تسخیر صندلی دانشگاههای برتر از سوی سه دهک بالای درآمدی!
اگر به اسامی نفرات برتر کنکور ۱۴۰۰ در گروههای آزمایشی مختلف نگاهی بیندازیم خواهیم دید که از بین ۴۰ نفر برتر کنکور در گروههای آزمایشی مختلف ۱۴ دانشآموز از تهران و ۲۶ نفر از شهرستانها هستند؛ در کنکور ۹۹ از میان ۴۰ رتبه نخست کنکور، ۱۱ نفر از شهر تهران و بقیه از سایر شهرها بودند.
در کنکور ۱۴۰۰، عمده داوطلبانی که موفق به کسب رتبههای برتر شدهاند ابتدا از مدارس تیزهوشان و سپس مدارس غیردولتی و نمونه دولتی هستند
به گونهای که از بین ۳۰ نفر رتبه برتر گروههای تجربی، ریاضی و انسانی، ۲۰ نفر دانشآموزان مدارس سمپاد هستند، ۵ دانشآموز از مدارس غیردولتی و سه دانشآموز از مدارس نمونهدولتی هستند.
بررسی وضعیت رتبههای برتر کنکور در سالهای اخیر، میتواند زنگ هشداری برای سیاستگذاران آموزشی کشور بهویژه در بحث حمایت از کیفیت آموزشی مدارس دولتی عادی باشد؛ سؤالی که هماکنون مسئولان وزارت آموزش و پرورش باید به افکار عمومی جامعه و خانوادههای ۸۰ درصد دانشآموزانی که در مدارس دولتی عادی تحصیل میکنند، پاسخ دهند این است که چرا هیچ دانشآموزی از این مدارس موفق به قرار گرفتن در جمع نفرات برتر کنکور نمیشود؟ یا در حداقلیترین وضعیت ممکن و نهایتاً یک تا دو دانشآموز از مدارس دولتی عادی میتوانند در جمع نفرات برتر قرار بگیرند. فقط یک نفر از مدارس دولتی (رتبه هفتم گروه علوم ریاضی کنکور ۹۹) حضور داشت.
همچنین موضوع مورد توجه کنکور سال ۹۹ این بود که رتبه هفتم گروه آزمایشی علوم ریاضی در مدرسهای کاملاً دولتی درس خوانده بود، و ۶۷ درصد رتبههای برتر برای مدارس سمپاد، ۱۸ درصد غیردولتی و ۱۰ درصد مدارس نمونه دولتی بودند.
در کنکور ۹۸ تمام رتبههای برتر از میان مدارس خاص و غیردولتی بودند و جای مدارس دولتی عادی خالی بود؛ ۷۰ درصد رتبههای برتر کنکور این سال در رشتههای ریاضی، تجربی و انسانی دانشآموزان مدارس سمپاد بودند، سهم غیردولتیها ۱۴ درصد و نمونه دولتیها ۱۳ درصد بود.
سیاستگذاریهای نادرست آموزشی و تمرکز امکانات و کیفیت آموزش در مدارس خاص و غیردولتی، تا چهاندازه در جاماندن دانشآموزان مدارس دولتی عادی از میان نفرات برتر کنکور در سالهای مختلف سهم داشته است؟ بررسی وضعیت رتبههای یک تا هزار کنکور چه آمار تلخ دیگری را درباره وضعیت دسترسی دانشآموزان مدارس دولتی عادی به رشتهها و دانشگاههای پرطرفدار هشدار خواهد داد؟
مقام معظم رهبری در ۱۱ شهریور ماه ۱۳۹۹ در اجلاس سالیانه مدیران آموزش و پرورش فرمودند: «باید سطح و کیفیت مدارس دولتی از لحاظ آموزشی و تربیتی بهگونهای شود که دانشآموزان احساس نکنند با تحصیل در این مدارس، امکان قبولی آنها در کنکور کمتر است و خانوادهها نیز تصور کنند فرزندانشان را به یک جای بیپناه میفرستند.»
