ایران چگونه معادلات ترامپ را بر هم زد رسانههای غربی پاسخ میدهند
رسانهها و تحلیلگران بینالمللی میگویند آمریکا در محاسبات اولیه خود درباره جنگ با ایران دچار اشتباه راهبردی شده است؛ اشتباهی که نه تنها میدان نبرد، بلکه بازارهای جهانی و اقتصاد فناوری را نیز تحت تأثیر این حماقت قرار داده است.
با گذشت بیش از یک هفته از جنگ تحمیلی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه کشورمان،مقاومت جانانه مردم و نیروهای مسلح ایران جهانیان را شگفت زده کرده است. دیگر همه متوجه شدهاند ماجرا در ایران آن طور که ترامپ و نتانیاهو برنامهریزی کرده بودند، پیش نرفته است و این دو در تنگه هرمز در کمینگاهی دیگر گیر افتادهاند. همزمان چهره ناامید دونالد ترامپ پس از سخنرانی در مورد جنگ با ایران، به سوژه کاربران خارجی در فضای مجازی تبدیل شده است. ترامپ در حالی خواهان تسلیم ایران است که زبان بدن او از ناتوانی او در مقابل ایرانیان حکایت دارد. کاربران غربی با انتشار تصاویر ترامپ پس از پایان یکی از سخنرانیهایش نوشتهاند: «ایران دیگر غروری برای ترامپ باقی نگذاشته است.» در این تصاویر، ترامپ با چهرهای غمگین و خسته مشاهده میشود. کاربران غربی نوشتهاند: «به چهره ترامپ خوب نگاه کنید. دیگر خبری از آن تکبر و خودبینی نیست. او ترسیده است و از درون متشنج و ناآرام است»
رسانههای بینالمللی نیز بر این باور هستند که ایران محاسبات آمریکا را بر هم زده است.«پایگاه مدرن دیپلماسی» در گزارشی در همین زمینه نوشته است در پس نمایش آشکار جنگ، پویشی عمیقتر و سرنوشتسازتر در حال شکلگیری است؛ پویشی که نشان میدهد آمریکا نهتنها توانمندیهای ایران، بلکه ماهیت این جنگ را نیز بهدرستی برآورد نکرده است. برآورد اولیه واشنگتن این بود که چند روز پس از آغاز درگیری ساختار سیاسی این کشور از درون فرو میپاشد یا به میز مذاکره بازمیگردد. اما این فرض، همانند تجربههای پیشین آمریکا در عراق و لیبی، با واقعیتهای میدانی برخورد کرده است. جنگ به عرصههایی کشیده شده که مزیتهای راهبردی ایران در آن پررنگتر است و همزمان تبعاتی اقتصادی در مقیاس جهانی ایجاد کرده است.
به گزارش ایرنا مدرن دیپلماسی میافزاید: دولت ترامپ ظرفیت ایران برای تحمل ضربه و تداوم درگیری بدون فروپاشی سیاسی را دستکم گرفته است. سیاستگذاران آمریکایی پیامدهای گسترده تشدید تنش را نیز پیشبینی نکردهاند؛ از افزایش بهای انرژی و تلاطم بازارهای مالی گرفته تا نگرانی متحدان درباره نبود راهبردی روشن برای پایان جنگ. در مقابل، راهبرد ایران کمتر بر پیروزی کلاسیک در میدان نبرد و بیشتر بر تداوم اختلال و فرسایش استوار است؛ رویکردی که میتواند بازارها و معادلات سیاسی را تحت فشار قرار دهد.
این گزارش میافزاید: تحولات اخیر میدانی نیز مؤید این رویکرد است. تصاویر ماهوارهای نشان میدهد ایران در حملات ابتدائی خود سامانههای کلیدی راداری در شبکه دفاع موشکی خلیجفارس را هدف قرار داده است. از جمله رادارهایی که پشتیبان سامانههای تاد امارات هستند. امارات دو سامانه از این رادارها در اختیار دارد و ایران بهجای هدف گرفتن پرتابگرهای متعدد، مستقیماً رادارها را هدف قرار داد؛ اقدامی که به نابودی دستکم یکی و آسیب جدی به دیگری انجامید. بدین ترتیب، با استفاده از فناوری نسبتاً ارزان، بخشی از شبکه دفاعی چندمیلیارددلاری منطقه عملاً نیمهکور شد. همچنین گزارشها حاکی از هدف قرار گرفتن رادار هشدار زودهنگام AN/FPS-132 با پهپادی ارزانقیمت است؛ ضربهای که شکاف اطلاعاتی بزرگی در سامانههای دفاع هوائی ایجاد میکند و زمان واکنش را کاهش میدهد.
