تصمیم گرفتیم تماسها با ویتکاف را متوقف کنیم
وزیر امور خارجه با بیان اینکه برای یک توافق عادلانه و متوازن که از طریق مذاکره حاصل شود آمادهایم، اما برای پذیرش دیکته آماده نیستیم، درباره تماسها با استیو ویتکاف گفت: چند ماهی است که تصمیم گرفتیم این تماسها را متوقف کنیم.
سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه که هفته گذشته سفری به مسکو داشت با برنامه worlds apart شبکه راشاتودی گفتوگو کرد.
مجری این برنامه خطاب به عراقچی با بیان اینکه شما در مسکو حضور دارید، کشوری که در وزارت امور خارجهاش هم سازوکارهای دیپلماسی سنتی وجود دارد و هم یک کارگروه ویژه برای تعامل با دولت ترامپ، بهویژه از طریق فرستاده ویژه ریاستجمهوری، استیو ویتکاف. من میدانم که این کانال برای ایران نیز باز بوده است. از وی پرسید: آیا این مسیر را مؤثرتر یا امیدوارکنندهتر از دیپلماسی نهادی سنتی از طریق وزارت خارجه آمریکا میدانید؟
عراقچی پاسخ داد: واقعیت این است که من با استیو ویتکاف در تماس بودهام، البته نه در این روزها، زیرا چند ماهی است که تصمیم گرفتیم این تماسها را متوقف کنیم. من با او درباره برنامه هستهای ایران مذاکره میکردم. ما پنج دور مذاکره داشتیم و حتی دور ششم را برای ۱۵ ژوئن تعیین کرده بودیم، اما دو روز پیش از آن، اسرائیلیها به ما حمله کردند. این حمله بدون هیچگونه تحریک قبلی و غیرقانونی بود و سپس ایالات متحده نیز به آن پیوست.
تجربه، بسیار تلخ بود
رئیس دستگاه دیپلماسی عنوان کرد: این واقعاً بسیار عجیب بود که چگونه در میانه مذاکرات تصمیم گرفتند به ما حمله کنند. این موضوع برای ما یک تجربه بسیار بسیار تلخ بود و در واقع پیش از آن نیز تجربه تلخ دیگری داشتیم، زمانی که آمریکا تصمیم گرفت بدون هیچ دلیل موجهی از توافق سال ۲۰۱۵ که با نام برجام شناخته میشود خارج شود.
وی افزود: در حقیقت تنها دلیل این بود که یک رئیسجمهور آمریکا دستاوردهای دولت پیشین را نمیپسندید. پس از این جنگ ۱۲ روزه، من همچنان با استیو ویتکاف در تماس بودم و دیدگاههایمان را رد و بدل میکردیم. آنها بر ازسرگیری مذاکرات اصرار داشتند، اما به نظر من این اصرار با رویکردی کاملاً نادرست همراه بود.
عراقچی اظهار داشت: فناوری ما همچنان پابرجاست و فناوری را نمیتوان بمباران کرد. عزم و اراده ما نیز همچنان وجود دارد. ما حق کاملاً مشروعی برای استفاده صلحآمیز از فناوری هستهای، از جمله غنیسازی، داریم و میخواهیم از این حق استفاده کنیم.
وی گفت: این فناوری را خودمان توسعه دادهایم. دانشمندان ما برای آن فداکاری کردهاند. مردم ما فداکاری کردهاند؛ آنها از تحریمها و اکنون از یک جنگ بسیار ویرانگر رنج بردهاند. بنابراین ما نمیتوانیم از حقوق خود صرفنظر کنیم.
آژانس در عمل یک نهاد سیاسی است
تا حرفهای
مجری خطاب به عراقچی اظهار داشت: اکنون شما در روسیه هستید. این کشور نیز با مشکل تا حدی مشابهی با آژانس روبهرو بوده، چرا که آژانس به دلایل ظاهراً سیاسی از محکوم کردن حملات نظامی به نیروگاه هستهای زاپروژیا خودداری کرده است.به نظر شما چرا آژانس در برابر آنچه به نوعی پذیرش فزاینده «تروریسم هستهای» به نظر میرسد، تا این اندازه مدارا نشان میدهد؟ آیا فکر میکنید ایران و روسیه میتوانند در این زمینه بهطور مشترک اقدامی انجام دهند؟ چون به نظر میرسد این یک نگرانی مشترک است.