به اذعان بسیاری از رتبههای برتر کنکور ۱۴۰۰ و نفرات برتر سالهای گذشته، سهم آموزشهای با کیفیت مدرسه در موفقیت آنها تأثیرگذار است در چنین شرایطی که دانشآموزان مدارس دولتی عادی در رقابتی نابرابر باید برای تصاحب رشتههای برتر کنکور با دانشآموزان مدارس خاص و غیردولتی که سالهاست از آموزشهای باکیفیت بهره میبرند، خود را محک بزنند، تصویب سیاستهای جدید برای کنکور از سوی شورای عالی انقلاب فرهنگی میتواند هشدار جدی درباره آخرین ضربات بر پیکر بیجان عدالت آموزشی و تیر خلاص به دانشآموزان مدارس دولتی عادی باشد.
روز چهارشنبه ۱۸ خرداد ماه ۱۴۰۱ دکتر سعیدرضا عاملی دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در این خصوص گفت: در حال حاضر با نگاهی به ورودیهای سال تحصیلی ۹۸-۹۹، ۸۷ درصد، معدلهای پایین اختصاص به دهکهای ۸ و ۹ و ۱۰ دارد. این در حالی است که ۸۴ درصد قبولیها با رتبه زیر ۳۰۰۰ اختصاص به سه دهک بالای درآمدی دارد. بنابر این وضعیت فعلی نشان دهنده عدم وجود عدالت آموزشی است.
عاملی افزود: حدود ۸۶ درصد قبولیهای رشتههای پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی متعلق به سه دهک بالای اقتصادی بوده و سهم هفت دهک دیگر ۱۴ درصد بوده است. آیا وضع فعلی تامینکننده عدالت آموزشی است؟
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی اظهار کرد: در استانهایی مثل سیستان و بلوچستان، هرمزگان، کرمانشاه، ایلام، لرستان، چهار محال و بختیاری، کرمان، گلستان و گیلان، درصد افراد برخوردار از معدل بین ۱۹ تا ۲۰ در سال دوازدهم، در مجموع رشتههای ریاضی، تجربی و علوم انسانی کمتر از استانهای برخوردار به جهت امکانات و توانائی مردم بوده است.
به گفته وی، قطعا ورود به دانشگاه بر مبنای کلاسهای کنکور، شاخص تعیینکنندهای برای عمق سواد نیست ولی در واقعیت تاثیر قطعی بر سرنوشت داوطلبین دانشگاه خصوصا برای رشتههای پرطرفدار دارد. بر این اساس تاکید شد کسانی که در مناطق محروم هستند باید بتوانند در این نظام به صورت متناسب سنجش شوند و شانس مناسبی برای ورود به رشتههای پررقابت داشته باشند.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی بیان کرد: نکته دیگری که در این مصوبه مورد تاکید است مربوط به آموزش و پرورش است. بالاخره دانشآموزان ۱۲ سال در مدرسه تحصیل میکنند و باید ارزش کار آنها سنجیده شود و بتواند ساحتهای تربیتی لازم را آموز ش ببیند، در صورتی که در نظام فعلی فقط کنکور در اولویت است و در ۴ ساعت آزمون کنکور گرفته میشود تا مشخص شود که آینده داوطلب چگونه باشد. این در حالی است که با این روش جدید ترکیبی هم نظام تربیتی کار خود را به نحو احسن انجام خواهد داد و هم عملکرد ۳ سال آخر دوره متوسطه مهم و نقش تدریجی در ورود به آموزش عالی خواهد داشت.
به نقل از خبرنامه دانشجویان؛ دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به نظرسنجی از دانشآموزان گفت: اخیرا نظرسنجی با مقیاس مشارکت بیش از یک میلیون و صد هزار نفر دانشآموزان صورت گرفته در اعلام نظر نسبت به اینکه «امتحانات نهایی پایه دوازدهم در مقایسه با کنکور اضطراب کمتری دارد»، ۵۳ درصد با این گزاره موافق و ۲۹ درصد مخالف و ۱۸ درصد بهدلیل مبهم بودن موضوع نظر مشخصی ندادهاند. همچنین نظر خورد را در مورد گزاره ترکیب نمره کنکور و امتحانات نهایی سنجش نتایج بهتری را به دست میدهد»، فقط ۲۳ درصد مخالف بودهاند. این نشان میدهد که روش جدید ترکبیی رضایتمندی بالایی را به خود اختصاص داده است.