شلیک به جنگ تعرفهای ترامپ دیوان عالی آمریکا: غیرقانونی است
سرویس خارجی-
دیوان عالی آمریکا با «غیر قانونی» اعلام کردن جنگ تعرفهای ترامپ علیه سایر کشورها، عملاً به یکی از اصلیترین ستونهای برنامه اقتصادی ترامپ شلیک
و یک شکست سنگین دیگر را به او تحمیل کرد.
طی یک سال گذشته تعرفهها به یکی از مهمترین ابزارهای ترامپ در سیاست خارجی آمریکا تبدیل شد. رئیسجمهور آمریکا مدعی بود این تعرفهها با هدف پایان دادن به سوءاستفاده از آمریکا و حمایت از تولید داخلی و اشتغال این کشور انجام میشود اما گزارشهای رسانهای حاکی است وضع تعرفهها به ضرر تولیدکنندگان، مردم و بنگاههای اقتصادی آمریکا تمام شد و منجر به افزایش تورم و فشار اقتصادی در این کشور شده است. بر اساس گزارشها، هزینههای این جنگ تعرفهای را نیز خود مردم و شرکتهای آمریکایی پرداخت کردند. تحلیلها نشان میدهند که بیش از ۸۰ تا ۹۰ درصد از هزینههای تعرفهها بر دوش مصرفکنندگان و شرکتهای داخلی بوده و تنها بخش اندکی از آن به صادرکنندگان خارجی منتقل شده است. ترامپ طی یک سال گذشته بدون توجه به هزینههای داخلی این سیاست، به وفور از تعرفهها علیه دوستان و دشمنان آمریکا استفاده کرده است. به گفته کارشناسان این جنگ تعرفهای باعث شده است متحدین آمریکا نیز در آسیا و اروپا از واشنگتن دور شده و به چین نزدیک شوند.
شلیک به جنگ تعرفهای ترامپ
اما شامگاه جمعه به وقت ایران اجرای این سیاست جنجالی با سدی به نام «دیوان عالی آمریکا» روبهرو شد. دادگاه عالی آمریکا تعرفههای رئیسجمهور آمریکا را لغو کرد و به این ترتیب یکی از اصلیترین ستونهای برنامه اقتصادی او را به طور جدی تضعیف کرد. رسانههای آمریکایی، تصمیم عالیترین نهاد قضائی این کشور را به عنوان یک ضربه سنگین به سیاست اقتصادی اصلی ترامپ توصیف کرده و این تصمیم را یکی از مهمترین شکستهای ترامپ در دوره دوم ریاستجمهوریاش خواندند.
براساس گزارش رسانههای آمریکا دیوان عالی این کشور با رأی ۶ به ۳ اعلام کرد که قانون موسوم به «قانون اختیارات اقتصادی اضطراری بینالمللی» (IEEPA) به ترامپ اجازه نمیدهد تعرفههای وارداتی وضع کند. به گفته دیوان عالی آمریکا این قانون فقط به رئیسجمهور اجازه میدهد در شرایط اضطراری ملی، واردات برخی کالاها یا معاملات خارجی را «تنظیم» کند تا با تهدیدهای «غیرعادی و فوقالعاده» مقابله شود، اما هیچ اشارهای به وضع تعرفه یا مالیات بر واردات ندارد. «جان رابرتز»، رئیس دیوان عالی نیز تأکید کرد که تفسیر دولت ترامپ از این قانون، قدرت رئیسجمهور را بیش از حد گسترش میدهد و وارد حوزه اختیارات کنگره میشود که طبق قانون اساسی آمریکا، تنها نهاد مجاز به وضع مالیات و تعرفه است.
به نوشته رویترز، تعرفه ۱۰ درصدی که ترامپ اعمال کرده است به او اجازه میدهد تا به مدت ۱۵۰ روز تا ۱۵ درصد تعرفه اعمال کند؛ هر چند که این امر میتواند با چالشهای قانونی روبهرو شود. در همین حال روزنامه والاستریت ژورنال نوشت که برنامه تجاری جدید ترامپ در آزمون انتخابات میاندورهای محک خواهد خورد. به نوشته این روزنامه آمریکایی، برخی از تعرفههای جدیدی که ترامپ قصد اعمال آنها را دارد، برای تمدید بیش از پنج ماه، نیاز به تأیید کنگره دارند. برخی دیگر قبل از اجرا، به ماهها تحقیق نیاز دارند. در هر دو مورد، این امر تصمیمات کلیدی تعرفهای را به تابستان و تنها چند ماه قبل از انتخابات میاندورهای در آبان، موکول میکند. آن زمان نیز احتمالاً بسیاری از جمهوریخواهان نسبت به نرخ تورم و مقرونبهصرفه بودن بهای کالاها حساس خواهند بود. به نوشته رویترز، حکم روز جمعه تنها مربوط به تعرفههایی است که ترامپ بر اساس قانون اختیارات اقتصادی اضطراری بینالمللی (IEEPA) که برای موارد اضطراری ملی در نظر گرفته شده بود، وضع کرده است. تخمین زده میشود که این تعرفهها تاکنون بیش از ۱۷۵ میلیارد دلار درآمد به همراه داشته و این حکم بهخودیخود میانگین وزنی تعرفه در تجارت آمریکا را تقریباً به نصف کاهش داده و از ۱۵.۴درصد به ۸.۳ درصد برساند.
