تفاوت یک میلیونی آمار اشتغال رئیسجمهور با مرکز آمار
رئیسجمهور در حالی آمار اشتغال پنج سال گذشته را دو میلیون و ۷۰۰ هزار نفر اعلام کرد که طبق گزارش مرکز آمار، خالص اشتغالزایی دولت از تابستان 92 تا تابستان 96 یک میلیون و 600 هزار شغل بوده است.
به گزارش خبرگزاری فارس، حسن روحانی، دو روز پیش در جریان معرفی وزیر پیشنهادی کار به مجلس شورای اسلامی اظهار داشت: «در طول این پنج سال افتخار میکنیم که شاغلین کشور را از حدود 20 میلیون و 600 هزار نفر به 23 میلیون و 300 هزار نفر رساندیم. این آمار در سایت مرکز آمار ایران در دسترس است.»
رئیسجمهور با اشاره به اینکه این آمار رسمی کشور است، افزود: «این بدان معنا نیست که در اشتغال مشکل نداریم. همه خانوادههایی که هنوز بیکار دارند، فرزند بیکار و جوانی که مشغول به کار نشده دارند، در انتظار تلاش بیشتر ما هستند.»
با این وجود، اگر بخواهیم آمارهای مرکز آمار را معیار قرار دهیم طبق گزارش فصلی این مرکز خالص اشتغالزایی دولت از تابستان سال 92 تا تابستان 96 یک میلیون و 600 هزار شغل بوده است که تفاوتی یک میلیونی با آمارهای بیانشده توسط رئیس دولت دارد.
در همین حال مرکز پژوهشهای مجلس در شهریورماه در گزارشی از «بررسی تحولات مهم بازار کار ایران در دوره پاییز سال ۱۳۹۳ تا زمستان سال۱۳۹۶» نوشت: «جنس اشتغال ایجاد شده طی 3/5 سال منتهی به زمستان سال ۱۳۹۶، به خصوص در فصول مؤخرتر، از جنسی است که نمیتوان آن را به سیاستهای اقتصادی دولت، به ویژه سیاستهایی که با عنوان سیاستهای اشتغالزایی یاد میشود نسبت داد. برای مثال تعیین ایجاد چند ده هزار شغل توسط هریک از دستگاههای دولتی مانند وزارتخانههای مختلف یا تزریق منابع توسط دولت یا ارائه تسهیلات توسط نظام بانکی در قالب طرحهای مختلف اشتغال روستایی و اشتغال فراگیر تطابق مناسبی با ویژگیهای احصاء شده برای اشتغال فصول مورد بررسی ندارد، زیرا کارکنان مستقل در بنگاههای خرد دسترسی به چنین منابعی نخواهند داشت.»
بررسیهای این مرکز پژوهشی نشان میدهد که افزایش اشتغال طی ۱۴ فصل منتهی به زمستان ۱۳۹۶ عمدتاً در بخش خدمات و بنگاههای بسیار کوچک (دارای کمتر از چهار نفر کارکن) و با وضعیت شغلی «کارکن مستقل» بوده است.
مرکز آمار ایران هم در گزارشهای سالیانه خود اعلام کرده بود که بخش قابل توجهی از خالص شغلهای ایجاد شده در دولت یازدهم و دوازدهم متعلق به بخش اشتغال ناقص بوده و در نتیجه، نرخ اشتغال ناقص از 8/9 درصد در سال ۹۲ به 10/4 درصد در سال ۹۶ رسیده است.
البته اعلام آمارهای نادرست از سوی رئیسجمهور مسبوق به سابقه است، چنانچه پیش از این هم رئیسجمهور در ماجرای اشتغال ICT به اشتباه آمار ۲۰۰ هزار شغل را دو میلیون شغل اعلام کرده بود که با واکنش وزیر ارتباطات مواجه شد و آذری جهرمی گفت: فکر میکنم بیان دو میلیون شغل یک اشتباه لفظی از سوی رئیسجمهور بود. گزارشی که خدمت رئیسجمهور دادیم مبنی بر این بود که در دوسال گذشته در فضای مجازی بالغ بر 200 هزار شغل ایجاد شده است.