رئیس دستگاه دیپلماسی عنوان کرد: آژانس بینالمللی انرژی اتمی قرار است یک نهاد حرفهای باشد، اما در عمل یک نهاد سیاسی است، یا تحت تأثیر برخی کشورها در شورای حکام، به یک نهاد سیاسی تبدیل شده است.
عراقچی گفت: مدیرکل آژانس در واقع بین این نیروها گرفتار شده است، نیروهایی که از او انتظار دارند اقدامات خاصی انجام دهد. من فکر میکنم دقیقاً به همین دلیل است که آژانس از محکوم کردن حمله به یک تأسیسات هستهای که تحت پادمان خود آژانس بوده، خودداری کرد. این بزرگترین نقض حقوق بینالملل است.
وی افزود: بمباران یک تأسیسات هستهای صلحآمیز، از دید همه جهان یک نقض بزرگ حقوق بینالملل تلقی شد، اما با این حال آژانس، همانند بسیاری از کشورهای اروپایی، از محکوم کردن آن خودداری کرد و این بسیار تأسفبار است.
رئیس دستگاه دیپلماسی عنوان کرد: به نظر من آژانس باید به وظیفه حرفهای خود بازگردد، از هرگونه سیاسیکاری پرهیز کند و هرگونه درخواست با انگیزههای سیاسی را رد کند.
عراقچی گفت: معتقدم روسیه، بهعنوان عضو دائم شورای امنیت و یکی از اعضای برجسته شورای حکام آژانس، باید بر این اصل پافشاری کند، امری که انصافاً باید بگویم روسیه همواره در حال انجام آن
بوده است.
روابط با روسیه روابطی جامع و چندبُعدی
مجری خطاب به وزیر خارجه بیان کرد: اکنون میخواهم درباره روابط دوجانبه روسیه و ایران نیز سؤال کنم، زیرا هر دو کشور با فشارهای اقتصادی و سیاسی مشابهی از سوی غرب مواجه هستند. این دو کشور در مسائل امنیت منطقهای همکاری داشتهاند، اما در عین حال هر یک توسعه خود را بر اساس اصول حاکمیت ملی و خودکفایی بنا کردهاند. به نظر شما خصومت غرب تا چه اندازه به تقویت این شراکت کمک کرده است؟ آیا از روند توسعه روابط دوجانبه رضایت دارید؟
رئیس دستگاه دیپلماسی گفت: بله، ما کاملاً راضی هستیم. ما از روابط بسیار خوبی برخورداریم و پیشتر نیز یک توافقنامه مشارکت راهبردی با یکدیگر امضا کردهایم. این اتفاق سال گذشته یا اوایل امسال رخ داد، اگر اشتباه نکنم. بر اساس این توافق، ما گامهای بسیار مثبتی برداشتهایم. با یکدیگر کار میکنیم و در همه حوزهها با هم مشورت داریم.
وی افزود: باید بگویم که روابط ما با روسیه، روابطی جامع و چندبُعدی است و همه زمینهها را در بر میگیرد. ما تقریباً درباره تکتک موضوعات، از برنامه هستهای صلحآمیز ایران گرفته تا تحولات منطقه، تحولات اروپا و اوکراین، مسائل بینالمللی و موضوعات دوجانبه، رایزنیهای سیاسی بسیار خوبی با یکدیگر داریم.
وزیر خارجه عنوان کرد: بین ما مشورتهای مستمر و منظم وجود دارد. آخرین دیدار دو رئیسجمهور چند روز پیش، روز جمعه، در عشقآباد ترکمنستان انجام شد، جایی که دو رئیسجمهور روابط دوجانبه را مرور کردند و به موضوعات مهم برای هر دو طرف پرداختند. روابط ما همچنین شامل همکاری در چارچوب سازمانهای بینالمللی نیز میشود.