نگاهی به ابعاد و پیامدهای انتخابات کنگره آمریکا
اشتباهات الاغها، موج سواری فیلها
محمدرضا کلهر
اشاره
انتخابات ۲۰۱۴ سنا، مجلس نمایندگان و فرمانداریها درحالي قرار است چهارم نوامبر(13 آبان) برگزار شود كه جو افکار عمومي در سطح ایالات متحده به هیچ عنوان به نفع حزب حاکم دموکرات نيست. این امر را میتوان ناشی از مشکلات متعدد داخلی و خارجی دولت اوباما دانست. مشکلاتی همانند اصلاح قوانین مهاجرت، رسوایی و افشای جاسوسي هاي آژانس امنيت ملي، نحوه برخورد با داعش، مسئله هستهای ایران، معضل حقوق بشر در جنوب ايالات متحده، سيستم مراقبت هاي بهداشتي كهنه سربازان، افزایش بیکاری، مسئله کشته شدن دیپلماتهای آمریکایی در بنغازی، بحران سوریه، بحران اوکراین و همچنين عدم توانايي براي در اختيار گذاشتن اعتبارات به ميليونها فردي كه وارد بازار كار شده اند.
به همه این مسائل باید معضل شیوع ابولا را نیز اضافه کنیم امری که به نوعی کار را در روزهای منتهی به انتخابات برای شکست دموکراتها یکسره کرده است. در این مقاله سعی داریم با بررسی سه انتخابات مذکور به پیامدهای شکست احتمالی دموکرات بر منطقه خاورمیانه بپردازیم.
سرویس خارجی
***
انتخابات فرمانداری ها
در انتخابات میان دورهای فرمانداریها، 36 فرماندار ایالتی توسط مردم انتخابات خواهند شد. فرمانداران هر ایالت به عنوان رئیس قوه مجریه آن ایالت محسوب شده و برای 4 سال در سمتش باقی میماند. از این رو برنده شدن در انتخابات فرمانداری میتواند تاثیر مستقیمی بر انتخابات ریاست جمهوری 2016 داشته باشد. زیرا فرماندار میتواند با استفاده از منابع مالی و اختیارات گسترده اش به تبلیغات برای هم حزبی هایش کمک نماید. در حال حاضر ۳۰ فرماندار جمهوری خواه و ۲۰ فرماندار دموکرات وجود دارند که مناصب فرمانداری ایالتهای مختلف را بر عهده دارند. براساس نظر سنجی سی بیاس نیوز و روزنامه نیویورک تایمز در بین 36 ایالتی که قرار است در آن انتخابات فرمانداری برگزار شود در 18 ایالت پیروزی جمهوری خواهان و در 11 ایالت نیز پیروزی دموکراتها، تقریبا قطعی شده است اما رقابت فشرده بر سر7 کرسی هم چنان باقی مانده و انتظار میرود این رقابت تاروزهای پایانی ادامه یابد. با این وجود حتی اگر کرسیهای نامشخص هم به دست دموکراتها بیفتد باز دو حزب تقریبا در به دست آوردن کرسیها مساوی خواهند شد.
انتخابات سنا
احتمال پیروزی جمهوری خواهان و کسب اکثریت در انتخابات میان دورهای سنا افزایش یافته است. براساس آخرین نظر سنجیها جمهوری خواهان برنده انتخابات سنا خواهند بود. این انتخابات که هر دو سال یک بار انجام میشود باعث تغییر در یک سوم مجلس سنا میشود. براساس آخرین نظر سنجی روزنامه نیویورک تایمز که در روز بیستم اکتبر مطابق با 28 مهرماه انجام گرفت جمهوری خواهان از 66 درصد احتمال پیروزی برخوردار هستند. بر این اساس تا کنون پیروزی دموکراتها در 17 ایالت قطعی شده است و همین مسئله برای دموکراتها در 11 ایالت صادق است. وضعیت در 8 ایالت دیگر هنوز قطعی نشده است اما بنا بر پیش بینیها از میان این 8 ایالت، 6 ایالت به جمهوری خواهان، یک ایالت به دموکراتها و یک ایالت دیگر به احزاب سوم آمریکا گرایش دارند. با توجه به این آمارها و در صورت ثابت ماندن این وضعیت جمهوری خواهان در نهایت موفق خواهند شد با کسب 52 کرسی سنا اکثریت این مجلس را به نفع خود تغییر دهند.