واکنش جنونآمیز ترامپ
ترامپ در اولین واکنش به تصمیم دیوان عالی، ضمن فحاشی علیه قضات تأکید کرد که سیاست تعرفهایاش متوقف نخواهد شد و از ابزارهای قانونی دیگر برای ادامه و حتی گسترش آن استفاده خواهد کرد. ترامپ این تصمیم را محکوم کرد و ۶ قاضی را که علیه این تعرفهها رای داده بودند، مورد انتقاد شدید قرار داد. ترامپ گفت که از «برخی اعضای دادگاه نا امیدم، کاملاً ناامید که شجاعت انجام آنچه را برای کشور درست است، نداشتند». او درباره قضاتی که تعرفهها را لغو کردند این را هم گفت که: «آنها مخالف هر امری هستند که آمریکا را قوی، سالم و دوباره عظیم کند. همچنین صادقانه بگویم، آن قضات برای ملت ما مایه شرمساری هستند؛ آنها به طور خودکار مخالفاند.»
ترامپ همچنین در یک دهنکجی دیگر به حکم دیوان عالی آمریکا اعلام کرد که فرمانی را امضا خواهد کرد تا «بر اساس بخش ۱۲۲ قانون تجارت آمریکا یک تعرفه جهانی ۱۰ درصدی اعمال کند». او گفت که این تعرفه «جدای بر تعرفههای معمولی است که هماکنون اجرا میشوند... ما همچنین چندین تحقیق و اقدام تحت بخش ۳۰۱ و سایر بخشها را برای حفاظت از کشورمان در برابر رویههای تجاری ناعادلانه سایر کشورها و شرکتها آغاز میکنیم». ترامپ گفت که تمام تعرفههای مرتبط با امنیت ملی تحت بخش ۲۳۲ و بخش ۳۰۱ همچنان برقرار خواهند ماند. بخش ۱۲۲ قانون تجارت آمریکا به ترامپ اجازه میدهد در صورتی که تشخیص دهد کسریهای تراز پرداختها «بزرگ و جدی» هستند، به طور موقت «عوارض اضافی واردات» تا سقف ۱۵ درصد اعمال کند تا از کاهش «قریبالوقوع» و «قابل توجه» ارزش دلار آمریکا در بازارهای ارز خارجی جلوگیری شود.
به گزارش ایرنا، ترامپ همچنین برای دور زدن رای دیوان عالی گفت که روشهای جایگزینی برای اعمال تعرفهها وجود دارد که ممکن است حتی درآمد بیشتری نسبت به اختیارات اضطراری که اکنون غیرقابل استفاده هستند، ایجاد کند. او به خبرنگاران در کاخ سفید افزود: «اکنون از گزینههای دیگر برای جایگزینی مواردی که دادگاه به اشتباه رد کرد استفاده خواهد شد. ما گزینههای جایگزین داریم» او به قوانین و بخشهای مختلفی اشاره کرد که قصد دارد از آنها استفاده کند، از جمله قانون تجارت ۱۹۷۴ و قانون گسترش تجارت ۱۹۶۲، اما گفت که این فرآیند طولانیتر خواهد بود. تعدادی از این مسیرها نیازمند تحقیقات قبل از اعمال تعرفه هستند. ترامپ همچنین در اظهاراتی ضد و نقیض گفت که برای تصویب تعرفههای لغو شده توسط دیوان عالی نیازی به کنگره ندارد و این کار را از طریق قوه مجریه انجام خواهد داد. با این حال، وقتی از رئیسجمهور آمریکا در مورد وادار کردن کنگره به تصویب تعرفهها سؤال شد، افزود: «من از کنگره میپرسم و احتمالاً آن را تصویب خواهم کرد.»
تمجید ماکرون از رای دیوان عالی آمریکا
در حالی که خشم ترامپ از تصمیم عالیترین نهاد قضائی آمریکا علیه جنگ تعرفهای او خبرساز شده، رئیسجمهور فرانسه به تمجید از دیوان عالی آمریکا پرداخت. ماکرون در جریان یک نشست سالانه در امور کشاورزی در پاریس در این باره گفت: «داشتن دیوان عالی و حاکمیت قانون، بد نیست. داشتن قدرت و وزنههای تعادلبخش قدرت در دموکراسیها خوب است.» ماکرون همچنین در واکنش به اعمال تعرفه 10 درصد از سوی ترامپ به همه کشورها گفت: «فرانسه پیامدهای تعرفه جهانی جدید ۱۰ درصدی ترامپ را در نظر خواهد گرفت و فرانسه به صادرات محصولات خود ادامه خواهد داد.»
واکنش چین
«لیو پنگیو» سخنگوی سفارت چین در واشنگتن هم با تاکید بر اینکه مناسبات اقتصادی و تجاری دو کشور برای هر دو طرف سودمند است، نسبت به عواقب جنگ تجاری هشدار داد. به گزارش ایسنا، لیو پنگیو در واکنش به حکم دیوان عالی آمریکا گفت: جنگهای تعرفهای و تجاری به نفع هیچیک از طرفین نیست. این دیپلمات افزود: هر دو طرف باید برای اجرای تفاهمات مشترک مهم بین رهبران دو کشور و فراهم کردن درجه بالاتری از اطمینان و ثبات برای همکاری اقتصادی و تجاری بین چین و ایالات متحده و همچنین برای اقتصاد جهانی با یکدیگر همکاری کنند.