پاشنة آشیل آمریکا
مدرن دیپلماسی ادامه میدهد: در سطحی کلانتر، میدان دیگر این جنگ بازارهای جهانی است. تنگه هرمز که یکپنجم نفت جهان از آن عبور میکند و مسیر انتقال بخش عمدهای از مواد غذایی کشورهای خلیجفارس است، اکنون به گلوگاهی حساس بدل شده است. بیثباتی در این گذرگاه، زنجیرههای تأمین، بیمه حملونقل و بازار انرژی را متأثر میکند.
به نوشته مدرن دیپلماسی این وضعیت، پاشنه آشیل مداخله آمریکا را آشکار میکند. سرمایههای نفتی خلیجفارس نقشی اساسی در بازارهای مالی جهان، از جمله آمریکا، دارند و بخش مهمی از سرمایهگذاری در فناوریهای نوین و هوش مصنوعی از همین منابع تأمین میشود. اگر صادرات نفت مختل شود یا این کشورها ناچار شوند منابع خود را صرف امنیت داخلی کنند، سرمایهگذاری خارجی آنها کاهش خواهد یافت؛ رخدادی که میتواند حتی اقتصاد فناوری آمریکا را با چالش مواجه سازد. در چنین پارادوکسی، هزینه واقعی جنگ نه فقط در میدان نبرد، بلکه در ثبات اقتصاد جهانی و آینده بازارهای مالی سنجیده میشود.
مخالفت اکثر کارشتاسان روابط بینالملل با جنگ
نظرسنجیهای عمومی نیز نشان میدهد که اکثر آمریکاییها از تصمیم ترامپ برای حمله به ایران حمایت نمیکنند، این در حالی است که طبق نظرسنجی فارن پالسی با کارشناسان روابط بینالملل مخالفت آنها با جنگ علیه ایران بیشتر است. این محققان معتقدند که تصمیم ترامپ به استفاده از نیروی نظامی علیه ایران به امنیت آمریکا آسیب میرساند و احتمال حمله چین به تایوان را افزایش میدهد. بر اساس پاسخهای ۹۴۹ متخصص بینالملل اکثر آنها با حملات نظامی آمریکا به ایران مخالف هستند
به گزارش فارس در این نظرسنجی از محققان روابط بینالملل پرسیده شد که آیا از تصمیم آمریکا برای حمله به ایران حمایت میکنند یا خیر. 86 درصد از پاسخدهندگان با حملات هماهنگ نظامی علیه ایران مخالف بوده و ۷۰ درصد مخالفت شدید خود را ابراز کردند. تنها ۱۰ درصد از کارشناسان از حمله به ایران حمایت میکنند و ۴ درصد باقیمانده گفتند که نه از این تصمیم حمایت و نه با آن مخالفت میکنند.
کارشناسان روابط بینالملل پیشبینی میکنند که جنگ ایران بر امنیت ملی آمریکا تأثیر منفی خواهد گذاشت. وقتی از آنها پرسیده شد که آیا حملات به ایران «آمریکا را امنتر، ناامنتر میکند و یا بیتأثیر بر امنیت آمریکا است»، ۸۱ درصد از پاسخدهندگان گفتند که این حملات «قطعاً» یا «احتمالاً» امنیت ایالات متحده را کاهش میدهد.
آن روی دیگر جنگ برای ترامپ
روزنامه واشنگتن پست هم مراسم اخیر انتقال اجساد ۶ نظامی آمریکایی کشتهشده در ضمن عملیات تجاوزکارانه علیه ایران را نشانهای از بد پیش رفتن این جنگ برای دونالد ترامپ دانسته و زنگ خطر را درباره ادامه یافتن روند کشته شدن نظامیان آمریکایی و درگیر شدن آمریکا در یک باتلاق جنگی دیگر در خاورمیانه به صدا در آورده است.