انتخابات مجلس نمایندگان
وضعیت در مجلس نمایندگان کمی متفاوتتر است. در این انتخابات بر خلاف انتخابات سنا هر 435 نفر نمایندگان انتخاب خواهند شد. با توجه به پیش بینیها در این انتخابات هم جمهوری خواهان ایالات متحده دست برتر را خواهند داشت و این برتری به گونهای است که دموکراتها به هیچ وجه نمیتوانند جلوی پیروزی جمهوری خواهان را بگیرند. این مسئله به نوعی نشاندهنده ناکارآمدی دولت اوباما طی سالهای اخیر بوده است. جمهوری خواهان هم اکنون 233 کرسی را در این مجلس دارند. دموکراتها نیز 199 کرسی را در اختیار دارند و باید بتواند 19 کرسی دیگر به دست آورد تا بتواند تبدیل به اکثریت گردند که تقریبا امری محال است. چرا که براساس پیش بینی سایت electionthisyear رای جمهوری خواهان در 232 حوزه انتخابی قطعی است. اما دموکراتها توانستهاند در 190 حوزه رای خود را قطعی کنند. در 13 حوزه نیز بین دو حزب رقابت وجود دارد. بنا بر این حتی اگر دموکراتها بتوانند 13 کرسی باقیمانده را نیز از آن خود کنند باز نمیتوانند اکثریت را به دست بگیرند.
با توجه به مواردی که ذکر شد و آمارهایی که ارائه گردید میتوان گفت که بدون شک دموکراتها بازنده این انتخابات خواهند بود. آنها در خوش بینانهترین حالت تنها میتوانند سنا را به جمهوری خواهان واگذار نکنند و بتوانند در 8 ایالتی که وضعیت مشخصی ندارند اوضاع خود را بهبود بخشند که همین امر هم بسیار مشکل است. اما برای پیش بینی دقیقتر باید به انتظار وقایع روزهای آینده نشست. با توجه به وضعیت این سه انتخابات به پیامدهای آن در آینده خاورمیانه اشاراتی خواهیم داشت.
پیامدهای انتخابات نوامبر برای خاورمیانه
قبل از آن که بخواهیم به بررسی این مسئله بپردازیم باید گفت که دو حزب جمهوری خواه و دموکرات در کلیت سیاست خارجی با یکدیگر تفاوتی ندارند اما راه و روش آنها برای رسیدن به هدفشان است که اختلاف آنها را بارز میکند. بطور مثال هر دو حزب ایران را دشمن ایالات متحده و اسرائیل را متحد خود میداند و به بقای این رژیم وفا دارند. این دو حزب هر کدام نماد خاصی برای خود دارند و الاغ نماد دموکراتها و فیل نماد جمهوری خواهان است.
همان طور که از دیر باز نیز این گونه بوده است جمهوری خواهان برای اعمال سیاستهایشان و رسیدن به هدف، بسیار افراطیتر از دموکراتها هستند. آنها همواره بر جنگ افروزی و افزایش تحریم کشورها تاکید میکنند و معتقدند باید با استفاده از ابزارهای سخت افزاری به مقابله با حریف پرداخت و با استفاده از همین ابزارها امنیت اسرائیل را حفظ کرد. آنها بارها بیشتر از دموکراتها جنگهای نافرجامی را به راه انداختهاند. بنا بر این انتظار میرود که با توجه به کسب احتمالی اکثریت سنا و مجلس نمایندگان در صدد پیاده کردن اهدافشان باشند. ایالات متحده طی دو دهه گذشته بیش از 6 جنگ نظامی در جهان به راه انداخته است؛ جنگهایی که جز افزایش بدهی برای آمریکا و ویرانی برای کشورهای دیگر نتیجهای نداشته است. از این رو احتمال میرود که اگر جمهوری خواهان به کنگره راه یابند این جنگها به انواع مختلف از جمله حمله زمینی، هوایی و حمله با پهبادها افزایش یابد.
از طرفی مسئله اسرائیل و فلسطین که دموکراتها بارها تلاش کردند با مذاکره آن را حل و فصل کنند به فراموشی سپرده میشود و رژیم صهیونیستی به اعمال جنایتکارانه خود هم چنان ادامه خواهد داد. هرچند دموکراتها نیز در این مورد چندان در راستای مصالح ملت فلسطین حرکت نکردهاند و جنگ هشت روزه و جنگ 51 روزه که کودکان زیادی از مردم فلسطین را به کام مرگ فرستاد در زمان حکومت دموکراتها اتفاق افتاده است.
