم با بیان اینکه ایران از منظر استراتژیک و راهبردی در جنگ با آمریکا و اسرائیل پیروز بیرون آمده است، در مورد اهمیت تنگه هرمز گفت که کنترل این تنگه توسط ایران، فشارهای اقتصادی علیه این کشور را از بین میبرد. وی تاکید کرد: ایران به این شناخت رسیده که کنترل تنگه هرمز را در اختیار دارد و دیگر بازگشت به وضعیت اولیه امکانپذیر نیست. بنابراین ما در جایگاه بدتری نسبت به پنج یا شش هفته گذشته خواهیم بود اما نکته اینجاست که ما نباید علیه ایران کاری انجام دهیم. به گزارش ایرنا، «ریچاردهاس» در مصاحبه با وال استریت ویک افزود: دو مسئله اصلی وجود دارد. تنگه هرمز و مسئله هستهای. تنگه هرمز مهمتر و فوریتر است زیرا هر روز که بحران در این منطقه طولانیتر میشود، برای اقتصاد جهانی و اقتصاد منطقه فاجعه بارتر است.
ترامپ در جست و جوی راه فرار
نشریه گاردین هم در مطلبی به تنگنایی که رئیسجمهور آمریکا با به راه انداختن جنگ علیه ایران به راه انداخته، اذعان کرده و در مطلبی مینویسد: «ترامپ به شدت به راهی برای خروج از این جنگ نیاز دارد و در حال حاضر، این مشکل همه است.» این نشریه انگلیسی میافزاید: «هفتههاست که موضع اروپا در مورد تجاوز نظامی آمریکا- رژیم صهیونیستی علیه ایران، به طور فزایندهای این بوده است که اروپا درخواست این جنگ نسنجیده را نکرده و کاخ سفید ترامپ نمیتواند انتظار کمکی از اروپا داشته باشد.» به نوشته گاردین وقتی که اروپا نمیداند دونالد ترامپ، ممکن است در آینده چه جنایات جنگی را در نظر داشته باشد، پس مطمئناً موظف نیست او را از چاه عمیق عمدی خودش بیرون بکشد. بهویژه برای کر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، دور ماندن از جنگ و رها کردن خشمش، فرصتی برای انجام کاری است که حزب کارگر به شدت میخواهد انجام دهد، و اتفاقاً هم کار درست است و هم کار محبوب. با این حال، مشکل رویکرد جنگ ما نیست، مشکل ما نیست، این است که شاید موقتا کارایی داشته باشد.» به نوشته گاردین در هفتهای که رئیسجمهور آمریکا تهدید به نابودی تمدن ایران کرد و به سرعت عقبنشینی کرد، دو چیز روشن شده است: «اول اینکه او میخواهد از این جنگ خارج شود و دوم اینکه نمیداند چگونه.»
فاجعهای اخلاقی
نشریه «نیویورکر» هم در یادداشتی با انتقاد از هنجارشکنیها و رفتارهای غیرعادی «دونالد ترامپ» در جایگاه رئیسجمهور آمریکا نوشته جنگ او علیه ایران «شکستی راهبردی و فاجعهای اخلاقی» بود، این نشریه نوشته اقدامات ترامپ اعتبار جهانی آمریکا را در هم شکسته است. به گزارش ایسنا، مجله نیویورکر با اشاره به این که ترامپ پس از آن که رویای او و نتانیاهو برای تسلیم ایران یا در گرفتن شورشی برای تغییر حکومت پس از حمله نظامی به آن محقق نشد، تهدید به جنایت جنگی علیه تمام مردم ایران و نابودی یکشبه آن کرد، نوشت: «این نه سخنان یک استراتژیست، بلکه سخنان یک دیوانه بود.»