این روزنامه آمریکایی در مطلبی تحت عنوان «بازگشت اجساد آمریکاییهای کشته شده در جنگ با ایران، نشانه مواجهه ترامپ با بخش بد جنگ است»، به مراسم بازگشت اجساد نخستین نظامیان آمریکایی کشته شده در عملیات تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران در روز شنبه از طریق یک هواپیمای ترابری نیروی هوائی آمریکا که دونالد ترامپ نیز در آن شرکت اشاره میکند. واشنگتن پست در ادامه تصریح میکند: «این فصل آغازین ماجرای یک جنگ تشدید شونده است که دارد ورق را به ضرر ملت آمریکا و ریاست جمهوری ترامپ بر میگرداند. هنوز مشخص نیست که نتیجه این جنگ چه خواهد بود: آیا ترامپ در برنامه خود برای تغییر شکل دادن ایران در عرض چند هفته بدون آنکه مراسمهای اندوهبار بیشتری برای تعداد هر چه بیشتری از نظامیان کشته شده برگزار کند، موفق خواهد شد یا به جایش یک جنگ دیگر همچون دیگر جنگهای قبلی خاورمیانه که تا چند دهه طول کشیدند را دریافت خواهد کرد».
به گزارش ایسنا واشنگتن پست در ادامه مینویسد مواضع ضد و نقیض ترامپ درباره روند عملیات علیه ایران نشان میدهد که خود او نیز از نتیجه این جنگ مطمئن نیست. رئیسجمهور آمریکا به عنوان مثل روز شنبه مدعی شد این جنگ یک نبرد «کوتاه» و تنها محدود به چند هفته خواهد بود اما همزمان احتمال اینکه این جنگ طولانیتر شود را باز میگذارد. در عین حال، در حالی که عملیات تجاوزکارانه علیه ایران محدود به حملات هوائی شده، رئیسجمهور آمریکا در مصاحبه با واشنگتن پست مدعی میشود «اگر دلیل بسیار خوبی وجود داشته باشد» ممکن است نیروهای زمینی را به این جنگ روانه کند؛ اقدامی که قطعا باعث افزایش ریسک کشته شدن تعداد هر چه بیشتری از نظامیان آمریکایی و کشیده واشنگتن به جنگ با کشوری با جمعیتی دستکم ۲ برابر جمعیت عراق میشود.»
به نوشته این روزنامه، ترامپ در حالی به همراه معاونش «جی.دی ونس» در مراسم انتقال اجساد نظامیان آمریکایی شرکت کرد که هر ۲ نفر سابق بر این مدعی بودند «مخالفت شدید» با جنگهایی که دولتهای قبلی آمریکا در غرب آسیا به راه انداختند، دارند، اما حالا خودشان جنگی را با ادعای گزاف تلاش برای «سرنگونی حکومت ایران» و «تعیین رهبر» برای ایران به راه انداختهاند. این رویداد در حالی رخ میدهد که همزمان، موج فزایندهای از مخالفتهای داخلی در آمریکا علیه این جنگ و تبعات آن به راه افتاده است.ترامپ در گفتوگو با خبرنگاران در هواپیمای ریاست جمهوری خود بعد از شرکت در مراسم انتقال اجساد نظامی در پایگاه دووِر اعتراف کرد: «روز بسیار غمانگیزی است. از این ادای احترام خرسندم. این یک وضعیت دشوار است. از انجام این کار متنفرم اما این هم بخشی از جنگ است. این بخش غمانگیزی از جنگ است. این بخش بد جنگ است»
مخالفت داخلی؛ از نظرسنجیها تا کنگره
به نوشته واشنگتن پست همزمان با برگزاری این مراسم، فضای سیاسی و افکار عمومی در آمریکا علیه دولت ترامپ در حال شکلگیری است. نظرسنجیهای تازه نشان میدهند که همراهی آمریکاییها با جنگ به شدت کاهش یافته است. بر اساس نظرسنجی اخیر سیانان، ۵۹ درصد از آمریکاییها با اقدام نظامی علیه ایران مخالف بودهاند. نظرسنجی مشترک رویترز و ایپسوس نیز حکایت از آن داشته تنها ۲۷ درصد از حملات حمایت میکنند و ۵۶ درصد معتقدند ترامپ بیش از حد به گزینه نظامی تمایل دارد.
این مخالفتها به کنگره نیز کشیده شده است. مجلس نمایندگان آمریکا در آستانه رأیگیری به قطعنامهای موسوم به «اختیارات جنگ» است که خواستار توقف حملات نظامی بدون تایید کنگره میشود. این در حالی است که سنای آمریکا چهارشنبه گذشته قطعنامه مشابهی را با ۴۷ رأی موافق در برابر ۵۳ رأی مخالف (عمدتاً حزبی) رد کرد. دموکراتها تأکید دارند که «دونالد ترامپ پادشاه نیست» و باید برای تصمیمگیری در مورد جنگ به کنگره پاسخگو باشد.