اما مسئله مهمی که نتیجه انتخابات کنگره و سنا میتواند در مورد آن بیشترین تاثیرگذاری را داشته باشد مسئله و بحران داعش است. داعشی که آمریکا در شکل گیری آن سهم داشت اکنون ظاهرا به مشکلی برای این کشور تبدیل شده است. در مورد نقش آمریکا در شکل گیری و حمایت از گروه تروریستی داعش سخنان هیلاری کلینتون، وزیر خارجه سابق آمریکا، در این مورد میتواند بهعنوان سند قابل ملاحظهای مدنظر باشد:
کلینتون در کتاب خود با عنوان «گزینههای دشوار»، سخنان غافلگیرکنندهای را مطرح ساخته و اذعان کرده است که داعش در واقع ساخته دست آمریکا با هدف تقسیم خاورمیانه است. کلینتون تأکید کرده است که ما وارد جنگ عراق، لیبی و سوریه شدیم و همهچیز بر وفق مراد و بسیار خوب بود، اما ناگهان انقلاب مصر در 30 ژوئن رخ داد و همهچیز ظرف 72 ساعت تغییر کرد. وی در ادامه آورده است: من به 112 کشور جهان سفر کرده بودم و با برخی از دوستان این توافق حاصل شد تا به محض اعلام تأسیس داعش، این گروه به رسمیت شناخته شود، اما ناگهان همهچیز فروپاشید. توافق شده بود تا دولت اسلامی (داعش) در روز 5/7/2013 اعلام شود و ما منتظر اعلام تأسیس آن بودیم تا ما و اروپا هرچه سریعتر آن را به رسمیت بشناسیم.
اما اکنون تاکتیک آمریکا در خاورمیانه تغییر کرده و ائتلاف بینالمللی علیه داعش راه انداخته است و گهگاهی برای فریب افکار عمومی به مواضع این گروه تروریستی حملهای میکند.
تاکنون اوباما در برابر تندروهای آمریکایی مقابله کرده و همچنان مخالف حضور نیروهای زمینی آمریکا در عراق و سوریه برای مقابله با داعش است. اما با شکست دموکراتها در انتخابات کنگره و سنا معلوم نیست که اوباما همچنان قدرت لازم برای مقابله با این تندروها را داشته باشد. اوباما نیک میداند که ارتش آمریکا و اقتصاد این کشور در شرایط کنونی توان حضور در جنگی دیگر را ندارد و در صورت ورود در جنگ سرنوشتی بهتر از عراق و افغانستان در انتظار آن نخواهد بود. اما پیروزی جمهوری خواهان میتواند فشارها را بر اوبامای دموکرات افزایش دهد.
نتیجه
با توجه به مطالبی که ذکر کردیم به خوبی میتوان سیاست خاورمیانهای آمریکا در صورت شکست دموکراتها را متصور شد. چرا که این امر میتواند ویترینی از انتخابات ریاست جمهوری سال 2016 آمریکا باشد. چرا که پیروزی جمهوری خواهان یا دموکراتها در این انتخابات به نوعی نشاندهنده حزب پیروز انتخابات ریاست جمهوری آمریکا نیز است. در آن صورت باید بار دیگر شاهد تشدید سیاستهای جنگ طلبانه آمریکا بود. جنگهای بیپایانی که روزانه جان دهها تن را میگیرد و باید شاهد افزایش روز افزون افراطی گریهایی جمهوری خواهان بود اگرچه که دموکراتها نیز جنگهایی را علیه لیبی، یمن و پاکستان با استفاده از پهپادها انجام دادند و روش آنها نیز چندان مسالمت آمیز نبوده است. با توجه به اوضاع نامناسب دموکراتها اوباما برای بالا بردن شانس هم حزبی هایش در انتخابات حساس میاندورهای کنگره، باید برگ برندهای رو کند. وی در شرایط فعلی سعی دارد با اتخاذ سیاست مشت آهنین در برابر داعش، این برگ برنده را در انتخابات کنگره مورد استفاده قرار دهد. اوباما سعی دارد از این طریق، به تمام منتقدان خود، این پیام را برساند که وی در سیاست خارجی بههیچوجه منفعلانه برخورد نکرده و سیاست وی چهره سخت و کوبنده نیز دارد. برای همین منظور، اوباما در سالروز 11 سپتامبر، با تأکید فراوان از حمله به داعش سخن گفت. اما سیاست مشت آهنین اوباما ظاهرا زیاد سخت نبوده و با وجود آنکه بیش از 2 ماه از شروع حمله ائتلاف ضد داعش گذشته است اما تاکنون اقدام موثری علیه این گروه تروریستی را شاهد نبوده ایم و همین امر باعث شده است که اعتمادها به دموکراتها در جامعه آمریکا باز کاهش پیدا کند. چرا که اوباما در سال گذشته نیز اشتباه مهلکی انجام داد و برای حمله به سوریه خط قرمزی تعیین کرد اما در پایان مجبور شد زیر فشار بینالمللی از حمله به سوریه منصرف شود و به این صورت ضربه سختی بر چهره دموکراتها در داخل جامعه آمریکا وارد کند. چرا که این امر نشان داد اوباما تا چه میزان در تصمیماتش متزلزل است و از قاطعیت لازم برخوردار نیست. به هر حال این انتخابات در آمریکا تا حدودی میتواند بر نوع برخورد و سیاستهای این کشور در خاورمیانه تاثیر بگذارد. اما تاثیر بزرگتر این انتخابات به انتخابات ریاست جمهوری سال 2016 بازخواهد گشت و نامزد جمهوری خواهان میتواند شرایط مناسب تری برای پیروزی داشته باشد.